«Επειδή κάποιος τα παραπατάει και χάνει τον δρόμο του, δεν σημαίνει ότι έχει χαθεί για πάντα. Μερικές φορές, όλοι χρειαζόμαστε λίγη βοήθεια», είπε ο σοφότερος και γηραιότερος Professor X στον νεότερο εαυτό του που έχει χάσει την πίστη του, στην ταινία X-Men: Days of Future Past, την καλύτερη ταινία X-Men και μία από τις καλύτερες ταινίες με σούπερ ήρωες που έχει βγει ποτέ.
Ο νεαρός Τσαρλς ανακτά το κουράγιο του και θυμάται τον σκοπό του: να βοηθάει όσους έχουν ανάγκη και να μην χάσει την ελπίδα του στους ανθρώπους, όσο δύσκολα και να είναι τα πράγματα.
Ο σερ Πάτρικ Στιούαρτ, ο οποίος έδωσε σάρκα και οστά σε έναν από τους εμβληματικότερους χαρακτήρες των Marvel Comics, έφυγε από τη ζωή στις 29 Οκτωβρίου σε ηλικία 86 ετών, έπειτα από μάχη που έδωσε με τη νόσο Αλτσχάιμερ.
Η τελευταία κινηματογραφική εμφάνιση
Μετά από 26 χρόνια, η κοινή πορεία του θρυλικού ηθοποιού με τον Professor X έρχεται στο τέλος της, τον Δεκέμβριο του 2026, με την ταινία «Avengers: Doomsday».
Ο Πάτρικ Στιούαρτ έμεινε γνωστός για πολλούς διαφορετικούς ρόλους στη μεγάλη οθόνη και το θεατρικό σανίδι, αλλά μου προκαλεί συγκίνηση που το τελευταίο του «αντίο» στους σινεφίλ θα έρθει μέσω του ρόλου με τον οποίο τον γνώρισα και συνδέθηκα περισσότερο μαζί του.
All of us at Marvel Studios are deeply saddened by the passing of Sir Patrick Stewart. Sir Patrick brought Professor Charles Xavier to life with extraordinary grace, intelligence, and humanity, defining the character for generations of fans, from "X-Men" to "Logan" to "Avengers: Doomsday." He was a singular talent, a generous collaborator, and a true gentleman. Our hearts go out to his wife Sunny, his children, his friends, and the countless fans around the world whose lives he touched with his art.
— Marvel Studios (@MarvelStudios) October 29, 2026
Ως φαν της Marvel από τα παιδικά και εφηβικά μου χρόνια, ποτέ δεν έβλεπα τα κόμιξ και τις ταινίες ως «καλούς να νικάνε τους κακούς» και να εντυπωσιάζουν με τις σούπερ δυνάμεις τους και τα συναρπαστικά εφέ τους.
Είναι πάνω από όλα ανθρώπινες ιστορίες. Η Scarlet Witch και ο Vision μας μιλάνε για το πένθος και την απώλεια, ο Spiderman για το αίσθημα ευθύνης, ο Captain America και ο Iron Man για την αυτοθυσία, ο Punisher για τις δεύτερες ευκαιρίες, οι Fantastic Four για την οικογένεια.
Κάτι παραπάνω από ένα απλό ρόλο
Στον Professor X ο Πάτρικ Στιούαρτ έβλεπε πολλά από τον εαυτό του. Ήταν ένα παιδί που μεγάλωσε σε ένα εξαιρετικά βίαιο περιβάλλον, βλέποντας τον πατέρα του, βετεράνο του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, να κακοποιεί τη μητέρα του. Από παιδί έμαθε να προστατεύει, γιατί έμπαινε μπροστά από τη μητέρα του για να την προστατέψει από τις γροθιές ενός πατέρα που έπασχε από μετατραυματικό στρες λόγω του πολέμου.
