Γράφει ο Γ. Στείρη Καθηγητής Φιλοσοφίας ΕΚΠΑ
*
Το 2026 ο ρόλος της Κίνας στο παγκόσμιο σκηνικό θα αναβαθμιστεί, ως συνέπεια τόσο της δικής της προόδου όσο και της υποχώρησης βασικών ανταγωνιστών της. Για αυτό χρειάζεται να μελετήσουμε καλύτερα τις καταστατικές αρχές που διέπουν την επίσημη κινεζική πολιτική.
Το παρακάτω κείμενο βρίσκεται αναρτημένο, σε περίοπτη θέση, στο Εθνικό Μουσείο του Πεκίνου και είναι γραμμένο από τον Πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ. Δυστυχώς, δεν έχει προσεχθεί επαρκώς από όσους μελετούν την Κίνα:
«Η σύγχρονη Κίνα είναι προϊόν της διαρκούς εξέλιξης της αρχαίας Κίνας και η σύγχρονη κινεζική ιδεολογία αποτελεί τον διάδοχο και την αποκορύφωση της παραδοσιακής κινεζικής πνευματικής και ευρύτερης πολιτισμικής κληρονομιάς. Η ιστορικά συσσωρευμένη αριστεία του παραδοσιακού κινεζικού πολιτισμού αποτελεί το θεμέλιο της ανάπτυξης και της προόδου της σύγχρονης Κίνας, καθώς και ανεξάντλητο αποθετήριο σοφίας. Η ιστορική εμπειρία έχει αποδείξει ότι το έθνος μας διακρίνεται από ισχυρό ερευνητικό, επιχειρηματικό και καινοτόμο πνεύμα. Στην ιστορική διαδρομή του πολιτισμού το κινεζικό έθνος δεν έχει ποτέ αναστείλει την εξελικτική του δυναμική. Εδραιωμένος στο διαρκώς γόνιμο ιστορικό υπόστρωμα, ο σοσιαλισμός με κινεζικά χαρακτηριστικά, στη νέα εποχή, θα οδηγήσει νομοτελειακά την Κίνα στη δόξα».
Οι Κινέζοι δεν διστάζουν να καλλιεργήσουν ένα αφήγημα διαχρονίας και συνέχειας του πολιτισμού τους, θεωρώντας μάλιστα το σύγχρονο πολιτισμό τους αποκορύφωση και ολοκλήρωση της υλικής και πνευματικής κληρονομιάς τους. Δεν νιώθουν ενοχές για την ιστορική τους παράδοση, ενώ παράλληλα δεν πάσχουν από αρχαιολατρεία. Το πλούσιο παρελθόν τους δεν συντρίβει το παρόν τους, σε επίπεδο επίσημης ιδεολογίας. Υιοθετούν, επίσης, μια αντίληψη γραμμικής εξέλιξης της ιστορίας, δημιουργώντας αισιοδοξία για το μέλλον, το οποίο προμηνύεται σπουδαιότερο και λαμπρότερο.
Και το μέλλον αυτό δεν είναι αδιόρατο. Ο εθνικός στόχος είναι το 2049, όταν συμπληρώνονται 100 χρόνια από την ίδρυση της Λαϊκής Δημοκρατίας, η Κίνα να έχει το πρωτείο σε κάθε τομέα. Και παρότι υπάρχει στη Δύση η αίσθηση ότι οι νέες γενιές Κινέζων είναι μετριοπαθέστερες των προηγουμένων, συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο. Το όραμα παγκόσμιας υπεροχής και ηγεμονίας συνεγείρει και πείθει τις πλέον δυναμικές ηλικίες του κινεζικού πληθυσμού, περισσότερο από τους ανθρώπους της τρίτης ηλικίας.
Φυσικά, η πραγματικότητα της σύγχρονης Κίνας είναι πολύ πιο σύνθετη και περίπλοκη, με πολλές εντάσεις και αντιφάσεις. Δίπλα στα ρομπότ που χορεύουν και τις απίστευτες υποδομές βλέπεις ανθρώπους που διαμένουν σε παραπήγματα και δεν έχουν να φάνε. Από τη μια υπάρχουν τα πανάκριβα ακίνητα και από την άλλη άνθρωποι που διαμένουν σε αυτοκίνητα, γιατί δεν μπορούν να καλύψουν το κόστος στέγασης. Αλλά ο αναστοχασμός της επίσημα διακηρυγμένης ιδεολογίας βοηθά να καταλάβουμε τι χώρα και ποιους πολιτικούς έχουμε απέναντί μας. Επίσης, καθώς οι Κινέζοι θεωρούν τον ελληνικό πολιτισμό τον μόνο εξίσου σημαντικό με το δικό τους, είναι σημαντικό να σκεφτούμε πώς εμείς διαχειριζόμαστε τη σχέση μας με την ιστορία μας, το παρόν και το μέλλον μας.
