ΔΙΕΘΝΕΣ
19/06/2015 09:26 EEST | Updated 19/06/2015 09:37 EEST

Τι σημαίνει capital controls και πoια είναι η κυπριακή εμπειρία

ASSOCIATED PRESS
A man passes outside of a branch of bank of Cyprus at a main shopping street in central capital Nicosia, Cyprus, Sunday, April 14, 2013. Cyprus' President Nicos Anastasiades has chided the central bank chief to not act in ways that "catch the government by surprise," but to move to stabilize the country's troubled banking sector. (AP Photo/Petros Karadjias)

Αδιάκοπο συνεχίζεται το θρίλερ με τη ρευστότητα των ελληνικών τραπεζών και τις φήμες για capital control, την ώρα που από το κυβερνητικό επιτελείο κάνουν λόγο για "σχέδιο πρόκλησης αναταραχής και οικονομικής αποσταθεροποίησης" και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Γαβριήλ Σακελλαρίδης ξεκαθάρισε ότι η ελληνική κυβέρνηση δεν εξετάζει σε καμία περίπτωση σενάρια περί ελέγχου των κεφαλαίων.

Η HuffPost Greece σε μια προσπάθεια να εξηγήσει τι είναι τα capital controls μίλησε με τον Κύπριο οικονομολόγο Μανώλη Κοκκαράκη ο οποίος μας εξήγησε τι σημαίνει αλλά και ποια ήταν η Κυπριακή εμπειρία.

Τα capital controls επιβάλλονται για να αποτρέψουν ενδεχόμενο bank run και να προστατεύσουν τις τράπεζες μιας χώρας. "Στην Κύπρο επιβλήθηκε εξ ανάγκης καθώς δεν υπήρχε ρευστότητα στο τραπεζικό σύστημα το οποίο είναι η καρδιά της οικονομίας”, εξηγεί ο κ. Κοκκαράκης.

Ποιος είναι αυτός που επέβαλε τα capital controls στην Κύπρο: "Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα" αναφέρει ο κ. Κοκκαράκης και προσθέτει "Σύμφωνα με ένα νόμο του 1993 ο διοικητής της κεντρικής τράπεζας της χώρας μπορεί να επιβάλλει περιορισμούς, αλλά χρειάζεται την ίδια ημέρα που θα θελήσει να το κάνει την έγκριση του υπουργείου Οικονομικών".

'Οσοι θυμούνται την περιπέτεια της Κύπρου αυτό ξεκίνησε με το κλείσιμο των τραπεζών για ημέρες, μεταξύ της 16 και 28 Μαρτίου του 2013. "Αυτό έδωσε τη δυνατότητα στη χώρα να διαπραγματευθεί μία συμφωνία με τα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Οι τράπεζες άνοιξαν εκ νέου με ένα σχέδιο ανακεφαλαιοποίησης για το χρηματοπιστωτικό σύστημα της χώρας, το οποίο περιελάμβανε την επιβολή περιορισμών στις αναλήψεις".

Η κυπριακή εμπειρία από τα capital controls

"Η επιβολή κεφαλαιακών ελέγχων δεν σηματοδοτεί από μόνη της, ούτε έξοδο της χώρας από τη ζώνη του ευρώ, αλλά ούτε και κούρεμα καταθέσεων." τονίζει ο κ. Κοκκαράκης

Τι έγινε όμως στην Κύπρο την άνοιξη του 2013 όταν αποφασίστηκαν κεφαλαιακοί έλεγχοι στο τοπικό χρηματοπιστωτικό σύστημα; "Ο νόμος προέβλεπε τη δυνατότητα ημερήσιων αναλήψεων έως και 300 ευρώ ημερησίως ανά άτομο, συνολικά από όλες τις τράπεζες της χώρας. Οι ταξιδιώτες στο εξωτερικό μπορούσαν να εξάγουν έως 2.000 ευρώ σε μετρητά, ενώ στο εξωτερικό μπορούσαν να «σηκώνουν» από τα συνεργαζόμενα ATM έως 300 ευρώ ημερησίως. Οι Κύπριοι δεν μπορούσαν να ανοίξουν καινούριους λογαριασμούς σε άλλες τράπεζες με τις οποίες μέχρι τότε δεν συνεργάζονταν. Καμιά εξαγωγή συναλλάγματος δεν επιτρεπόταν για επενδυτικούς σκοπούς".

"Οι τράπεζες διαχώρισαν τα χρήματα σε καινούργια και παλιά. Τα παλιά ήταν αυτά που ήταν στις τράπεζες μέχρι 15/3/2013, πρόκειται για 67 δισ. Που υπήρχαν στο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Μετς υπήρχαν τα φρέσκα χρήματα που μπήκαν στο σύστημα και δεν είχαν περιορισμούς".

Τι γινόταν σε περίπτωση που μια εταιρία χρειαζόταν περισσότερα χρήματα: "Αν μια εταιρία ήθελε περισσότερα χρήματα θα έπρεπε να ήταν στις σύνηθες εργασίες της εταιρίας και να προσκομίσει διάφορα δικαιολογητικά τα οποία περνούσαν από μια επιτροπή στη Κεντρική τράπεζα".

Πόσο καιρό διήρκεσε ο περιορισμός στη χρήση κεφαλαίων στην Κύπρο: "Σχεδόν δυο χρόνια αλλά με διάφορες ελαφρύνσεις. Σήμερα, η εμπιστοσύνη του κόσμου για τις κυπριακές τράπεζες έχει ανακτηθεί πλήρως και οι κεφαλαιακοί έλεγχοι έχουν αρθεί, αφού προηγουμένως είχαν χαλαρώσει σημαντικά".