Ο Professor X του έδωσε την ευκαιρία να παίξει έναν ρόλο που ήξερε καλά, αυτό του προστάτη. Ως τηλεπαθητικός, ο Charles Xavier νιώθει τον πόνο και τη μοναξιά των ανθρώπων, για αυτό ίδρυσε το Xavier’s School for Gifted Youngsters ως ένα μέρος που θα αγκαλιάζει όσους έχουν εκδιωχθεί και περιθωριοποιηθεί από την κοινωνία.
Παρά τις διώξεις που είχαν υποστεί οι mutants (μεταλλαγμένοι), δεν ήθελε να επενδύσει στο μίσος και το δίδασκε αυτό στους μαθητές του. Όπως ο Professor X είδε την προοπτική στον Wolverine, ήθελε να προστατέψει την Jean Grey από την αυτοκαταστροφή και αποτέλεσε μία πατρική φιγούρα για τον Cyclops/Scott Summers, έτσι και ο Πάτρικ Στιούαρτ ήθελε να βοηθάει τα παιδιά που προέρχονταν από προβληματικά οικογενειακά περιβάλλοντα.
Όπως ο Professor X δίδασκε στους μαθητές του να μην ντρέπονται που είναι μεταλλαγμένοι και να χρησιμοποιούν για καλό τις δυνάμεις τους, έτσι και ο Πάτρικ Στιούαρτ μιλούσε ανοιχτά για την ενδοοικογενειακή βία, που κάποτε θεωρούνταν ταμπού.
Όπως ο Charles Xavier έβλεπε τον Erik Lehnsherr ως κάτι παραπάνω από τον κακό Magneto, έτσι και ο Πάτρικ Στιούαρτ κατάλαβε ότι ο πατέρας του δεν έλαβε την ψυχολογική βοήθεια που έπρεπε και χρησιμοποίησε τη φωνή του για να αποτινάξει το στίγμα γύρω από την ψυχική υγεία των στρατιωτικών και βετεράνων.
«Ό,τι κάνω για την οργάνωση Refuge (κατά της ενδοοικογενειακής βίας) το κάνω στο όνομα της μητέρας μου. Αλλά ό,τι κάνω για την οργάνωση Combat Stress το κάνω στο όνομα του πατέρα μου», είχε πει σε μία φράση που συμπυκνώνει την επούλωση του τραύματος και τη συγχώρεση, αξίες που κουβαλάει ο Professor X.
Στον «αντίποδα» βρίσκεται ο Magneto, ο προσωπικός μου αγαπημένος, τον οποίο απογείωσε ο σερ Ίαν Μακκέλεν και εμβάθυνε ως νεότερη εκδοχή του, ο Μάικλ Φασμπέντερ.
Ο Erik Lehnsherr, ως επιζών Ολοκαυτώματος, φέρει βαθύ τραύμα, δεν εμπιστεύεται τους ανθρώπους και πιστεύει ότι μέσω της βίας μπορεί να διασφαλίσει την ύπαρξή του.
Magneto και Professor X
Ποτέ δεν έβλεπα αυτούς τους χαρακτήρες ως εχθρούς, αλλά ως δύο καλούς φίλους με διαφορετικές αφετηρίες που ήξεραν πώς να σέβονται τον αντίπαλό τους. Ήταν πράγματι οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος, ο ένας καταλάβαινε τον άλλον και γιατί πράττει αυτά που πράττει. Η ανθρώπινη ύπαρξη είναι περίπλοκη, χρήζει πολλαπλών ερμηνειών και αυτό ενσάρκωνε η σχέση των δύο χαρακτήρων.
Η φιλία Professor X – Magneto ξεπέρασε τις σελίδες των κόμιξ και την κινηματογραφική οθόνη, γιατί ο Πάτρικ Στιούαρτ και ο Ίαν ΜακΚέλεν συνδέθηκαν με βαθιά φιλία. Έπαιξαν μαζί σε παραστάσεις, είχαν γειτονικά τροχόσπιτα στα γυρίσματα και μάλιστα ο ΜακΚέλεν είχε τελέσει (ως επίσημος λειτουργός) τον γάμο του Πάτρικ Στιούαρτ με τη Σάνι Όζελ το 2013.
