Το αποκαλούν «το πρώτο παγκοσμίως αυτόματο μηχάνημα παραλαβής δεμάτων με χάπια άμβλωσης» αι είναι ο νέος τρόπος με τον οποόο Πολωνοί ακτιβιστές προσπαθούν να διανήμουν το συγκεκριμένο φαμαρκευτικό σκεύασμα σε γυναίκες που το έχουν ανάγκη σε μια χώρα που τελεί νομοθετικά υπό σχεδόν καθολική απαγόρευση των αμβλώσεων.
Βαμμένο ροζ και πλαισιωμένο από κουρτίνες με ριγέ μοτίβο ζέβρας, το «AbortOmat» —ένα μηχάνημα με 22 θυρίδες στη Βαρσοβία— επιτρέπει στις γυναίκες να προμηθεύονται τα χάπια άμεσα και ανώνυμα, χρησιμοποιώντας έναν εξαψήφιο κωδικό.
Η υπηρεσία σχεδιάστηκε για όσες δεν μπορούν ή δεν θέλουν να περιμένουν μέρες για την ταχυδρομική παράδοση —λόγω κάποιας αποβολής που δεν ολοκληρώθηκε φυσιολογικά ή επιπλοκών υγείας— ή για όσες ανησυχούν για την παραλαβή των χαπιών στο σπίτι τους.
«Και γιατί όχι;» δήλωσε η Κίνγκα Τζελίνσκα, διευθύντρια του ιδρύματος Women Help Women και συνιδρύτρια της ομάδας Abortion Dream Team —των δύο οργανώσεων που βρίσκονται πίσω από τη λειτουργία της υπηρεσίας αυτής, η οποία ξεκίνησε την τρέχουσα εβδομάδα, όπως αναφέρει ο Guardian.
🔴 Polish activists launch vending locker for abortion pills amid legal restrictions Women Help Women and the Abortion Dream Team opened a 22-compartment "AbortOmat" in Warsaw this week, allowing anonymous access to abortion pills via six-digit code. The pink locker, housed in an abortion centre opened in March 2025 across from parliament, aims to bypass Poland’s near-total abortion ban where provision of medication carries up to three years imprisonment. Kinga Jelinska, director of Women Help Women, said the locker exploits a legal gap: "It’s a little bit of a hack on the law. The law is about directly giving to someone.
— NewsTongue (@NewsTongueX) October 4, 2026
«Μπορείς να παραγγείλεις εσώρουχα, καλλυντικά, μάσκαρα, οτιδήποτε, και να το παραλάβεις πρακτικά την ίδια ή την επόμενη μέρα», είπε. «Γιατί όχι και χάπια άμβλωσης, όπου σε ορισμένες περιπτώσεις ενδέχεται να υπάρχει μεγαλύτερη επείγουσα ανάγκη;».
Η καινοτομία αυτή έρχεται έξι χρόνια αφότου πολίτες σε όλη την Πολωνία βγήκαν στους δρόμους διαμαρτυρόμενοι για την αυστηροποίηση της νομοθεσίας περί αμβλώσεων —η οποία συγκαταλεγόταν ήδη στις αυστηρότερες της Ευρώπης— πυροδοτώντας τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις στη χώρα μετά την πτώση του κομμουνισμού.
Το 2023, οι διαδηλώσεις αυτές πιστώθηκε ότι συνέβαλαν στην άνοδο του προοδευτικού Ντόναλντ Τουσκ στην εξουσία, καθώς και στην ανάδειξη των υποσχέσεών του για ριζική αναθεώρηση της νομοθεσίας εντός 100 ημερών.
Έκτοτε όμως έχει καταγραφεί μια πολιτική στασιμότητα, σχολιάζει η Τζελίνσκα, παραθέτοντας δηλώσεις που είχε κάνει πέρυσι ο Tusk, ο οποίος είχε επισημάνει ότι «απλώς δεν υπήρχε πλειοψηφία» για την τροποποίηση της νομοθεσίας ώστε να επιτρέπονται οι αμβλώσεις έως τη 12η εβδομάδα της κύησης.
These activists actually think they’re doing a good thing. 🤦🏻♀️ Polish activists from groups such as the “Abortion Dream Team” (yes, seriously) have installed an “abortomat” in Warsaw—a set of lockers filled with abortion pills for people to collect as needed. “As simple as picking up a package,” they write. No involvement from medical professionals. No confirmation of the stage of pregnancy of the woman, or even that it is a pregnant women seeking to obtain the pills. What could go wrong?! https://t.co/kHwGIEWo3L
— March4LifeUK (@March4LifeUK) October 3, 2026
Αντ’ αυτού, ο Τουσκ άφησε να εννοηθεί ότι η κυβέρνησή του σκόπευε να ακολουθήσει διαφορετική προσέγγιση, δηλώνοντας στους δημοσιογράφους ότι δεν θα ασκούνταν διώξεις σε βάρος όσων συνέδραμαν στη διενέργεια αμβλώσεων.
