Η ελληνική οικονομία αναμένεται να επιβραδυνθεί από 2,1% το 2025 σε 1,8% το 2026 και σε 1,6% το 2027, ενώ ο πληθωρισμός προβλέπεται να αυξηθεί στο 3,7% λόγω της νέας ενεργειακής κρίσης που προκάλεσε η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με τις εαρινές οικονομικές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Παρά την επιβράδυνση, η Ελλάδα εξακολουθεί να αναπτύσσεται ταχύτερα από τον μέσο όρο της ΕΕ, με την Κομισιόν να αποδίδει την ανθεκτικότητα κυρίως στις επενδύσεις, στα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης και στα μέτρα δημοσιονομικής στήριξης.
Ωστόσο, η Επιτροπή προειδοποιεί ότι μια παρατεταμένη ενεργειακή κρίση θα μπορούσε να πλήξει ιδιαίτερα τον τουρισμό και συνολικά τις εξαγωγές υπηρεσιών σε μια οικονομία που παραμένει έντονα εξαρτημένη από αυτές.
Την ίδια ώρα, στα δημόσια οικονομικά η εικόνα παραμένει διφορούμενη: πλεόνασμα και αποκλιμακούμενο χρέος από τη μία, αλλά χρέος που παραμένει το υψηλότερο στην ΕΕ και πλεονάσματα που συρρικνώνονται από την άλλη.»
Ανάπτυξη εξαρτημένη από επενδύσεις και ευρωπαϊκά κονδύλια
Το 2025, η ελληνική οικονομία ολοκλήρωσε τρίτη συνεχή χρονιά ανάπτυξης 2,1%, υποστηριζόμενη από επενδύσεις, ιδιωτική κατανάλωση και καθαρές εξαγωγές. Το 2026, οι επενδύσεις αναμένεται να παραμείνουν ισχυρές, υποστηριζόμενες από την ιστορικά υψηλή εισροή κονδυλίων μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF). Η ιδιωτική κατανάλωση, αντιθέτως, αναμένεται να επιβραδυνθεί, καθώς το ενεργειακό κόστος διαβρώνει το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών.
Η Κομισιόν προειδοποιεί ωστόσο ότι η ανάπτυξη παραμένει στενά συνδεδεμένη με το RRF. Καθώς το πρόγραμμα ολοκληρώνεται σταδιακά, οι επενδύσεις αναμένεται να επιβραδυνθούν και μαζί τους να περιοριστεί περαιτέρω η ανάπτυξη το 2027. Το μήνυμα που διατρέχει συνολικά την έκθεση είναι ότι η αναπτυξιακή δυναμική της ελληνικής οικονομίας παραμένει σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένη από ευρωπαϊκούς πόρους και δημόσια στήριξη.
Ενεργειακή κρίση και πληθωρισμός: το σοκ περνά σε υπηρεσίες και αγαθά
Η Κομισιόν συνδέει άμεσα τη νέα άνοδο του πληθωρισμού με την εκτίναξη των τιμών ενέργειας μετά τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή. Οι αυξήσεις στις τιμές ενέργειας αναμένεται να μετακυλιστούν σταδιακά και στις τιμές μη ενεργειακών αγαθών και υπηρεσιών μέσα στο 2026. Ακόμη και αν οι τιμές ενέργειας αρχίσουν να αποκλιμακώνονται το 2027, οι αυξήσεις στις τιμές ενεργοβόρων αγαθών και υπηρεσιών θα συνεχίσουν να διατηρούν τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα. Παράλληλα, οι μισθολογικές πιέσεις και οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού θα συνεχίσουν να επηρεάζουν τις τιμές.
Ως αποτέλεσμα ο πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί στο 3,7% το 2026 πριν υποχωρήσει στο 2,4% το 2027, ενώ ο δομικός πληθωρισμός, χωρίς ενέργεια και τρόφιμα, αναμένεται να παραμείνει επίμονα υψηλός, καθώς το σοκ μετακυλίεται σταδιακά σε ολόκληρη την οικονομία.
Αγορά εργασίας: Πρωταθλήτες στην ανεργία-βελτίωση με αστερίσκους
Η αγορά εργασίας συνέχισε να βελτιώνεται το 2025, με την ανεργία να υποχωρεί στο 8,4% το τελευταίο τρίμηνο το χαμηλότερο επίπεδο από το 2008. Παρ’ όλα αυτά, η Ελλάδα εξακολουθεί να καταγράφει υψηλότερη ανεργία από τον μέσο όρο της ΕΕ, που κινείται κοντά στο 6%.
