CULTURE
26/10/2020 07:28 EET

«Όσα κρατήσαμε κρυφά» της Λάρα Πρέσκοτ: Ο Ψυχρός Πόλεμος, η CIA και ο «Δόκτωρ Ζιβάγκο»

Μπεστ σέλερ των New York Times, το βιβλίο κυκλοφορεί στα ελληνικά στις 29 Οκτωβρίου.

Κανείς δεν ρίχνει δεύτερη ματιά στις δακτυλογράφους. Κανείς δεν ξέρει ότι δύο από αυτές διακινούν απόρρητες πληροφορίες. Που αφορούν ένα βιβλίο.

Βρισκόμαστε στην αυγή του Ψυχρού Πολέμου, κι οι λέξεις έχουν γίνει όπλα. Η Όλγα Ιβίνσκαγια, ερωμένη και μούσα του Μπορίς Παστερνάκ -του πιο διάσημου εν ζωή ποιητή στη Σοβιετική Ένωση- συλλαμβάνεται στη Μόσχα. Το καθεστώς γνωρίζει ότι ο Παστερνάκ γράφει ένα μυθιστόρημα με τίτλο Δόκτωρ Ζιβάγκο που -κατά το κόμμα- ασκεί δριμεία κριτική στην Οκτωβριανή Επανάσταση. Θέλοντας να αποκτήσουν περισσότερες πληροφορίες και να πιέσουν τον συγγραφέα, οι αρχές στέλνουν την ερωμένη του στο γκουλάγκ. Μετά από τρία χρόνια, η Όλγα ξανασμίγει με τον Παστερνάκ. Ο συγγραφέας τελειώνει το μυθιστόρημά του, αλλά το καθεστώς το απαγορεύει. Ενώ το ζευγάρι βρίσκεται υπό όλο και πιο έντονο διωγμό, η CIA οργανώνει μια αποστολή για να αποκτήσει το χειρόγραφο, να το τυπώσει κρυφά, και να το περάσει λαθραία στην ΕΣΣΔ.

Η Αμερικανίδα συγγραφέας Λάρα Πρέσκοτ, η οποία έκανε εντυπωσιακό ντεμπούτο με το «Όσα κρατήσαμε κρυφά» (εκδόσεις Μεταίχμιο, μετάφραση Γιώργος Μπαρουξής) -το βιβλίο έγινε σε χρόνο ρεκόρ μπεστ σέλερ στη λίστα των New York Times- γράφει μια ιστορία εμπνευσμένη από το σχέδιο της CIA να εισχωρήσει στον πυρήνα της Σοβιετικής Ένωσης. Όχι μέσω της προπαγάνδας, αλλά με όχημα μία από τις μεγαλύτερες ιστορίες αγάπης του 20ού αιώνα: Το θρυλικό μυθιστόρημα του Ρώσου νομπελίστα Μπορίς Παστερνάκ «Δόκτωρ Ζιβάγκο» (1957). Μάλιστα, σύμφωνα με τους New York Times, την ιστορία της μυστικής εκείνης επιχείρησης αποκάλυψε η CIA το 2014. 

Με σημείο αναφοράς την πολυδιάστατη σχέση δύο υπαρκτών προσώπων, του Παστερνάκ και της ερωμένης του, Όλγα Ιβίνσκαγια, η οποία εξορίστηκε επειδή αρνήθηκε να αποκαλύψει στις αρχές τι έγραφε ο αγαπημένος της, στρέφει τον φακό της στην ιστορία των γραμματέων που στρατολογήθηκαν ως κατάσκοποι.

Διόλου τυχαίο ότι η μητέρα της Πρέσκοτ έδωσε στην κόρη της το όνομα της ηρωίδας από την αγαπημένη της ταινία, που δεν ήταν άλλη από την κινηματογραφική μεταφορά του επικού μυθιστορήματος του Παστερνάκ το 1965, σε σκηνοθεσία Ντέιβιντ Λιν, με τον Ομάρ Σαρίφ, τη Τζούλι Κρίστι και την Τζεραλντίν Τσάπλιν (η ταινία προτάθηκε για δέκα Όσκαρ και απέσπασε πέντε).

Διόλου τυχαίο ότι η Λάρα Πρέσκοτ εργάστηκε επί σειρά ετών ως πολιτική σύμβουλος (σε καμπάνιες των Δημοκρατικών) και γνωρίζει εκ των έσω το «μαγειρείο» της πολιτικής. 

Όσο για το βιβλίο «Δόκτωρ Ζιβάγκο», μια μοναδική αφήγηση των γεγονότων της ρώσικης ιστορίας των πρώτων δεκαετιών του εικοστού αιώνα, μια μεγάλη ερωτική ιστορία και ένα χρονικό εντάσεων, απογοητεύσεων, αλλά και ελπίδας, η περιπέτεια του είναι λίγο ως πολύ γνωστή: Το ΚΚΣΕ φρόντισε να μην δημοσιευθεί, όμως το βιβλίο εκδόθηκε το 1957 στην Ιταλία, καθώς εστάλη λαθραία στον εκδότη Tζαντζάκομο Φερτρινέλι

Το 1959 η Σουηδική Ακαδημία δίνει το Νόμπελ στον Παστερνάκ αλλά ο συγγραφέας το αρνείται, δεχόμενος πιέσεις από το σοβιετικό καθεστώς. Βεβαίως, μετά το Νόμπελ, το βιβλίο κυκλοφορεί σε όλο τον κόσμο. Το 1989, το βραβείο δίνεται πλέον, στον γιο του Παστερνάκ, Γιεβγκένι, σε ειδική τελετή στην Στοκχόλμη. Το βιβλίο είχε κυκλοφορήσει στην πατρίδα του συγγραφέα μόλις έναν χρόνο πριν. 

Το «Όσα κρατήσαμε κρυφά» μεταφράζεται ήδη σε περισσότερες από 30 γλώσσες και πρόκειται να μεταφερθεί στη μικρή οθόνη από τη Ρις Γουίδερσπουν.

Στα βιβλιοπωλεία στις 29 Οκτωβρίου