«Είμαστε μια Ένωση των 27, τελεία και παύλα», διεμήνυσε ο Ευρωπαίος επίτροπος Κλίματος, Βόπκε Χούκστρα, στέλνοντας αυστηρό μήνυμα προς την Τουρκία μετά την καταγγελία της Κυπριακής Δημοκρατίας ότι αποκλείστηκε από προπαρασκευαστικές συναντήσεις για την COP31, την παγκόσμια διάσκεψη του ΟΗΕ για το κλίμα που θα φιλοξενήσει η Άγκυρα τον Νοέμβριο.
Το θέμα τέθηκε μετά το Συμβούλιο υπουργών Περιβάλλοντος στο Λουξεμβούργο, σε κοινή συνέντευξη Τύπου του Χούκστρα με την Κύπρια υπουργό Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, Μαρία Παναγιώτου.
Ο Χούκστρα ξεκαθάρισε ότι για την Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να υπάρξει διαφορετική μεταχείριση μεταξύ κρατών-μελών. «Οποιαδήποτε διάκριση μεταξύ κρατών-μελών ως προς τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται είναι, για την Ένωση, απαράδεκτη», δήλωσε.
Ο Ευρωπαίος επίτροπος τόνισε ότι η COP31 είναι διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών και ότι η χώρα που αναλαμβάνει να τη φιλοξενήσει δεν μπορεί να χρησιμοποιεί τον ρόλο της οικοδέσποινας για να ασκεί επιλεκτική διπλωματία.
«Πρόκειται για μια διάσκεψη που οργανώνεται από τον ΟΗΕ και, εάν αποφασίζεις να διεκδικήσεις και να γίνεις η χώρα υποδοχής, δεν υπάρχει χώρος για εθνική διπλωματία», είπε και πρόσθεσε:
«Είτε αποφασίζεις να μην τη διοργανώσεις είτε αποφασίζεις να τη διοργανώσεις. Και αν αποφασίζεις να τη διοργανώσεις, αυτή είναι μία από τις συνέπειες», πρόσθεσε, σημειώνοντας ότι η ΕΕ θα είναι «απολύτως σαφής» προς την τουρκική προεδρία της COP31, την Αυστραλία και τον ΟΗΕ για τη θέση της.
Κύπρος: Ασύμβατες ενέργειες με τις αρχές του ΟΗΕ
Από την πλευρά της, η Μαρία Παναγιώτου ανέφερε ότι η Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ εργάστηκε για την προετοιμασία της COP31 «παρά τα εμπόδια που επέβαλε η χώρα που φιλοξενεί την COP31, η Τουρκία, στη συμμετοχή μας σε προπαρασκευαστικές συναντήσεις».
«Τέτοιες ενέργειες δεν είναι συμβατές με τις αρχές της συμπερίληψης και της ίσης μεταχείρισης που διέπουν το σύστημα των Ηνωμένων Εθνών και τη διαδικασία της UNFCCC», δήλωσε η Κύπρια υπουργός.
Η ίδια χαιρέτισε «την ισχυρή στήριξη και αλληλεγγύη που εξέφρασαν τα κράτη-μέλη και τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, επιβεβαιώνοντας ότι ο αποκλεισμός ενός κράτους-μέλους της ΕΕ και του ΟΗΕ από μια διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών είναι απαράδεκτος».
Σε ερωτήσεις δημοσιογράφων, η Παναγιώτου είπε ότι η Λευκωσία ανησυχεί από πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες η Τουρκία σκοπεύει να προσκαλέσει μόνο 26 κράτη-μέλη της ΕΕ στη διάσκεψη ή/και στη Σύνοδο Ηγετών.
«Ναι, ανησυχούμε από πληροφορίες που δείχνουν ότι η Τουρκία προτίθεται να προσκαλέσει μόνο 26 κράτη-μέλη της ΕΕ στη διάσκεψη COP31 ή/και στη Σύνοδο Ηγετών», είπε.
«Από την έναρξη των προπαρασκευαστικών συναντήσεων που φιλοξενεί η Τουρκία, η Κύπρος δεν έχει προσκληθεί να συμμετάσχει σε καμία από αυτές», πρόσθεσε.
