ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
24/05/2017 15:27 EEST | Updated 24/05/2017 15:33 EEST

ESM: Με πλεόνασμα άνω του 3% για 20 χρόνια, δεν θα χρειαστεί ελάφρυνση του χρέους, σύμφωνα με το Reuters

JOHN THYS via Getty Images
Director of European Stability Mechanism Klaus Regling (L) talks with Greek Finance Minister Euclid Tsakalotos during an Eurogroup meeting in Luxembourg on October 10, 2016. Greece has delivered the reforms necessary to unlock 2.8 billion euros in rescue loans from its massive third bailout, the European Commission's top economics affairs official said on October 10, 2016. / AFP / JOHN THYS (Photo credit should read JOHN THYS/AFP/Getty Images)

Η Ελλάδα δεν θα χρειαστεί ελάφρυνση χρέους από τις χώρες της Eυρωζώνης εάν διατηρήσει πρωτογενές πλεόνασμα πάνω από 3% για 20 χρόνια, σύμφωνα με εμπιστευτικό έγγραφο του ESM, το οποίο επικαλείται το πρακτορείο Reuters.

Το έγγραφο, το οποίο περιήλθε στην κατοχή του Reuters, ετοιμάστηκε για τους υπουργούς Οικονομικών της Ευρωζώνης και το ΔΝΤ για τη συνεδρίαση του Eurogroup την περασμένη Δευτέρα, το οποίο ολοκληρώθηκε χωρίς συμφωνία λόγω των αποκλίσεων μεταξύ Ευρωζώνης και ΔΝΤ, στις υποθέσεις για τη μελλοντική ανάπτυξη και τα πλεονάσματα στην Ελλάδα.

Το Reuters κάνει λόγο για τρία σενάρια.

Σύμφωνα με το πρώτο σενάριο, στο έγγραφο η μελέτη του ESM υποθέτει ότι δεν θα χρειαστεί ελάφρυνση χρέους, εάν η Αθήνα διατηρήσει πρωτογενές πλεόνασμα στο 3,5% ή άνω αυτού του ποσοστού έως το 2032 και πάνω από το 3% μέχρι το 2038.

Η ΕΚΤ, σύμφωνα με το Reuters, σημειώνει ότι μεγάλες περίοδοι υψηλών πλεονασμάτων δεν είναι πρωτοφανείς: Η Φινλανδία είχε πρωτογενές πλεόνασμα 5,7% για 11 χρόνια την περίοδο 1998-2008 και η Δανία 5,3% για 26 χρόνια από το 1983 έως το 2008.

Η δεύτερη επιλογή, στο πλαίσιο του σεναρίου Α, υποθέτει ότι η Ελλάδα διασφαλίζει την ανώτατη δυνατή ελάφρυνση χρέους με βάση τη συμφωνία του Μαΐου του 2016. Σε αυτή την περίπτωση η Ελλάδα θα πρέπει να διατηρήσει πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% έως το 2022, αλλά στη συνέχεια θα έχει τη δυνατότητα να το μειώσει περίπου στο 2% μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 2030 και στο 1,5% έως το 2048, με το μέσο πλεόνασμα της περιόδου 2023-2060 να ανέρχεται στο 2,2%.

Επέκταση των ωριμάνσεων

Το Reuters συνεχίζει αναφέροντας ό,τι βάσει του εγγράφου του ESM, η ανώτατη δυνατή ελάφρυνση χρέους η οποία εξετάζεται, είναι μια επέκταση της μέσης σταθμισμένης ωρίμανσης των δανείων κατά 17,5 χρόνια από τα τρέχοντα 32,5 χρόνια, με τα τελευταία δάνεια να λήγουν το 2080.

Ο ESM θα μπορούσε επίσης να περιορίσει τις αποπληρωμές δανείων από την Αθήνα στο 0,4% του ελληνικού ΑΕΠ έως το 2050, βάζοντας ανώτατο όριο 1% στο επιτόκιο των δανείων μέχρι το 2050.

Ακόμη, ο ESM θα αγόραζε το 2019 τα 13 δισ. ευρώ που οφείλει η Ελλάδα στο ΔΝΤ, καθώς αυτά τα δάνεια είναι πολύ ακριβότερα από εκείνα της Ευρωζώνης. 

Όλα αυτά, συνεχίζει το Reuters, θα περιόριζαν τις ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες της Ελλάδας στο 13% έως το 2060 και θα μείωνε τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ στο 65,4% το 2060, από περίπου 180% που είναι σήμερα.