Η Κομισιόν εκτιμά ότι η ανεργία θα συνεχίσει να μειώνεται, φτάνοντας στο 7,9% έως το 2027, αλλά με πιο αργό ρυθμό.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνει η Κομισιόν στη μακροχρόνια ανεργία, η οποία παραμένει κοντά στο 5% -το υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ -αντανακλώντας χρόνιες διαρθρωτικές αδυναμίες, όπως οι ελλείψεις δεξιοτήτων και οι ανεπαρκείς υποδομές φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων. Η αγορά εργασίας παραμένει «σφιχτή», ιδιαίτερα στον τουρισμό και τις κατασκευές, αν και ο ρυθμός αύξησης της απασχόλησης αναμένεται να επιβραδυνθεί λόγω ασθενέστερης οικονομικής δραστηριότητας.
Δημόσια οικονομικά: θετική κατεύθυνση, αλλά από πολύ δύσκολη αφετηρία
Η Ελλάδα ξεχωρίζει στην ΕΕ διατηρώντας πλεόνασμα σε περίοδο που οι περισσότερες χώρες-μέλη βλέπουν τα ελλείμματά τους να διευρύνονται. Το 2025, το γενικό κυβερνητικό ισοζύγιο ανήλθε σε πλεόνασμα 1,7% του ΑΕΠ υψηλότερα από το 1,1% που προέβλεπε η Κομισιόν το φθινόπωρο χάρη σε χαμηλότερες δαπάνες και υψηλότερα έσοδα από ΦΠΑ, λόγω βελτίωσης της φορολογικής συμμόρφωσης.
Ωστόσο, το πλεόνασμα συρρικνώνεται σταδιακά: 1,7% το 2025, 0,8% το 2026 και 0,6% το 2027, υπό το βάρος ενός ευρέος πακέτου μέτρων όπως μειώσεις φόρου εισοδήματος, ΕΝΦΙΑ και ΦΠΑ, αυξήσεις συντάξεων και μισθών δημοσίου, αύξηση αμυντικών δαπανών από 2,4% σε 2,6% του ΑΕΠ, καθώς και έκτακτα μέτρα ενεργειακής στήριξης 0,2% του ΑΕΠ, επιδοτήσεις καυσίμων, ενίσχυση οικογενειών με παιδιά και αποζημίωση ακτοπλοϊκών εταιρειών. Τα δημοσιονομικά περιθώρια στενεύουν σταδιακά.
Αξιοσημείωτο είναι ότι η Κομισιόν κατατάσσει την Ελλάδα ανάμεσα στις δύο χώρες με την πιο επεκτατική δημοσιονομική στάση στην ΕΕ το 2026, με δημοσιονομική επέκταση περίπου 2,75% του ΑΕΠ, δίπλα στην Εσθονία. Αυτό σημαίνει ότι η κυβέρνηση επιλέγει να δαπανήσει σημαντικά ποσά για να αντισταθμίσει τις επιπτώσεις του ενεργειακού σοκ στρατηγική που στηρίζει την οικονομία βραχυπρόθεσμα, αλλά επιταχύνει τη συρρίκνωση του πλεονάσματος.
Το δημόσιο χρέος συνεχίζει την πτωτική του πορεία από 146,1% του ΑΕΠ το 2025 προς το 134,4% ως το τέλος του 2027, μείωση σχεδόν 43 ποσοστιαίων μονάδων σε σχέση με την κορύφωση προ-COVID το 2018. Η πορεία είναι σαφώς βελτιωμένη. Ωστόσο, το 134,4% παραμένει το υψηλότερο χρέος στην ΕΕ και μπορεί η δημοσιονομική ευπάθεια της χώρας έχει μειωθεί σημαντικά, αλλά σίγουρα δεν έχει εξαλειφθεί.
Ο τουρισμός σε κίνδυνο
Οι κίνδυνοι για την ελληνική οικονομία παραμένουν κυρίως καθοδικοί. Μια παρατεταμένη ενεργειακή κρίση θα μπορούσε να πλήξει τις εξαγωγές υπηρεσιών και πρωτίστως τον τουρισμό, που εξακολουθεί να αποτελεί βασικό πυλώνα της ελληνικής οικονομίας. Υψηλότερο κόστος μεταφορών, μειωμένο διαθέσιμο εισόδημα ευρωπαίων τουριστών και γενικευμένη αβεβαιότητα αποτελούν παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν αρνητικά τόσο τον αριθμό επισκεπτών όσο και τις τουριστικές δαπάνες. Σε μια οικονομία που στηρίζεται ισχυρά στον τουρισμό, αυτό δεν αποτελεί δευτερεύον ρίσκο.
Η συνολική εικόνα που σκιαγραφεί η Κομισιόν είναι αυτή μιας οικονομίας που παραμένει πιο ανθεκτική από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, αλλά γίνεται ολοένα πιο εκτεθειμένη. Οι επενδύσεις, τα ευρωπαϊκά κονδύλια και η δημοσιονομική στήριξη συνεχίζουν να στηρίζουν την ανάπτυξη όμως η ακρίβεια, η επιβράδυνση της κατανάλωσης και η εξάρτηση από εξωτερικούς πόρους διαμορφώνουν ένα πιο εύθραυστο οικονομικό περιβάλλον για τα επόμενα χρόνια.
