Μια μεγάλη επιστημονική έρευνα εξετάζει τη σχέση ανάμεσα στα μικρόβια του στόματος και τη μεταβολική υγεία του ανθρώπου σύμφωνα με άρθρο του newscientist.com. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι τα βακτήρια που υπάρχουν στο στόμα ίσως μπορούν να δείξουν αν κάποιος έχει αυξημένο κίνδυνο για παχυσαρκία, προδιαβήτη ή λιπώδη νόσο του ήπατος (συκώτι με λίπος). Στο μέλλον, ένα απλό δείγμα από το στόμα ίσως βοηθά τους γιατρούς να εντοπίζουν έγκαιρα τέτοιες παθήσεις.
Το μικροβίωμα του στόματος είναι το δεύτερο μεγαλύτερο οικοσύστημα μικροβίων στο ανθρώπινο σώμα μετά το έντερο. Παρόλο που προηγούμενες μελέτες είχαν δείξει ότι το στόμα μπορεί να δίνει πληροφορίες για τη γενική υγεία, οι περισσότερες ήταν μικρές και περιορισμένες. Επίσης, χρησιμοποιούσαν παλιότερες τεχνικές που δεν μπορούσαν να αναγνωρίσουν με ακρίβεια όλα τα βακτήρια και τα γονίδιά τους.
Στη νέα έρευνα, ο επιστήμονας Ίμραν Ραζάκ και η ομάδα του από πανεπιστήμιο τεχνητής νοημοσύνης στο Άμπου Ντάμπι χρησιμοποίησαν πιο σύγχρονες μεθόδους ανάλυσης DNA. Μελέτησαν δείγματα από το στόμα 9.431 ανθρώπων που συμμετείχαν στο πρόγραμμα Human Phenotype Project, μια μεγάλη έρευνα που παρακολουθεί την υγεία των ανθρώπων με πολλούς διαφορετικούς τρόπους.
Οι ερευνητές συνέκριναν τα μικρόβια του στόματος με στοιχεία όπως υπερηχογραφήματα ήπατος, μετρήσεις σακχάρου στο αίμα και ανάλυση σωματικού λίπους. Έτσι δημιούργησαν έναν μεγάλο «χάρτη» που συνδέει συγκεκριμένα βακτήρια του στόματος με 44 διαφορετικά χαρακτηριστικά της μεταβολικής υγείας. Ανάμεσα σε αυτά ήταν το λίπος στο συκώτι, οι διακυμάνσεις του σακχάρου και το επικίνδυνο λίπος γύρω από τα όργανα της κοιλιάς. Όλοι αυτοί οι παράγοντες σχετίζονται με προβλήματα όπως υψηλή πίεση, παχυσαρκία, προδιαβήτης και λιπώδη νόσο του ήπατος.
Μερικά από τα βακτήρια που βρέθηκαν είχαν εμφανιστεί και σε προηγούμενες έρευνες. Για παράδειγμα, δύο είδη βακτηρίων, τα Streptococcus parasanguinis και Oribacterium sinus, βρέθηκαν σε μεγαλύτερες ποσότητες σε άτομα με παχυσαρκία. Η νέα μελέτη επιβεβαίωσε ότι αυτά τα βακτήρια συνδέονται με υψηλότερο δείκτη μάζας σώματος και περισσότερο σωματικό λίπος.
Η έρευνα όμως δεν περιορίστηκε μόνο στην καταγραφή βακτηρίων. Οι επιστήμονες μελέτησαν και τις λειτουργίες τους, δηλαδή τις ουσίες που παράγουν και τις χημικές διεργασίες στις οποίες συμμετέχουν. Διαπίστωσαν ότι ορισμένες βακτηριακές λειτουργίες σχετίζονται με χειρότερη λειτουργία του ήπατος, αυξημένο σωματικό λίπος και κακό έλεγχο του σακχάρου. Για παράδειγμα, η παραγωγή πολυαμινών – μικρών μορίων που περιέχουν άζωτο – συνδέθηκε με αρνητικούς δείκτες υγείας. Επίσης, ορισμένες διεργασίες που σχετίζονται με τη διάσπαση λιπιδίων, τα οποία έχουν ήδη συνδεθεί με την αντίσταση στην ινσουλίνη και την παχυσαρκία, φάνηκε να επηρεάζουν αρνητικά το σάκχαρο του αίματος.
