Πριν στεγνώσει το μελάνι με την είδηση ότι τουρκική πυραυλάκατος παρενοχλούσε το πλοίο πόντισης καλωδίων «Ocean Link» σε περιοχή βαθιά εντός της ελληνικής δικαιοδοσίας και ενώ η τουρκική Βουλή ετοιμαζέται να νομοθετήσει τις αξιώσεις της «Γαλάζιας Πατρίδας» επί ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, ο Βέλγος υπουργός Άμυνας Τεό Φράνκεν γονάτιζε μπροστά στον τάφο του Μουσταφά Κεμάλ, υπέγραφε αμυντική συμφωνία με την Άγκυρα και ανακήρυσσε την Τουρκία «πραγματικό πρόσωπο του ευρωπαϊκού επανεξοπλισμού». «Ο κόσμος χρειάζεται περισσότερους ανθρώπους σαν τον Ατατούρκ», είπε.
Ο Φράνκεν δεν περιορίστηκε στις υπογραφές. Στην πλατφόρμα Χ έγραψε ότι «ο σεβασμός του για τον Ατατούρκ είναι τεράστιος» – «ευγενής αξιωματικός, δεινός στρατηγός και σκληραγωγημένος μαχητής». Κάποιος προφανώς δεν του έχει διηγηθεί την ιστορία της γενοκτονίας των Αρμενίων και των Ποντίων, της καταστροφής της Σμύρνης και του ξεριζωμού εκατοντάδων χιλιάδων Ελλήνων της Μικράς Ασίας – όλα επί Μουσταφά Κεμάλ, όλα με τη σφραγίδα του «δεινού στρατηγού» που ο Βέλγος υπουργός Άμυνας θα ήθελε να βλέπει να πολλαπλασιάζεται στον κόσμο.
Ο ενθουσιασμός αυτός δεν ήταν προσωπική εκτροπή. Αντανακλούσε το πνεύμα ολόκληρης της αποστολής.
Η πενθήμερη βελγική αποστολή στην Κωνσταντινούπολη και στην Άγκυρα ήταν η μεγαλύτερη που έχει ποτέ οργανωθεί από το Βέλγιο στην Τουρκία ολοκληρώθηκε: 428 συμμετέχοντες, επικεφαλής η Βασίλισσα Ματθίλδη, παρουσία του υπουργού Εξωτερικών Μαξίμ Πρεβό και του υπουργού Άμυνας Τεό Φράνκεν. Περίπου σαράντα νέες εμπορικές συμφωνίες και συνεργασίες υπογράφηκαν. Ο Πρεβό συναντήθηκε με τον Ερντογάν, τον αντιπρόεδρο Γιλμάζ και τον υπουργό Εξωτερικών Χακάν Φιντάν.
Η Τουρκία μέλος της ευρωπαϊκής οικογένειας
«Η Τουρκία αποτελεί αναμφίβολα μέλος της ευρωπαϊκής οικογένειας. Είναι στρατηγικός κόμβος για τα ενεργειακά ζητήματα, σύμμαχος στο ΝΑΤΟ με τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό μετά τις ΗΠΑ και βασικός παράγοντας για την ασφάλεια της νοτιοανατολικής πτέρυγας της Ευρώπης», έγραψε. «Δεν μπορούμε να κάνουμε δουλειές το 2026 με ένα πλαίσιο που υπογράφηκε πριν από τριάντα χρόνια» — αναφερόμενος στην Τελωνειακή Ένωση ΕΕ-Τουρκίας που, κατά τον ίδιο, χρήζει άμεσου εκσυγχρονισμού.
Για τον Βέλγο ΥΠΕΞ Ευρώπη δεν πρέπει να εξαρτάται μόνο από τις ΗΠΑ ή την Κίνα πρέπει να διαφοροποιήσει τους εμπορικούς της εταίρους. Και η Τουρκία, ως γείτονας με μεγάλη οικονομία, είναι ο πιο προφανής υποψήφιος.
«Κρατηθείτε» η Τουρκία στο διάστημα
Ο Φράνκεν ανέλαβε την αμυντική διάσταση της αποστολής με ιδιαίτερο ζήλο. Υπέγραψε Επιστολή Προθέσεων με τον Τούρκο υπουργό Άμυνας Γιασάρ Γκιουλέρ για ναυτική συνεργασία και κοινή αμυντική βιομηχανία. Ζήτησε ανοιχτά την ένταξη της Τουρκίας στο ευρωπαϊκό αμυντικό πρόγραμμα SAFE των 150 δισεκατομμυρίων ευρώ, λέγοντας ότι «ορισμένες χώρες λένε όχι -η θέση του Βελγίου είναι πολύ σαφής: ναι, το συντομότερο δυνατόν».
