Το ηλεκτρονικό μήνυμα από την εφορία δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνείας: «Καλείστε σε φορολογικό έλεγχο». Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι έχουν ήδη εντοπιστεί ενδείξεις απόκλισης ανάμεσα στα δηλωθέντα εισοδήματα και την πραγματική οικονομική εικόνα. Σε αρκετές περιπτώσεις, ο έλεγχος ξεκινά μετά άρνηση επαγγελματιών να αποδεχθούν τον φόρο που τους επιβάλει η εφορία, βάσει της τεκμαρτής φορολόγησης. Μια απλή ασυμφωνία, για παράδειγμα, χαμηλά δηλωμένα εισοδήματα σε συνδυασμό με υψηλές τραπεζικές καταθέσεις ή δαπάνες, είναι αρκετή για να προκαλέσει το ενδιαφέρον του ελεγκτή. Αν επιβεβαιωθούν παρατυπίες, ενεργοποιούνται πρόστιμα, προσαυξήσεις και ενδεχομένως αναδρομικοί φόροι για προηγούμενα έτη.
Η τεκμαρτή φορολόγηση
Η ένταση εστιάζεται στο νέο σύστημα τεκμαρτής φορολόγησης, που καθορίζει ελάχιστο εισόδημα ανεξάρτητα από τα δηλωθέντα. Όσοι επαγγελματίες το αμφισβητούν, οδηγούνται αυτόματα σε εξονυχιστικό έλεγχο. Ωστόσο, επαγγελματικοί φορείς και επιμελητήρια εκφράζουν έντονες αντιδράσεις, υποστηρίζοντας ότι το σύστημα αγνοεί τις πραγματικές συνθήκες της αγοράς, οδηγεί σε φορολόγηση «εισοδήματος που δεν υπάρχει» και δημιουργεί κλίμα ανασφάλειας για τους συνεπείς επαγγελματίες. Πολλοί κάνουν λόγο για ένα μοντέλο που μεταφέρει το βάρος της απόδειξης στον φορολογούμενο, ανατρέποντας τη βασική αρχή της φορολογικής δικαιοσύνης.
Ποιοι βρίσκονται σταθερά στο «μικροσκόπιο»
Στο επίκεντρο των ελέγχων της ΑΑΔΕ βρίσκονται κυρίως επαγγέλματα με υψηλό δείκτη συναλλαγών σε μετρητά ή αυξημένο κίνδυνο απόκρυψης εισοδήματος. Μεταξύ αυτών:
- γιατροί και οδοντίατροι
- δικηγόροι και συμβολαιογράφοι
- μηχανικοί και τεχνικά επαγγέλματα
- λογιστές και σύμβουλοι επιχειρήσεων
- επαγγελματίες υπηρεσιών (π.χ. κομμωτές, συνεργεία)
- αυτοαπασχολούμενοι στον τουρισμό και τις μεταφορές
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε όσους δεν αποδέχθηκαν το τεκμαρτό εισόδημα και ζήτησαν έλεγχο, ανοίγοντας ουσιαστικά τον φάκελο των οικονομικών τους στοιχείων.
Οι έλεγχοι δεν περιορίζονται στα βιβλία και τα τιμολόγια. Η φορολογική διοίκηση προχωρά σε πλήρη διασταύρωση στοιχείων, εξετάζοντας τραπεζικές κινήσεις και καταθέσεις, ακίνητη και κινητή περιουσία, δαπάνες διαβίωσης και ταξίδια, ακόμη και στοιχεία συγγενικών προσώπων.