Η Κύπρια υπουργός χαρακτήρισε την κατάσταση «απαράδεκτη» και «ασύμβατη με τις ευθύνες της Τουρκίας ως χώρας που φιλοξενεί την COP31».
«Ως χώρα υποδοχής, η Τουρκία πρέπει να προσκαλέσει όλα τα κράτη-μέλη του ΟΗΕ, συμπεριλαμβανομένης της Κύπρου, η οποία έχει επίσης συντονιστικό ρόλο ως προεδρία του Συμβουλίου της Ένωσης», δήλωσε.
«Αυτή η προσέγγιση είναι αντίθετη προς τις θεμελιώδεις αρχές της συμπερίληψης και της ίσης μεταχείρισης που διέπουν το σύστημα των Ηνωμένων Εθνών και τη διαδικασία της UNFCCC και, ως εκ τούτου, είναι απαράδεκτη», ανέφερε.
Η Παναγιώτου ζήτησε άμεση κινητοποίηση των θεσμικών οργάνων της ΕΕ και των κρατών-μελών, εάν η Κυπριακή Δημοκρατία δεν προσκληθεί εγκαίρως.
«Εάν η Κυπριακή Δημοκρατία δεν προσκληθεί εγκαίρως, τότε τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και τα κράτη-μέλη πρέπει να εμπλακούν χωρίς καθυστέρηση με τις τουρκικές αρχές και να μεταφέρουν ένα πολύ σαφές μήνυμα ότι η μη πρόσκληση ενός κράτους-μέλους της ΕΕ και του ΟΗΕ σε διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών είναι απαράδεκτη», είπε.
«Αναμένουμε από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ και τα κράτη-μέλη να δείξουν στήριξη και ευρωπαϊκή αλληλεγγύη και σήμερα είμαστε πολύ ικανοποιημένοι που είχαμε αυτή τη στήριξη και όχι μόνο σήμερα», πρόσθεσε, σημειώνοντας ότι «ο Επίτροπος ήταν πολύ ξεκάθαρος επ’ αυτού από την αρχή».
«Η διαφύλαξη της ενότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η διασφάλιση μιας συντονισμένης απάντησης είναι ουσιώδεις για την προστασία τόσο της ακεραιότητας της διαδικασίας όσο και των συμφερόντων της Ένωσης στο σύνολό της», είπε.
Σε διευκρινιστική ερώτηση για τις συναντήσεις από τις οποίες αποκλείστηκε η Κύπρος, η Παναγιώτου απάντησε: «Υπήρξαν δύο προπαρασκευαστικές εκδηλώσεις, η μία στη Νέα Υόρκη και η άλλη στο Τόκιο».
Χούκστρα: «Δεν θα το αποδεχθουμε» – αλλά δεν ξεκαθαρίζει τι θα κάνει
Ο Χούκστρα ανέφερε ότι η Κομισιόν έχει ήδη θέσει το θέμα στην τουρκική πλευρά, στον ΟΗΕ και στην Αυστραλία η οποία θα έχει την ευθύνη των διαπραγματεύσεων του ΟΗΕ, που αποτελούν το κεντρικό σκέλος της διάσκεψης. Πρόκειται για μια ρύθμιση που συμφωνήθηκε αφού και οι δύο χώρες είχαν διεκδικήσει τη φιλοξενία της COP31.
«Έχετε δει και στο παρελθόν ότι έχω δηλώσει δημόσια πως τους τελευταίους έξι μήνες έχουμε δει, ας το πούμε έτσι, παραλείψεις στο είδος των προσκλήσεων που θα έπρεπε να είχαν δοθεί», είπε σε ερωτήσεις δημοσιογράφων.
«Μιλώ για εκδηλώσεις που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί και επ’ αυτού ήμουν απολύτως σαφής», πρόσθεσε.