Τα «αντίο»
«Μιλούσε με ειλικρίνεια, γι’ αυτό και ήταν ένας άνθρωπος που μπορούσες να βασιστείς, να θαυμάσεις και, στην περίπτωσή μου, να αγαπήσεις», έγραψε ο ΜακΚέλεν ως αποχαιρετιστήριο μήνυμα.
«Χάσαμε έναν από τους κορυφαίους της σκηνής και της οθόνης. Και για εμένα, έναν σπουδαίο φίλο και άνθρωπο. Έμαθα τόσα πολλά από εκείνον. Θα μου λείψεις Πάτρικ Στιούαρτ, σε όλη μου τη ζωή», έγραψε ο Χιού Τζάκμαν για τον Professor X, με τον οποίο έπαιξαν μαζί σε πέντε ταινίες στο σύμπαν των X-Men, από το πρώτο X-Men μέχρι το Logan του 2017.
Πόσο συγκινητικό να βλέπεις σε αυτήν την ταινία οι ρόλοι να αντιστρέφονται και να είναι ο Wolverine αυτός που φροντίζει τον αδύνατο Professor X.
«Κάθε μέρα που περνούσα δουλεύοντας στο πλευρό του ήταν μια τιμή και προνόμιο που σχεδόν ακόμα δεν μπορώ να πιστέψω ότι είχα. Ένας από τους μεγαλύτερους της εποχής μας, στη σκηνή και στην οθόνη», έγραψε ο Ντάφνι Κιν που υποδύθηκε την κόρη του Wolverine στην ίδια ταινία.
Ο Τζέιμς Μάρσντεν, ο Cyclops που θα επιστρέψει στο «Avengers: Doomsday» αποκάλεσε τον Στιούαρτ «καλό φίλο, με απίστευτο ταλέντο και τρομερή αίσθηση του χιούμορ».
Ο ρόλος του Professor X είναι ένας ρόλος που ανήκει στον Στιούαρτ, αλλά ταυτόχρονα δεν του ανήκει και ολοκληρωτικά. Δόθηκε επίσης στον Τζέιμς Μακαβόι, ο οποίος μας έδωσε μία διεισδυτική ματιά στις απαρχές του ήρωα και πλέον ανήκει και στον Κρίστοφερ Άμποτ, τον οποίο θα δούμε στη νέα ταινία X-Men το 2028.
Και αυτό είναι το ωραιότερο, γιατί ένας χαρακτήρας 63 χρόνων (η πρώτη εμφάνιση στα κόμιξ έγινε το 1963) όπως αυτός του Charles Xavier, μοιράστηκε σε διάφορους ηθοποιούς, προσφέροντας άλλες οπτικές. Ο Πάτρικ Στιούαρτ του έδωσε πρώτος σάρκα και οστά, θέτοντας τα θεμέλια και ορίζοντας το μέτρο σύγκρισης για όσους ακολούθησαν.
Ο Charles Xavier είναι ευρέως αγαπητός, όχι επειδή είναι πάντα καλός, αλλά γιατί αν και η πίστη του στους ανθρώπους δοκιμάζεται συνεχώς και πληγώνεται, δίνει χρόνο για εξιλέωση.
Το να χτίσεις κάτι καλό απαιτεί χρόνο, θυσίες και πάνω από όλα ανθρώπους που κάνουν την ζωή άξια να την βιώσεις.
Όπως είχε πει ο σερ Πάτρικ Στιούαρτ στον Χιού Τζάκμαν στο «Logan»: «Έτσι είναι η ζωή. Ένα σπίτι, άνθρωποι που αγαπάει ο ένας τον άλλον. Ένα ασφαλές μέρος. Θα έπρεπε να πάρεις μια στιγμή και να το νιώσεις».
Καλό ταξίδι, Professor.
