Μας δουλεύουνε με τα όρια ταχύτητας; Το ερώτημα είναι απλό, καθημερινό και απολύτως πρακτικό. Διότι μπορεί ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας να προβλέπει αλλαγές στα όρια, μπορεί να ακούμε για 30 ή 50 χιλιόμετρα μέσα στις πόλεις και για ανώτατο όριο 130 χλμ./ώρα στους αυτοκινητόδρομους, όμως στον δρόμο η πραγματικότητα είναι άλλη.
Έκανα τη διαδρομή Αθήνα – Βόλος. Μια διαδρομή σε βασικό εθνικό άξονα, σε αυτοκινητόδρομο, με διόδια, με παραχωρησιούχους, με υποτίθεται σύγχρονη διαχείριση. Και πουθενά, μα πουθενά, δεν είδα πινακίδα πάνω από 120. Δηλαδή τα παλιά. Άρα τι ισχύει τελικά; Το 130 του νόμου ή το 120 της πινακίδας;
Και ρωτώ το απλούστατο: αν με πιάσει το ραντάρ με 130, τι θα πω στον τροχονόμο; Ότι «κύριε τροχονόμε, ο νόμος λέει 130»; Και εκείνος τι θα μου απαντήσει; «Η πινακίδα γράφει 120». Θα πρέπει δηλαδή να βγάλω το κινητό, να ανοίξω Google, να ψάξω τον νόμο του κράτους και να του αποδείξω ότι δεν είμαι ελέφαντας;
Αυτό δεν είναι σοβαρό κράτος. Είναι κράτος που ανακοινώνει αλλαγές πριν εξασφαλίσει ότι μπορούν να εφαρμοστούν καθαρά, ενιαία και χωρίς παγίδες για τον πολίτη.
Και υπάρχει και συνέχεια. Σύμφωνα με πληροφορίες μου, δήμοι και περιφέρειες πλακώνονται ή πετούν ο ένας στον άλλον το μπαλάκι για το ποιος έχει την ευθύνη να αλλάξει τις πινακίδες. Ποιος θα πληρώσει, ποιος θα υπογράψει, ποιος θα αποφασίσει. Μα αν το κράτος δεν μπορεί να αλλάξει μερικές πινακίδες στους δρόμους, πώς περιμένουμε να αλλάξει νοοτροπία; Πώς περιμένουμε να αλλάξει σε θέματα κράτους δικαίου, ακρίβειας, καθημερινότητας, δημόσιας διοίκησης;
Και ας δεχθούμε ότι στους δήμους και στις περιφέρειες υπάρχουν συγκρούσεις αρμοδιοτήτων. Στους αυτοκινητόδρομους όμως; Εκεί όπου υπάρχουν ιδιωτικοί φορείς, παραχωρησιούχοι, δεν θα έπρεπε οι πινακίδες να έχουν ήδη αλλάξει, όπου βέβαια επιτρέπεται το 130; Εκτός αν και οι ίδιοι απευθύνονται στους αρμοδίους και δεν μπορούν να πάρουν σαφή απάντηση. Αν συμβαίνει αυτό, τότε το πρόβλημα είναι ακόμη μεγαλύτερο.
Το ζήτημα λοιπόν δεν είναι μόνο αν το όριο είναι 120 ή 130. Το ζήτημα είναι αν υπάρχει κράτος που μπορεί να εφαρμόσει αυτά που νομοθετεί. Γιατί νόμοι χωρίς εφαρμογή είναι βιτρίνα. Και πινακίδες που λένε άλλα από όσα ανακοινώνονται είναι παγίδα.
Μας δουλεύουνε; Στον ελληνικό δρόμο, η απάντηση συχνά γράφεται πάνω σε μια παλιά πινακίδα: Μας δουλεύουν 120 φορές.