ΕΙΔΗΣΕΙΣ
17/02/2016 02:13 EET

Ο ρόλος των προσφύγων στην ελληνική κρίση. Tι αναμένεται τους επόμενους μήνες

ASSOCIATED PRESS
FILE - In this photo taken on Wednesday, Jan. 20, 2016, migrants who have arrived at the shore of the deserted Greek island of Pasas wait for the Coast Guard to transport them to Oinousses island. NATO's European commander on Thursday, Feb. 11, 2016, ordered three warships to move immediately to the Aegean Sea to help end the deadly smuggling of migrants between Turkey and Greece. (AP Photo/Petros Giannakouris, File)

Η μάχη της ελληνικής κυβέρνησης σε πολλαπλά μέτωπα- πολιτικό/ οικονομικό και προσφυγικό- βρίσκεται στο επίκεντρο ανάλυσης της Stratfor με τίτλο «The Role Refugees Play in the Greek Crisis» (ο ρόλος που παίζουν οι πρόσφυγες στην ελληνική κρίση).

Στην ανάλυση γίνεται αναφορά στις εξελίξεις όσον αφορά στην τήρηση του προγράμματος διάσωσης, με έμφαση στο Ασφαλιστικό, και την αστάθεια που αυτές συνεπάγονται -και εκτιμάται ότι οι δανειστές φαίνονται «άνετοι», τη στιγμή που η Αθήνα «ξεμένει από χρόνο και χρήματα», καθώς η Ελλάδα πρέπει να αποπληρώσει 2,3 δισ. ευρώ στην ΕΚΤ τον Ιούλιο (αν και το ότι η Ελλάδα δεν έχει άλλες μεγάλες πληρωμές ως τα τέλη του έτους μειώνει δραματικά τον κίνδυνο χρεοκοπίας ή Grexit, σημειώνεται).

Ωστόσο, πιο άμεσο και φλέγον ζήτημα είναι το προσφυγικό: Στις 12 Φεβρουαρίου η Ε.Ε. έδωσε στην Ελλάδα περιθώριο τριών μηνών για την παρουσίαση και εφαρμογή σχεδίων για την αντιμετώπιση της προσφυγικής κρίσης, επισείοντας την απειλή εξόδου από τη Σένγκεν. «Τις τελευταίες εβδομάδες η Ελλάδα έχει δείξει στη Βόρεια Ευρώπη ότι είναι πρόθυμη να συνεργαστεί...αλλά αυτό δεν επαρκεί για να πειστούν κάποιες χώρες της κεντρικής και της ανατολικής Ευρώπης ότι η Ελλάδα έχει καλές προθέσεις» σημειώνεται σχετικά, και γίνεται αναφορά στη συνάντηση των χωρών της ομάδας Βίσεγκραντ (Πολωνία, Ουγγαρία, Τσεχία και Σλοβακία) με αντιπροσωπείες της ΠΓΔΜ και τη Βουλγαρίας για να συζητηθούν μέτρα απομόνωσης της Ελλάδας.

«Δεδομένου του ότι η Ε.Ε. δεν τα καταφέρνει να αντιδράσει με συνοχή στη μεταναστευτική κρίση, χώρες και ομάδες χωρών έχουν αποφασίσει να προβούν σε τοπικά και διμερή μέτρα για το μπλοκάρισμα του δρόμου των Βαλκανίων, που συνδέει την Ελλάδα με την Αυστρία και τη Γερμανία. Πέρα από το χτίσιμο φραχτών και την επιβολή ορίων στον αριθμό των μεταναστών που επιτρέπεται να εισέλθουν στις περιοχές τους, αυτές οι χώρες βοηθούν επίσης τους γείτονες της Ελλάδας να βελτιώσουν τους ελέγχους στα σύνορά τους. Ακόμη, εκτιμά η Stratfor, εάν η Ε.Ε. αποφασίσει μέχρι τον Μάιο ότι η Ελλάδα δεν κάνει αρκετά για την προστασία των συνόρων της, οι Βρυξέλλεςι θα μπορούσαν να επιτρέψουν στα μέλη της Σένγκεν να θέσουν σε ισχύ ελέγχους στα σύνορα για μέχρι και δύο χρόνια- κάτι που συνιστά αύξηση από το παρόν όριο των έξι μηνών. Εκ πρώτης όψεως, φαίνεται πως η ιδέα είναι να «απομονωθεί» η Ελλάδα, η οποία όμως δεν έχει χερσαία σύνορα με άλλα μέλη της Σένγκεν, κάτι που σημαίνει ότι μια αποτυχία της χώρας μας να προστατέψει τα σύνορά της θα χρησιμοποιηθεί κυρίως ως δικαιολογία για την επαναφορά ελέγχων στα σύνορα από άλλες χώρες της ζώνης Σένγκεν.

