Δύο ηγέτες, δύο εντελώς διαφορετικοί τρόποι επικοινωνίας, αλλά ένα κοινό αφήγημα: ότι κερδίζουν. Ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ εμφανίζονται εγκλωβισμένοι σε μια πολιτική λογική όπου κάθε υποχώρηση ισοδυναμεί με ήττα, μετατρέποντας το αδιέξοδο σε «νίκη» για εσωτερική κατανάλωση και τροφοδοτώντας μια επικίνδυνη κλιμάκωση χωρίς εύκολη έξοδο, σύμφωνα με τον Telegraph.
Διαφορετικές μέθοδοι, ίδιο αφήγημα
Ο ένας επικοινωνεί μέσω προσεκτικά διατυπωμένων γραπτών ανακοινώσεων, αποφεύγοντας να εμφανίζει το πρόσωπό του, ενώ ο άλλος εξαπολύει εμπρηστικές αναρτήσεις όλες τις ώρες, σε μια διαρκή ροή σκέψης, χωρίς να αποφεύγει κάμερες ή τηλεφωνικές συνεντεύξεις με δημοσιογράφους.
Όμως, όσο διαφορετικές κι αν είναι οι μέθοδοί τους, το μήνυμα που προβάλλουν ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ είναι ένα και το αυτό: ότι «νικούν». Εκεί ακριβώς αντιμετωπίζουν το ίδιο πρόβλημα: κανείς τους δεν μπορεί να κάνει παραχωρήσεις, από τον φόβο να φανεί αδύναμος, κάτι που τους αναγκάζει να παρουσιάζουν ένα αδιέξοδο ως νίκη.
Από τη μία πλευρά, ο κ. Χαμενεΐ απαιτεί μόνιμα δικαιώματα διαχείρισης στα Στενά του Ορμούζ ως απόδειξη ότι το Ιράν έχει νικήσει τη στρατιωτική ισχύ της Αμερικής.
Και οι δύο είναι διατεθειμένοι να στραγγαλίσουν τη ροή 21 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου ημερησίως και να ρισκάρουν μια παγκόσμια ύφεση, εξαιτίας του εσωτερικού πολιτικού κόστους που συνεπάγεται ο συμβιβασμός. Σύμφωνα με αναλυτές και οι δύο χρειάζονται μια συμφωνία, αλλά κανείς δεν μπορεί να το παραδεχθεί δημόσια.
Για τον Χαμενεΐ, ο συμβιβασμός σημαίνει αδυναμία απέναντι στους σκληροπυρηνικούς ενώ για τον Τραμπ, σημαίνει αδυναμία απέναντι στη βάση του MAGA.
Οι δύο όψεις της ίδιας παγίδας
Το βράδυ της Κυριακής ο Τραμπ ξεκίνησε την «Επιχείρηση Ελευθερία» με 15.000 στρατιώτες, πλοία και αεροσκάφη, καθώς ο οικονομικός αποκλεισμός του Ιράν δεν απέδιδε. Η κλιμάκωση ήρθε εν μέσω εκτόξευσης των τιμών πετρελαίου και παγκόσμιας πίεσης.
Ο πόλεμος κοστίζει περίπου 1 δισ. δολάρια ημερησίως, ενώ η πλειοψηφία των Αμερικανών τον θεωρεί λάθος. Ο Τραμπ δεν μπορεί να αποσυρθεί χωρίς να αποδείξει επιτυχία, προετοιμάζοντας τη βάση του για περαιτέρω σύγκρουση.
Ο Χαμενεΐ αντιμετωπίζει παρόμοιο αδιέξοδο, καθώς οποιαδήποτε συμφωνία με παραχωρήσεις θα προκαλούσε αντιδράσεις στους σκληροπυρηνικούς που στηρίζουν την εξουσία του.
Και οι δύο χάνουν τον έλεγχο της κλιμάκωσης
Η επίθεση σε έδαφος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ) αποκαλύπτει ένα ακόμη παράλληλο: ότι τόσο ο κ. Τραμπ όσο και ο κ. Χαμενεΐ χάνουν τον έλεγχο της κλιμάκωσης.
Η ιρανική επίθεση στη Φουτζέιρα – ένα πετρελαϊκό λιμάνι των ΗΑΕ που παρακάμπτει το Ορμούζ – δείχνει είτε επέκταση της σύγκρουσης πέρα από το στενό είτε ότι διοικητές των Φρουρών της Επανάστασης λαμβάνουν αποφάσεις που περιπλέκουν τις διπλωματικές επιλογές του Χαμενεΐ.
Αντίστοιχα, η απειλή του κ. Τραμπ ότι θα «εξαφανίσει πλοία από προσώπου γης» τον δεσμεύει σε αντιδράσεις που μπορεί να υπερβαίνουν τις συστάσεις των στρατιωτικών του συμβούλων.
Και οι δύο ηγέτες έχουν παρουσιάσει στους πολίτες τους την υποχώρηση ως ήττα, εγκλωβιζόμενοι σε μια επικίνδυνη ρητορική κλιμάκωσης. Οι υποστηρικτές του Τραμπ αναμένουν την αποδυνάμωση του Ιράν, ενώ οι Ιρανοί σκληροπυρηνικοί προσδοκούν την ταπείνωση των ΗΠΑ, εντείνοντας τον φαύλο κύκλο της σύγκρουσης και δυσχεραίνοντας οποιαδήποτε προοπτική συμβιβασμού.
(Με πληροφορίες από telegraph.co.uk)