«Όταν ο Τούρκος υπουργός Εμπορίου βρέθηκε στις Βρυξέλλες, ήμασταν σαφείς. Ήμασταν σαφείς προς τον Τούρκο πρέσβη στην ΕΕ. Ήμασταν σαφείς προς τον ΟΗΕ. Ήμασταν σαφείς προς τους Αυστραλούς φίλους μας ότι αυτό ήταν απαράδεκτο», δήλωσε ο Επίτροπος.
Ερωτηθείς πώς θα αντιδράσει η ΕΕ εάν η Κύπρος δεν προσκληθεί σε εκδηλώσεις της COP31, ο Χούκστρα απέφυγε να μπει σε υποθετικά σενάρια.
«Δεν πρόκειται να μπω σε κάθε είδους υποθετικά σενάρια για το τι μπορεί ή δεν μπορεί να συμβεί», είπε.
«Αλλά το Συμβούλιο σήμερα ήταν απολύτως σαφές ως προς την αλληλεγγύη, την πλήρη αλληλεγγύη που θα επιδείξουν οι άλλοι 26, και ως προς το ότι δεν πρόκειται να το αποδεχθούμε», πρόσθεσε.
«Είτε πρόκειται για μικρά είτε για μεγαλύτερα ζητήματα, είναι θέμα αρχής ότι υπάρχουν 27 κράτη-μέλη που πρέπει να αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο», τόνισε και συμπλήρωσε ότι «αυτό που είναι σημαντικό είναι ότι έχουμε επισημάνει κάθε φορά μέχρι τώρα τι είναι αποδεκτό και τι δεν είναι αποδεκτό. Και γι’ αυτό ήμασταν τόσο σαφείς».
«Απευθύνθηκα στον ΟΗΕ, στους Αυστραλούς, στην Άγκυρα, επειδή αυτή είναι μια Ένωση των 27, τελεία και παύλα», κατέληξε.
Σημειώνεται ότι σύμφωνα με το Reuters, ο αναπληρωτής υπουργός Κλίματος της Πολωνίας, Κρίστοφ Μπολέστα, ανέφερε ότι, εάν η Κύπρος αντιμετωπιστεί άδικα, ορισμένες χώρες της ΕΕ θα μπορούσαν να εξετάσουν ακόμη και την αποχή από την COP31.
Η Παναγιώτου, από την πλευρά της, είπε ότι ζητήθηκε να μεταφερθεί σαφές μήνυμα στην Τουρκία.
«Αυτό που ζητήσαμε είναι να μεταφερθούν σαφή μηνύματα», ανέφερε. «Έχω πει στην Τουρκία ότι η μη πρόσκληση ενός κράτους-μέλους της ΕΕ και του ΟΗΕ είναι απαράδεκτη. Και σήμερα το συζητήσαμε αυτό. Υπήρξαν πολλά κράτη-μέλη που ήταν πολύ έντονα επ’ αυτού, όπως είπα και προηγουμένως, συμπεριλαμβανομένης της Επιτροπής».
Σημειώνεται ότι η Κύπρος ασκεί έως το τέλος του μήνα την εκ περιτροπής προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, ρόλος που περιλαμβάνει τον συντονισμό των προετοιμασιών της Ένωσης για την COP31, πριν την αναλάβει την προεδρία η Ιρλανδία.
Από την πλευρά της Ιρλανδίας, που αναλαμβάνει την προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ τον επόμενο μήνα, ο υπουργός Κλίματος, Ντάρα Ο’ Μπράιαν, τόνισε ότι υπάρχει «πλήρης αλληλεγγύη προς την Κύπρο», αλλά πρόσθεσε πως η κατάσταση μπορεί να επιλυθεί μέσω διαλόγου με την Τουρκία και «δεν χρειάζεται να κλιμακωθεί».
Πλέον, μένει να φανεί εάν η Ευρωπαϊκή Ένωση θα καταφέρει να μετατρέψει την προειδοποίηση προς την Άγκυρα σε ενιαία στάση στην πράξη, γιατί στην COP31 δεν θα κριθεί μόνο η κλιματική διπλωματία, αλλά και το κατά πόσο η «Ένωση των 27» μπορεί να υπερασπιστεί όλα τα μέλη της.
