LIFE
26/05/2017 12:15 EEST | Updated 26/05/2017 12:33 EEST

Ορθορεξία ή αλλιώς η εμμονή με την υγιεινή διατροφή που για κάποιους είναι μια ύπουλη, επικίνδυνη διατροφική διαταραχή της εποχής

fresh tasty burger and french fries on wooden table
Magone via Getty Images
fresh tasty burger and french fries on wooden table

Η προσπάθεια να βελτιώσουμε τις διατροφικές μας συνήθειες, να επιφέρουμε μια ισορροπία στη δίαιτα μας, να μην υποκύπτουμε εύκολα στον πειρασμό της κατανάλωσης junk food, η αναζήτηση καλύτερων τρόπων μαγειρέματος και πιο αγνών προϊόντων, είναι μέρος μιας γενικότερης προσπάθειας να θωρακίσουμε την υγεία μας.

Μήπως όμως αυτή η προσπάθεια, σε ορισμένες περιπτώσεις, ξεπερνά τα όρια και μετατρέπεται σε μια επικίνδυνη εμμονή;

Έτσι φαίνεται να εκτιμά μερίδα επιστημόνων με γνωστικό πεδίο τις ψυχογενείς διατροφικές διαταραχές που αναγνωρίζουν αυτή την κατάσταση με τον όρο νευρική ορθορεξία που «εφηύρε» ήδη από το 1996 ο ιατρός Steven Bratman -περισσότερο όμως, τότε, για να αναδείξει το πρόβλημα στους ασθενείς του που είχαν μια «ανθυγιεινή εμμονή με την υγιεινή διατροφή».

Μέχρι στιγμής πάντως, η ορθορεξία δεν αναγνωρίζεται επίσημα ως κλινική κατάσταση και δεν περιλαμβάνεται στο Διαγνωστικό και Στατιστικό Εγχειρίδιο Ψυχικών Διαταραχών. Ωστόσο η αμερικανική οργάνωση National Nutrition Disorder Association, υποστηρίζει πως ο αριθμός των ανθρώπων που δίνουν μάχη με τον ορθορεξία είναι μεγάλος.

Τι είναι ο ορθορεξία;

Η ορθορεξία ξεκινά ως μια προσπάθεια κάποιου να τρώει πιο υγιεινά αλλά σταδιακά αναπτύσσεται μια εμμονή που φτάνει στο σημείο αποκλεισμού αναγκαίων για τον οργανισμό τροφών ενώ συχνά τα άτομα που παρουσιάζουν αυτή την διαταραχή «αυτο-τιμωρούνται» όταν υποκύπτουν σε ανθυγιεινούς πειρασμούς επιλέγοντας να ακολουθήσουν ακόμη πιο αυστηρές δίαιτες, υποβάλλουν εαυτούς σε νηστείες ή/και σε υπερβολική άσκηση.

Έτσι ενώ τα άτομα που πάσχον από ανορεξία ή από βουλιμία έχουν εμμονή με το βάρος τους, τις θερμίδες που καταναλώνουν κοκ, όσοι πάσχουν από ορθορεξία έχουν εμμονή με το είδος των τροφών που καταναλώνουν.

Η ΝEDA μάλιστα προκειμένου να βοηθήσει άτομα που πιθανότατα έχουν αναπτύξει αυτή την εμμονή έχει συντάξει ένα ερωτηματολόγιο και όσο περισσότερες είναι οι θετικές απαντήσεις στα 8 ερωτήματα, τόσο πιο πιθανό είναι να πάσχει κάποιος από ορθορεξία.

Οι ερωτήσεις είναι:

  • Εύχεστε να μπορούσατε κατά διαστήματα να καταναλώνετε τροφές χωρίς να χρειάζεται να σκέφτεστε για την ποιότητά τους;
  • Εύχεστε να μπορούσατε να περνάτε περισσότερο χρόνο ζώντας τη ζωής σας αντί να ασχολείστε με το φαγητό;
  • Θα μπορούσατε να καταναλώσετε έστω ένα γεύμα που ετοίμασε για εσάς ένα αγαπημένο σας πρόσωπο χωρίς να προσπαθήσετε να ελέγξετε τι θα σας σερβίρει;
  • Εξετάζετε διαρκώς το ενδεχόμενο κάποιες τροφές να είναι ανθυγιεινές για εσάς;
  • Βάζετε σε δεύτερη μοίρα, την αγάπη, τη χαρά, το παιχνίδι, τη δημιουργικότητα και θέτετε ως προτεραιότητα την προσπάθειά σας να ακολουθήσετε μια τέλεια δίαιτα;
  • Νιώθετε ενοχές ή αποστροφή για τον εαυτό σας ώστε ξεφεύγετε από τη δίαιτά σας;
  • Νιώθετε πως έχετε τον έλεγχο όταν ακολουθείτε τη «σωστή» δίατα;
  • Έχετε τοποθετήσει τον εαυτό σας στο υψηλότερο βάθρο σε ότι αφορά τον τρόπο που τρέφεστε και αναρωτιέστε πώς γίνετε όλοι οι άλλοι καταναλώνουν τα τρόφιμα που τους βλέπετε να τρώνε;

Φυσικά, σχετική διάγνωση μπορεί να γίνει μόνο από ειδικούς.