Μια ετυμηγορία με ξεκάθαρο μήνυμα προς την αγορά των τηλεφωνικών προωθήσεων εξέδωσε το Μονομελές Εφετείο Πειραιώς (401/2025), επιβάλλοντας αποζημίωση 50.000 ευρώ για ηθική βλάβη σε υπόθεση παράνομων διαφημιστικών κλήσεων. ‘Οταν ο πολίτης δηλώνει «όχι», η άρνηση είναι δεσμευτική. Και η παραβίασή της έχει πλέον σημαντικό οικονομικό τίμημα.
Η διαφορά αφορούσε ασφαλιστικό πράκτορα που από τις 22 Φεβρουαρίου 2023 είχε εντάξει τον αριθμό κινητού του στο ειδικό μητρώο του άρθρου 11 του Ν. 3471/2006, το λεγόμενο «Μητρώο 11». Με ρητή δήλωση είχε απαγορεύσει τη χρήση των στοιχείων του για απευθείας εμπορική προώθηση. Παρ’ όλα αυτά, από τις 10 Μαρτίου έως τις 26 Ιουνίου 2023 δέχθηκε επαναλαμβανόμενες κλήσεις με σκοπό την προώθηση υπηρεσιών ηλεκτρικής ενέργειας.
Οι τηλεφωνικές οχλήσεις προέρχονταν από εταιρεία που είχε συνάψει σύμβαση αορίστου χρόνου για τη διενέργεια εξερχόμενων επικοινωνιών εκ μέρους της εναγόμενης επιχείρησης. Στόχος της συνεργασίας ήταν η ενημέρωση πιθανών πελατών και ο προγραμματισμός ραντεβού, στο πλαίσιο εμπορικής καμπάνιας.
Ο άνθρωπος που προσέφυγε στη δικαιοσύνη υποστήριξε ότι οι κλήσεις, παρά τη σαφή άρνησή του, του αφαίρεσαν πολύτιμο προσωπικό και επαγγελματικό χρόνο και προσέβαλαν την προσωπικότητά του, ιδίως το δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή και την πληροφοριακή αυτοδιάθεση.
Το πρωτοβάθμιο δικαστήριο διαπίστωσε παράβαση του άρθρου 11 του Ν. 3471/2006 και επιδίκασε χρηματική ικανοποίηση. Η εταιρεία προσέφυγε με έφεση, προβάλλοντας εσφαλμένη εφαρμογή του νόμου και πλημμελή αξιολόγηση των αποδεικτικών στοιχείων.
Ελάχιστη αποζημίωση 10.000 ευρώ ανά παράβαση
Το Εφετείο, παραπέμποντας και στη νομολογία του Αρείου Πάγου (ΑΠ 564/2024), υπογράμμισε ότι ο νομοθέτης έχει προβλέψει κατώτατο ποσό αποζημίωσης 10.000 ευρώ για κάθε παράβαση, ώστε η προστασία των προσωπικών δεδομένων να είναι ουσιαστική και όχι συμβολική, ιδίως απέναντι σε οικονομικά ισχυρές επιχειρήσεις.
Κατά το δικαστήριο, η ρύθμιση αυτή δεν αντίκειται στην αρχή της αναλογικότητας του άρθρου 25 του Συντάγματος. Αντιθέτως, θωρακίζει την αξία του ανθρώπου και το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα προστασίας των προσωπικών δεδομένων.
Απορρίφθηκαν οι ισχυρισμοί της εταιρείας
Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στο γεγονός ότι η εναγόμενη δεν προέβη στον αναγκαίο έλεγχο των μητρώων ούτε έλαβε υπόψη την εγγραφή του αριθμού στο «Μητρώο 11».
Επιπλέον, ο ενάγων είχε ενημερώσει κατ’ επανάληψη τους καλούντες ότι είναι εγγεγραμμένος στο μητρώο και δεν επιθυμεί τέτοιου είδους επικοινωνίες.
Το επιχείρημα ότι δεν υπήρχε άμεση συμβατική σχέση με την εταιρεία που πραγματοποιούσε τις κλήσεις δεν έγινε δεκτό. Το δικαστήριο έκρινε ότι η εταιρεία τηλεφωνικής προώθησης ενεργούσε ως προστηθείσα, δηλαδή για λογαριασμό και προς όφελος της εναγόμενης επιχείρησης.
Απορρίφθηκε επίσης ο ισχυρισμός περί καταχρηστικής άσκησης δικαιώματος. Το γεγονός ότι οι κλήσεις ήταν «μόλις» πέντε δεν υποχρεώνει τον πολίτη να τις αποδεχθεί.
Το Εφετείο συνεκτίμησε:
- το είδος και την ένταση της προσβολής,
- τον βαθμό υπαιτιότητας της εταιρείας,
- την έλλειψη συνυπαιτιότητας του ενάγοντος,
- τις συνολικές περιστάσεις της υπόθεσης.
Ελάχιστη αποζημίωση 10.000 ευρώ ανά παράβαση
Το Εφετείο, παραπέμποντας και στη νομολογία του Αρείου Πάγου (ΑΠ 564/2024), υπογράμμισε ότι ο νομοθέτης έχει προβλέψει κατώτατο ποσό αποζημίωσης 10.000 ευρώ για κάθε παράβαση, ώστε η προστασία των προσωπικών δεδομένων να είναι ουσιαστική και όχι συμβολική, ιδίως απέναντι σε οικονομικά ισχυρές επιχειρήσεις.
Κατά το δικαστήριο, η ρύθμιση αυτή δεν αντίκειται στην αρχή της αναλογικότητας του άρθρου 25 του Συντάγματος. Αντιθέτως, θωρακίζει την αξία του ανθρώπου και το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα προστασίας των προσωπικών δεδομένων.
Απορρίφθηκαν οι ισχυρισμοί της εταιρείας
Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στο γεγονός ότι η εναγόμενη δεν προέβη στον αναγκαίο έλεγχο των μητρώων ούτε έλαβε υπόψη την εγγραφή του αριθμού στο «Μητρώο 11».
Επιπλέον, ο ενάγων είχε ενημερώσει κατ’ επανάληψη τους καλούντες ότι είναι εγγεγραμμένος στο μητρώο και δεν επιθυμεί τέτοιου είδους επικοινωνίες.
Το επιχείρημα ότι δεν υπήρχε άμεση συμβατική σχέση με την εταιρεία που πραγματοποιούσε τις κλήσεις δεν έγινε δεκτό. Το δικαστήριο έκρινε ότι η εταιρεία τηλεφωνικής προώθησης ενεργούσε ως προστηθείσα, δηλαδή για λογαριασμό και προς όφελος της εναγόμενης επιχείρησης.
Απορρίφθηκε επίσης ο ισχυρισμός περί καταχρηστικής άσκησης δικαιώματος. Το γεγονός ότι οι κλήσεις ήταν «μόλις» πέντε δεν υποχρεώνει τον πολίτη να τις αποδεχθεί.
Το Εφετείο συνεκτίμησε:
- το είδος και την ένταση της προσβολής,
- τον βαθμό υπαιτιότητας της εταιρείας,
- την έλλειψη συνυπαιτιότητας του ενάγοντος,
- τις συνολικές περιστάσεις της υπόθεσης.
Καθόρισε την αποζημίωση στο κατώτατο νόμιμο όριο των 10.000 ευρώ ανά παράβαση. Για τις πέντε κλήσεις που αποδείχθηκαν, το συνολικό ποσό διαμορφώθηκε στα 50.000 ευρώ.