Ο Αλέξης Τσίπρας, από πλευράς του, έχει αναλάβει «αποστολή διπλωματίας», με στόχο τη βελτίωση της εικόνας της χώρας, καθώς η αυστηροποίηση των ελέγχων στα βαλκανικά σύνορα θα δημιουργήσει προβλήματα για την Ελλάδα, καθώς οι μετανάστες/ πρόσφυγες θα δυσκολεύονται να κινηθούν προς βορρά. Εναλλακτική διαδρομή που ενδεχομένως να ακολουθήσουν είναι μέσω Αλβανίας και εν συνεχεία σε Μαυροβούνιο, Βοσνία και Κροατία, ή μέσω Αδριατικής προς Ιταλία. Ακόμη, μια τέτοια εξέλιξη στα δυτικά Βαλκάνια θα καθιστούσε ξανά «ενεργή»/ «ελκυστική» η διαδρομή της κεντρικής Μεσογείου – από τη βόρεια Αφρική στη νότια Ιταλία.

Επίσης, στην ανάλυση τονίζονται οι επιπτώσεις του προσφυγικού στο εσωτερικό μέτωπο: Πολλοί Έλληνες φοβούνται τις οικονομικές και πολιτιστικές επιπτώσεις των μαζικών αφίξεων αιτούντων άσυλο, και τα επεισόδια του τελευταίου καιρού αποτελούν απόδειξη για αυτό. Οι προσφυγικές ροές αναμένεται να αυξηθούν καθώς βελτιώνονται οι καιρικές συνθήκες – όπως και οι συγκρούσεις μεταξύ της αστυνομίας και ομάδων που τάσσονται κατά της μετανάστευσης. Ακόμη, οι απειλές περί «έξωσης» από τη Σένγκεν θα μειώσουν τη λαϊκή στήριξη προς το πρόγραμμα διάσωσης, που ήδη έχει προκαλέσει εκτεταμένες αντιδράσεις (με πιο πρόσφατες αυτές των αγροτών). «Ωστόσο, οι διαδηλώσεις αποτελούν ένα κοινό φαινόμενο της ελληνικής πολιτικής από την αρχή της κρίσης, και ο Τσίπρας δεν είναι ο πρώτος πρωθυπουργός που έχει να αντιμετωπίσει πολλαπλές απεργίες και διαδηλώσεις», σημειώνεται.

Σε κάθε περίπτωση, τονίζεται πως η βασική πρόκληση προς την ελληνική κυβέρνηση έρχεται εκ των έσω: «Ακόμα και μια μικρή ανταρσία στα δύο κόμματα της κυβέρνησης θα επέφερε πτώση της. Αυτό εξηγεί το γιατί ο Τσίπρας συχνά κάνει ανοίγματα σε κόμματα του κέντρου και της κεντροαριστεράς. Θέλει να δείξει στους βουλευτές του ότι έχει επιλογές σε περίπτωση ανταρσίας και να διασφαλίσει ότι θα παραμείνει στην εξουσία εάν κάποιοι τον εγκαταλείψουν».

Σύνοψη

Καταλήγοντας, στην ανάλυση της Stratfor υπογραμμίζεται πως τα εσωτερικά και τα εξωτερικά προβλήματα της χώρας συνδέονται στενά. «Θα έπρεπε να υπάρξει συμφωνία στο Ασφαλιστικό μέσα στις προσεχείς εβδομάδες επειδή η όλο και χειρότερη οικονομική κατάσταση θα κάνει την Αθήνα πιο δεκτική σε περαιτέρω υποχωρήσεις προς τους δανειστές...το μεταναστευτικό δεν θα τελειώσει έτσι εύκολα. Οι συνοριακοί έλεγχοι στη διαδρομή των Βαλκανίων μάλλον θα παραμείνουν σε ισχύ, ανεξαρτήτως του τι θα αποφασιστεί στις Βρυξέλλες για το μέλλον της Σένγκεν. Οι χώρες θα συνεχίσουν να παίρνουν μέτρα για να γίνουν λιγότερο ελκυστικές στους μετανάστες. Αλλά με την κρίση στη Συρία να φαίνεται ακόμα μακριά από το τέλος της, το πιθανότερο είναι ότι οι μετανάστες απλά θα ψάχνουν νέους τρόπους να φτάσουν στη βόρεια Ευρώπη. Ο μήνας- κλειδί είναι ο Μάιος, όταν μια πιθανή αναστολή της συμμετοχής στη Σένγκεν θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια πολιτική κρίση στην Ελλάδα, που θα εκτροχίαζε την πορεία του προγράμματος διάσωσης».