Είχε κι άλλα να πει: η Τουρκία παράγει σχεδόν τα πάντα μόνη της drones, φρεγάτες, τεθωρακισμένα, και τώρα ακόμη και το δικό της stealth μαχητικό αεροσκάφος, το KAAN. Η αμυντική βιομηχανία της εξάγει ήδη 10 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως.
«Η Τουρκία δεν χρειάζεται μαθήματα από κανέναν στον αμυντικό τομέα. Αντίθετα: εμείς μπορούμε να μάθουμε από αυτούς.» Επισκέφθηκε μάλιστα και τις Turkish Aerospace Industries, όπου η Τουρκία, όπως έγραψε με εμφανή έκπληξη, «στοχεύει στο διάστημα και σύντομα στη σελήνη» – δορυφόροι, πύραυλοι εκτόξευσης, διαστημική βάση στη Σομαλία, αποστολές στη σελήνη. «Κρατηθείτε», έγραψε. Και εννοούσε το θαύμα, όχι την ανησυχία.
«Εγγυητής της σταθερότητας»
Η Τουρκία, συνέχισε, είναι επίσης εγγυητής σταθερότητας: φυλάει τα σύνορα με τη Συρία, σταθεροποιεί τη Σομαλία, περιορίζει τις μεταναστευτικές ροές προς την Ευρώπη. «Έτσι η Τουρκία διασφαλίζει έμμεσα τη ναυσιπλοΐα μεταξύ Ασίας και Αμβέρσας», κατέληξε.
Η Ευρώπη επιλέγει να μην βλέπει την Τουρκία που υπάρχει
Στην ουσία η Τουρκία βλέπει μόνο την Τουρκία που της χρειάζεται.
Ο Φράνκεν αγνοεί τις σφαγές, ο Πρεβό αγνοεί την Κύπρο, η Γερμανία αγνοεί το casus belli, γιατί όλοι αγνοούν τη γαλάζια πατρίδα. Και μάλιστα δεν πρόκειται για άγνοια αλλά για συνειδητή επιλογή. Και αυτό είναι πολύ πιο επικίνδυνο από την άγνοια.
Ο μεγάλος παραβάτης
Μια χρήσιμη υπενθύμιση εδώ: Η Τουρκία ήταν αυτή που εξόπλιζε ένοπλες ισλαμιστικές ομάδες στη Συρία και αλλού, η ίδια Τουρκία υπέγραψε με τη Λιβύη παράνομο μνημόνιο που αγνοεί την ελληνική ΑΟΖ — μνημόνιο που το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει ζητήσει ρητώς να ακυρωθεί. Η Τουρκία παρά τα δισ. ευρώ που έλαβε από την ΕΕ εργαλειοποίησε το μεταναστευτικό, ποιος άλλωστε ξεχνά τον Εβρο το 2020 και τους δεκάδες χιλιάδες που προσπάθησαν να εισβάλουν στα σύνορα. Η Τουρκία είναι αυτή που παρεμποδίζει ενεργειακά έργα κοινοτικού ενδιαφέροντος όπως το Great Sea Interconnector και ο αγωγός EastMed. Αυτή είναι που κατηγορείται από το ευρωκοινοβούλιο για κατάχρηση του συστήματος NAVTEX και παραβιάσεις της ελληνικής ΑΟΖ. Λεπτομέρειες, προφανώς, που δεν χωρούν στο πλαίσιο μιας «στρατηγικής αποστολής».
Δεν είναι μόνο το Βέλγιο και η Γερμανία αγοράζει τουρκικούς πυραύλους-Στη σύνοδο του ΝΑΤΟ θα κλείσουν οι δουλειές
Το Βέλγιο δεν είναι μόνο του. Η γερμανική εφημερίδα Die Welt αποκάλυψε ότι το Βερολίνο βρίσκεται σε συνομιλίες με την Άγκυρα για την προμήθεια τουρκικών βαλλιστικών πυραύλων – του διηπειρωτικού Yildirimhan, με βεληνεκές 6.000 χιλιομέτρων, και του υπερηχητικού Tayfun Block 4 – για να καλύψει το στρατηγικό κενό που άφησε η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να αποσύρει τους αμερικανικούς πυραύλους Tomahawk από τη Γερμανία.
