Νέος συναγερμός έχει σημάνει για απάτες σε ΑΤΜ και κινητά τηλέφωνα, καθώς οι επιτήδειοι αναζητούν κάθε τρόπο για να υποκλέψουν PIN, κωδικούς e-banking και OTP, με τελικό στόχο τους τραπεζικούς λογαριασμούς.
Το 2025, σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, τα περιστατικά απάτης με κάρτες πληρωμών μειώθηκαν κατά 9%. Στα ΑΤΜ η μείωση ήταν 6%, ενώ η αξία των απατηλών συναλλαγών στα ΑΤΜ υποχώρησε οριακά, κατά 2%. Συνολικά, όμως, η αξία των συναλλαγών απάτης παρέμεινε στα 22,6 εκατ. ευρώ, σε σύνολο συναλλαγών 120 δισ. ευρώ.
Με άλλα λόγια, μπορεί οι αριθμοί να δείχνουν αποκλιμάκωση, αλλά ο κίνδυνος δεν έχει εξαφανιστεί. Το 2025 καταγράφηκε μία συναλλαγή απάτης ανά 7.600 συναλλαγές, ενώ η αναλογία σε αξία ήταν 1 ευρώ απάτης ανά 5.300 ευρώ συναλλαγών.
Οι τράπεζες προειδοποιούν τους πελάτες τους να ελέγχουν προσεκτικά το ΑΤΜ πριν από κάθε χρήση. Αν υπάρχει περίεργο εξάρτημα στην υποδοχή της κάρτας, αλλοίωση στο μηχάνημα ή οτιδήποτε ασυνήθιστο, η συναλλαγή πρέπει να αποφεύγεται και η τράπεζα να ενημερώνεται άμεσα.
Οι βασικές οδηγίες είναι σαφείς: να καλύπτουμε το πληκτρολόγιο όταν πληκτρολογούμε το PIN, να μην χρησιμοποιούμε εύκολους κωδικούς, όπως ημερομηνίες γέννησης ή αριθμούς τηλεφώνου, να μη σημειώνουμε το PIN στο κινητό ή σε χαρτί και να μην αφήνουμε αποδείξεις συναλλαγής στο ΑΤΜ.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και μετά τη συναλλαγή. Οι κινήσεις λογαριασμού και κάρτας πρέπει να ελέγχονται τακτικά, ενώ κάθε ύποπτη χρέωση πρέπει να αναφέρεται αμέσως στην τράπεζα.
Το πιο κρίσιμο μήνυμα, πάντως, είναι ένα: καμία τράπεζα δεν ζητά ποτέ τηλεφωνικά, με email ή SMS το PIN της κάρτας, τους προσωπικούς κωδικούς e-banking ή τους κωδικούς επιβεβαίωσης συναλλαγών OTP.
Η απάτη, ωστόσο, δεν περιορίζεται πλέον στα ΑΤΜ. Μεγάλο μέρος της έχει μεταφερθεί στα κινητά τηλέφωνα. Σύμφωνα με τη Zimperium, το 2025 εντοπίστηκαν 34 ενεργές «οικογένειες» κακόβουλου λογισμικού που στόχευαν πάνω από 1.200 οικονομικές εφαρμογές σε 90 χώρες. Άλλες έρευνες κατέγραψαν αύξηση 56% στις επιθέσεις τραπεζικών trojan σε Android smartphones.
Οι επιθέσεις αυτές μπορούν να υποκλέψουν κωδικούς, να εμφανίσουν ψεύτικες οθόνες σύνδεσης, να παγιδεύσουν OTP και να δώσουν στους δράστες πρόσβαση σε τραπεζικές εφαρμογές.
Όσοι διαπιστώσουν ύποπτη συναλλαγή πρέπει πρώτα να επικοινωνήσουν άμεσα με την τράπεζά τους, να ζητήσουν μπλοκάρισμα κάρτας ή e-banking και να αλλάξουν κωδικούς από ασφαλή συσκευή.
Για καταγγελίες που αφορούν ηλεκτρονική απάτη, οι πολίτες μπορούν να επικοινωνούν με τη Διεύθυνση Δίωξης Κυβερνοεγκλήματος στο 11188, χωρίς χρέωση, ή στο email [email protected]. Καταγγελία μπορεί επίσης να υποβληθεί μέσω gov.gr, στην ενότητα για εγκλήματα κυβερνοχώρου.
Το συμπέρασμα είναι απλό: το ΑΤΜ, το κινητό και το e-banking χρειάζονται την ίδια προσοχή. Γιατί πλέον η απάτη δεν ξεκινά πάντα από ένα ύποπτο μηχάνημα. Μπορεί να ξεκινήσει από ένα μήνυμα, ένα τηλεφώνημα ή μια εφαρμογή που μοιάζει απολύτως κανονική.
Πηγές για τα στοιχεία: Τράπεζα της Ελλάδος/HuffPost, Business Daily, Zimperium, Kaspersky, Δίωξη Κυβερνοεγκλήματος.