Οι ερευνητές τονίζουν ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει πως τα βακτήρια προκαλούν άμεσα αυτές τις ασθένειες. Προς το παρόν δείχνει μόνο ότι υπάρχει ισχυρή σχέση ανάμεσα στα μικρόβια του στόματος και στα μεταβολικά προβλήματα. Ωστόσο, οι επιστήμονες θεωρούν ότι τα αποτελέσματα είναι αρκετά σημαντικά ώστε να μελετηθούν περισσότερο στο μέλλον.
Υπάρχουν διάφοροι πιθανοί τρόποι με τους οποίους τα μικρόβια του στόματος μπορεί να επηρεάζουν την υγεία. Κάποια βακτήρια ή ουσίες που παράγουν ίσως περνούν στο αίμα μέσω φλεγμονών στα ούλα και προκαλούν φλεγμονή και σε άλλα σημεία του σώματος. Επίσης, μικρόβια από το στόμα μπορεί να φτάνουν στο έντερο και να αλλάζουν την ισορροπία του εντερικού μικροβιώματος. Άλλες ουσίες που παράγουν τα βακτήρια ενδέχεται να επηρεάζουν το σάκχαρο, την πίεση και την υγεία των αγγείων.
Οι ειδικοί πιστεύουν ότι δεν ευθύνεται μόνο ένα βακτήριο για την παχυσαρκία ή άλλες μεταβολικές παθήσεις. Πιθανότερο είναι ότι η συνολική ανισορροπία των μικροβίων στο στόμα δημιουργεί μια συνεχή φλεγμονή που επιβαρύνει τον οργανισμό.
Οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν ακόμη γιατί κάποιοι άνθρωποι έχουν περισσότερα «προβληματικά» μικρόβια από άλλους. Πιθανοί παράγοντες είναι η υγεία των ούλων, η ηλικία, το φύλο, το κάπνισμα και η διατροφή.
Αν τα αποτελέσματα επιβεβαιωθούν και σε άλλες μελέτες, στο μέλλον ένα απλό δείγμα από το εσωτερικό του μάγουλου ίσως χρησιμοποιείται για την έγκαιρη ανίχνευση μεταβολικών προβλημάτων. Επιπλέον, οι επιστήμονες θεωρούν πιθανό ότι κάποτε θα μπορούν να αλλάζουν την ισορροπία των μικροβίων του στόματος ως μορφή θεραπείας.
Εν τω μεταξύ, η τακτική χρήση οδοντικού νήματος μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο ορισμένων εγκεφαλικών επεισοδίων καθώς και ενός τύπου ακανόνιστου καρδιακού ρυθμού που μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου, σύμφωνα με νέα έρευνα.
Τα ευρήματα, τα οποία παρουσιάστηκαν στο Διεθνές Συνέδριο Εγκεφαλικών Επεισοδίων της Αμερικανικής Ένωσης Εγκεφαλικών Επεισοδίων στο Λος Άντζελες, δείχνουν ότι οι άνθρωποι που χρησιμοποιούσαν οδοντικό νήμα τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα είχαν χαμηλότερο κίνδυνο για εγκεφαλικά επεισόδια που προκαλούνται από θρόμβους αίματος που προέρχονται από την καρδιά και για έναν ακανόνιστο καρδιακό ρυθμό που ονομάζεται κολπική μαρμαρυγή, που μπορεί να οδηγήσει σε εγκεφαλικό επεισόδιο. Τα ευρήματα θεωρούνται προκαταρκτικά μέχρι να δημοσιευτούν τα πλήρη αποτελέσματα σε περιοδικό με κριτές.
Με πληροφορίες από: newscientist.com , ahajournals.org