Χρηματοδότηση μέσω του SAFE αποκλείεται, καθώς Ελλάδα και Κύπρος διατηρούν αρνησικυρία. Το Βερολίνο εξετάζει είτε διμερή συμφωνία με την Άγκυρα είτε σχηματισμό μικρής συμμαχίας «προθύμων» υπό γερμανική ηγεσία και με γερμανική κυρίως χρηματοδότηση. Η απόφαση θα μπορούσε να ανακοινωθεί στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα τον Ιούλιο – εκεί όπου ο Φράνκεν δήλωσε ήδη ότι ανυπομονεί να επιστρέψει.
Από την πίσω πόρτα και ήρεμα νερά
Το σχέδιο είναι σαφές: ό,τι δεν περνάει από την κεντρική πόρτα της ΕΕ, περνάει από την πίσω. Η Ελλάδα και η Κύπρος μπορούν να ασκούν βέτο στους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς δεν μπορούν να εμποδίσουν τις διμερείς συμφωνίες που διαμορφώνουν, κομμάτι κομμάτι, μια νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας στην οποία η Τουρκία κατέχει κεντρικό ρόλο.
Ορισμένοι στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες όπως για παράδειγμα το Βερολίνο, φαίνεται να πιστεύουν ότι αν Ελλάδα και Κύπρος αποδεχθούν τελικά τους όρους της Άγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο, θα επέλθει κάποια σταθερή ισορροπία – ήρεμα νερά, ανοιχτές αγορές, κανένας τριγμός.
Πρόκειται για τις ίδιες πρωτεύουσες που επικαλούνται ευρωπαϊκές αξίες και ανθρώπινα δικαιώματα σε κάθε ευκαιρία και που τώρα αγκαλιάζουν με ενθουσιασμό μια χώρα για την οποία το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διαπιστώνει «συνεχιζόμενες ελλείψεις στο κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη δημοκρατία και την ελευθερία του Τύπου», ζητώντας να τερματιστούν οι «πολιτικά υποκινούμενες δίκες». Μια χώρα που κατέχει στρατιωτικά το 37% του εδάφους κράτους-μέλους της ΕΕ εδώ και πενήντα χρόνια, που έχει εγκαταστήσει παράνομα εποίκους στα κατεχόμενα και σφετερίζεται περιουσίες Ελληνοκυπρίων, που διατηρεί ενεργό casus belli εναντίον της Ελλάδας, που αμφισβητεί κυριαρχικά δικαιώματα στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, που απορρίπτει το διεθνές δίκαιο και την UNCLOS.
Όμως όταν έρθει η ώρα να διαπραγματευτούν μαζί της ως εξαρτημένοι εταίροι, θα ανακαλύψουν τι σημαίνει στην πράξη ανατολίτικο παζάρι και εξάρτηση από την Άγκυρα και πόσο ακριβά κοστίζει η θέα από μια πόρτα που οι ίδιοι βοήθησαν να ανοίξει.
Το ερώτημα που μένει αναπάντητο δεν αφορά τους Βέλγους, τους Ιταλούς, τους Ισπανούς ή τους Γερμανούς. Αφορά εμάς. Τι κάνει η Ελλάδα πέρα από τις διακηρύξεις περί σεβασμού του διεθνούς δικαίου; Πώς θωρακίζεται διπλωματικά, πολιτικά και οικονομικά απέναντι σε έναν συνασπισμό συμφερόντων που δεν κρύβει πλέον τις προθέσεις του;
Η απάντηση δεν μπορεί να αναμένεται από εκείνους που γονατίζουν στον τάφο του Κεμάλ. Πρέπει να βρεθεί εδώ.
Και ήταν ένας ευγενής αξιωματικός, έξοχος στρατηγός και σκληραγωγημένος πολεμιστής.
Γι’ αυτό γονάτισα μπροστά στο μαυσωλείο του πέρυσι και θα το έκανα ξανά χωρίς δισταγμό.
Ο κόσμος χρειάζεται περισσότερους ανθρώπους σαν τον Ατατούρκ.
Υπουργός Άμυνας του Βελγίου