Το σενάριο Α υποθέτει ότι η Ελλάδα θα εμφανίζει μέση ετήσια ανάπτυξη 1,3%, στην περίοδο που επιχειρείται η πρόβλεψη.

Το ΔΝΤ εκτιμά ότι δεν είναι ρεαλιστικές στην περίπτωση της Ελλάδας τέτοιες υποθέσεις ανάπτυξης και πρωτογενών πλεονασμάτων, καθώς τα όργανα χάραξης πολιτικής είναι αδύναμα και η παραγωγικότητα είναι χαμηλή.

Απαισιόδοξο το ΔΝΤ

Το δεύτερο σενάριο, βάσει του εγγράφου του ESM, που επικαλείται το Reuters, βασίζεται στις προβλέψεις του ΔΝΤ για μέση ανάπτυξη 1% και επιστροφή σε πρωτογενές πλεόνασμα 1,5% από το 2023, έπειτα από πέντε χρόνια με πλεονάσματα 3,5%. Σύμφωνα με αυτό το σενάριο το χρέος θα αυξάνεται από το 2022 και έπειτα, φτάνοντας το 226% το 2060.

Σε αυτή την περίπτωση οι τράπεζες θα έπρεπε να ανακεφαλαιοποιηθούν και οι ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας θα ανέρχονταν στα τέλη της δεκαετίας του 2020 πάνω από το ταβάνι του 15% του ΑΕΠ για το οποίο έχουν υποσχεθεί οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης, ξεπερνώντας το 50% το 2060.

Για να καταστεί βιώσιμο το ελληνικό χρέος, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του ΔΝΤ, η Ευρωζώνη θα έπρεπε να προχωρήσει σε βαθύτερη ελάφρυνση του χρέους από αυτήν που πρόσφερε το 2016, κάτι όμως που δεν δέχονται οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης.

Στο σημείο αυτό το Reuters θυμίζει ότι τον Μάιο του 2016, η Ευρωζώνη δεσμεύτηκε να επεκτείνει τις ωριμάνσεις και την περίοδο χάριτος των ελληνικών δανείων, ώστε οι ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες της Ελλάδας να μην είναι κάτω από το 15% του ΑΕΠ μεσοπρόθεσμα, μετά από το 2018 και κάτω από το 20% του ΑΕΠ μακροπρόθεσμα.

Ακόμη το πρακτορείο αναφέρει πως το Eurogroup είχε υποσχεθεί να εξεταστεί η αντικατάσταση των πιο ακριβών δανείων του ΔΝΤ προς την Ελλάδα με φθηνότερη ευρωπαϊκή πίστωση, αλλά και την επιστροφή στην Αθήνα των κερδών που αποκόμισαν από ελληνικά ομόλογα οι κεντρικές τράπεζες των χωρών της Ευρωζώνης.

Όμως όλα αυτά θα μπορούσαν να συμβούν, συνεχίζει το δημοσίευμα, μόνο εάν η Αθήνα προχωρήσει με την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων έως τα μέσα του 2018, και μόνο εάν αλλά και η ανάλυση για το χρέος δείξει ότι απαιτείται ελάφρυνση, προκειμένου αυτό να καταστεί βιώσιμο.

Τέλος το τρίτο σενάριο είναι ένας συμβιβασμός ανάμεσα στα δύο πρώτα σενάρια, με την υπόθεση ότι ο μέσος ρυθμός ανάπτυξης θα φτάνει το 1,25% και το πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% έως το 2022, υποχωρώντας στη συνέχεια στο 1,8% αντί του 2,2%, για την περίοδο 2023-2060.

Βάσει αυτού του σεναρίου το ελληνικό χρέος θα μπορούσε να καταστεί βιώσιμο με την επέκταση των μέσων ωριμάνσεων των ευρωπαϊκών δανείων κατά 15 χρόνια, με χρονικό ορίζοντα το 2080, με σταθερό επιτόκιο στο 1% μέχρι το 2050 και «ταβάνι» απόσβεσης στο 0,4% του ελληνικού ΑΕΠ.

Διαβάστε επίσης:

Τσίπρας: Διεκδικούμε καλύτερη λύση για το χρέος

Τζανακόπουλος: Χωρίς λύση στο χρέος δεν εφαρμόζονται τα μέτρα που ψηφίστηκαν για 2019-2020

Πηγή: Reuters