Η Ελλάδα εισέρχεται σταδιακά σε μια νέα εποχή ταυτοποίησης, καθώς οι νέες ψηφιακές ταυτότητες εντάσσονται στην καθημερινότητα των πολιτών, αντικαθιστώντας τα παλαιού τύπου δελτία, αρχής γεννομένης από τον Αύγουστο του 2026.
Οι πολίτες θα πρέπει να ενημερωθούν εγκαίρως για τις προθεσμίες, το κόστος αλλά και τα απαιτούμενα βήματα για την έκδοση των νέων εγγράφων, τα οποία διαθέτουν αναβαθμισμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας και σύγχρονες ψηφιακές λειτουργίες. Σύμφωνα με τον ευρωπαϊκό Κανονισμό 2019/1157, τα αστυνομικά δελτία ταυτότητας που δεν φέρουν μηχανικώς αναγνώσιμη ζώνη παύουν να ισχύουν από τις 3 Αυγούστου 2026.
Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι όσοι εξακολουθούν να χρησιμοποιούν τα παλαιού τύπου έγγραφα έχουν συγκεκριμένο χρονικό διάστημα στη διάθεσή τους ώστε να τα αντικαταστήσουν με τις νέες ψηφιακές ταυτότητες.
Οι νέες ταυτότητες περιλαμβάνουν εξελιγμένα συστήματα προστασίας, ενώ παράλληλα υποστηρίζουν σύγχρονες ψηφιακές υπηρεσίες που διευκολύνουν τόσο τις συναλλαγές όσο και την ταυτοποίηση των πολιτών. Το συνολικό κόστος έκδοσης παραμένει σχετικά προσιτό.
Το κόστος για τις νέες ταυτότητες
Για την έκδοση της νέας ταυτότητας απαιτείται ηλεκτρονικό παράβολο 10 ευρώ με κωδικό τύπου 4485, το οποίο καλύπτει την κατασκευή του εγγράφου, την εκτύπωση, την προσωποποίηση και την ασφαλή διακίνησή του.
Για τις πολύτεκνες οικογένειες προβλέπεται μειωμένο τέλος 5 ευρώ μέσω του παραβόλου τύπου 4486, αρκεί να προσκομιστεί το σχετικό αποδεικτικό, όπως το βιβλιάριο πολυτέκνων.
Παράλληλα, απαιτείται και ένσημο της ΕΛ.ΑΣ. αξίας 0,50 ευρώ, το οποίο τοποθετείται επάνω στην αίτηση.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στο γεγονός ότι τα ηλεκτρονικά παράβολα πρέπει να έχουν εξοφληθεί πριν από την προσέλευση του πολίτη στο αστυνομικό τμήμα. Η εισαγωγή του Προσωπικού Αριθμού, για τον οποίο έχει δοθεί παράταση έως τον Νοέμβριο στους πολίτες που επιθυμούν να επιλέξουν τα αρχικά ψηφία του, εκτιμάται πως θα αυξήσει αισθητά τη ζήτηση για νέες ταυτότητες.
Για τον λόγο αυτό, το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης έχει δημιουργήσει νέο ηλεκτρονικό σύστημα προγραμματισμού ραντεβού, το οποίο, σύμφωνα με τον υπουργό Δημήτρη Παπαστεργίου, στοχεύει τόσο στη διευκόλυνση των πολιτών όσο και στην αποσυμφόρηση των αστυνομικών τμημάτων που δέχονται αυξημένο φόρτο.
Ραντεβού για ταυτότητες
Η διαδικασία προγραμματισμού για την έκδοση της νέας ταυτότητας πραγματοποιείται ψηφιακά και περιλαμβάνει απλά στάδια.
Ο πολίτης επιλέγει ηλεκτρονικά την αρμόδια Αρχή Έκδοσης, με βάση τη μόνιμη ή προσωρινή κατοικία του, καθώς και την ημερομηνία και ώρα που τον εξυπηρετούν. Τα προσωπικά στοιχεία αντλούνται αυτόματα από το Μητρώο Πολιτών και το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας, μειώνοντας σημαντικά τη γραφειοκρατία.
Σε περίπτωση που τα στοιχεία επικοινωνίας δεν είναι ενημερωμένα, ο ενδιαφερόμενος μπορεί να τα επικαιροποιήσει είτε επιτόπου είτε κατά τη διαδικασία της αίτησης.
Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας αποστέλλεται ηλεκτρονικό μήνυμα επιβεβαίωσης, το οποίο περιλαμβάνει όλες τις απαραίτητες πληροφορίες, καθώς και τα στοιχεία επικοινωνίας της αρμόδιας Αρχής Έκδοσης.
Το ραντεβού μπορεί να τροποποιηθεί ή να ακυρωθεί έως και μία ώρα πριν από την προκαθορισμένη ώρα, ενώ η πλατφόρμα αποστέλλει ηλεκτρονικές υπενθυμίσεις πριν από την ημέρα εξυπηρέτησης.
Διαφορετική είναι η διαδικασία σε περιπτώσεις απώλειας ή κλοπής ταυτότητας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο πολίτης οφείλει να επικοινωνήσει τηλεφωνικά με την αρμόδια Αρχή Έκδοσης της περιοχής του, ώστε να προγραμματιστεί άμεσα νέο ραντεβού για την έκδοση αντικαταστατικού εγγράφου.
Η διαδικασία αυτή εφαρμόζεται ώστε να διασφαλίζεται ταχύτερη εξυπηρέτηση σε επείγουσες περιπτώσεις.
Τι αλλάζει
Οι νέες ψηφιακές ταυτότητες διαφοροποιούνται σημαντικά από τις παλαιές αστυνομικές ταυτότητες, καθώς διαθέτουν αρκετά νέα χαρακτηριστικά και βελτιώσεις. Αρχικά, η μορφή τους έχει αλλάξει, αφού πλέον έχουν μέγεθος πιστωτικής κάρτας (ID-1) και είναι κατασκευασμένες από ανθεκτικό πολυκαρβονικό υλικό, το οποίο προσφέρει μεγαλύτερη προστασία απέναντι στις φθορές.
Σε αυτές αναγράφονται το ονοματεπώνυμο, το όνομα του πατέρα και της μητέρας, ο τόπος και η ημερομηνία γέννησης, το φύλο, η ιθαγένεια, ο αριθμός δελτίου ταυτότητας, οι ημερομηνίες έκδοσης και λήξης, καθώς και η υπογραφή του κατόχου.
Η έγχρωμη φωτογραφία υψηλής ανάλυσης περιλαμβάνει και βιομετρικά χαρακτηριστικά, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο την ασφάλεια.
Ένα από τα βασικά νέα χαρακτηριστικά των νέων ταυτοτήτων είναι το μικρό ενσωματωμένο τσιπάκι RFID, το οποίο επιτρέπει τη μοναδική ηλεκτρονική ταυτοποίηση του εγγράφου. Το συγκεκριμένο τσιπάκι δεν διαθέτει κανένα σύστημα γεωεντοπισμού.
Παράλληλα, οι νέες ταυτότητες φέρουν QR Code που επιτρέπει την άμεση επιβεβαίωση στοιχείων, ενώ οι ειδικές τεχνολογίες εκτύπωσης και τα προηγμένα χαρακτηριστικά ασφαλείας, όπως τα οπτικά μεταβλητά στοιχεία, καθιστούν την παραποίηση ή πλαστογράφηση εξαιρετικά δύσκολη.
Οι νέες ταυτότητες έχουν διάρκεια ισχύος 10 ετών, σε αντίθεση με τις παλαιές, οι οποίες ήταν αορίστου διάρκειας.