Αν και η κατοχή ή η λήψη χαπιών άμβλωσης δεν απαγορεύεται από τον νόμο στην Πολωνία, η παροχή του φαρμάκου ή η παροχή βοήθειας σε κάποιο άτομο για την απόκτησή του συνιστά ποινικό αδίκημα που επισύρει ποινή φυλάκισης έως και τριών ετών.
Τα lockers προσφέρουν έναν πρωτότυπο τρόπο αμφισβήτησης αυτών των περιορισμών, δήλωσε η Τζελίνσκα. «Είναι κάπως σαν μια “παράκαμψη” του νόμου…Ο νόμος αφορά την απευθείας παροχή σε κάποιον. Εδώ, λοιπόν, παρεμβάλλεται ένα μηχάνημα, γεγονός που καθιστά το νομικό καθεστώς της όλης διαδικασίας πολύ πιο ασαφές».
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.Advertisement
Τα ντουλάπια βρίσκεται εντός του κέντρου για τις αμβλώσεις που άνοιξε τον Μάρτιο του 2025 η οργάνωση Abortion Dream Team. Το κέντρο, το οποίο χαρακτηρίζεται ως το πρώτο του είδους του στη δημοκρατική Πολωνία, παρέχει έναν ασφαλή χώρο όπου τα άτομα μπορούν να ενημερωθούν για τις επιλογές τους σχετικά με τις αμβλώσεις ή να λάβουν υποστήριξη κατά τη λήψη του σχετικού χαπιού.
Το κέντρο, το οποίο βρίσκεται σε συμβολική τοποθεσία απέναντι από το πολωνικό κοινοβούλιο, έδωσε τη δυνατότητα σε ακτιβιστές να αναδείξουν τη διαρκή ανάγκη για πρόσβαση στην άμβλωση στην Πολωνία, παρέχοντας παράλληλα υπηρεσίες σε ένα ευρύ φάσμα ανθρώπων, δήλωσε η Τζελίνσκα. «Ξεπέρασε τις προσδοκίες μας».
Ωστόσο, η κατάσταση ανέδειξε επίσης πόσο λίγοι από όσους κατέχουν εξουσία ήταν πρόθυμοι να τους στηρίξουν, όπως δήλωσε η ίδια.
«Αυτό που μας έχει εκπλήξει —και αντικατοπτρίζει την πολιτική κατάσταση— είναι ότι πραγματοποιούνται διαμαρτυρίες έξω από το κέντρο: τρεις, και μερικές φορές τέσσερις, φορές την εβδομάδα».
Face à une législation sur l’IVG parmi les plus restrictives d’Europe, des militantes ont installé à Varsovie le premier « abortomat » de Pologne : un casier permettant d’accéder anonymement et immédiatement à des pilules abortives. ➡️ https://t.co/BZ4hAwk5ad https://t.co/wW4qvmE1cu
— What’s up Doc (@whatsupdoc_mag) October 2, 2026
Αν και συνήθως συγκεντρώνονται λιγότερα από δώδεκα άτομα, οι διαδηλωτές χρησιμοποιούν συστηματικά σειρήνες και βουβουζέλες για να εκφράσουν τη θέση τους, προκαλώντας ανησυχία στα μέλη της οργάνωσης μήπως η ένταση του θορύβου οδηγήσει τελικά τους γείτονες να ζητήσουν τη μετεγκατάσταση του κέντρου.
«Ούτε ο δήμος ούτε η αστυνομία έχουν αντιδράσει. Αυτό αποτελεί μεγάλη απογοήτευση για εμάς», δήλωσε η Τζελίνσκα.
Η κατάσταση αυτή έδωσε μια εικόνα του πώς οι οργανώσεις αυτές αισθάνονται όλο και περισσότερο εγκαταλελειμμένες από τους πολιτικούς, τη στιγμή που περίπου 50.000 άτομα στην Πολωνία απευθύνθηκαν πέρυσι στο ευρύτερο δίκτυο οργανώσεων υπέρ του δικαιώματος στην άμβλωση, ζητώντας βοήθεια, ανέφερε η ίδια.
«Πιστεύω ότι στην Πολωνία το ζήτημα της πρόσβασης στην άμβλωση δεν θα επιλυθεί από την πολιτική, αλλά από τις ίδιες τις γυναίκες και τις κοινότητες», είπε. «Δεν μπορούμε να εμπιστευτούμε τους πολιτικούς με τα σώματά μας».
