Ο Νόμος 5209/2025 έρχεται να βάλει τέλος στα «παραθυράκια» που υπήρχαν στον παλαιότερο ΚΟΚ, υιοθετώντας μια ιδιαίτερα αυστηρή προσέγγιση απέναντι στη χρήση κινητού κατά την οδήγηση. Η βασική του αρχή είναι ξεκάθαρη: ο οδηγός δεν επιτρέπεται σε καμία περίπτωση να αγγίζει το κινητό ή να αποσπάται η προσοχή του, με τη λέξη «αγγίζει» να έχει κυριολεκτική σημασία.
Ένα από τα πιο συχνά παρεξηγημένα σημεία του νέου πλαισίου αφορά τα ενσύρματα handsfree, δηλαδή τα ακουστικά που συνδέονται με καλώδιο στο κινητό τηλέφωνο. Παρότι πολλοί τα θεωρούσαν μέχρι σήμερα ασφαλή επιλογή, πλέον δεν αναγνωρίζονται ως αποδεκτή λύση. Ο λόγος είναι ότι η χρήση τους προϋποθέτει επαφή με τη συσκευή, είτε για τη σύνδεση είτε για το ξεκλείδωμά της ή άλλες χειροκίνητες ενέργειες, και κάθε τέτοια επαφή θεωρείται παράβαση.
Με άλλα λόγια, ο νόμος δεν εξετάζει αν ο οδηγός κρατά το τηλέφωνο τη στιγμή της κλήσης, αλλά αν το έχει αγγίξει έστω και στιγμιαία εκτός βάσης, κάτι που αρκεί για να στοιχειοθετηθεί παράβαση.
Σε ό,τι αφορά το τι επιτρέπεται και τι όχι, ο νέος ΚΟΚ είναι επίσης ιδιαίτερα σαφής. Επιτρέπεται η χρήση Bluetooth handsfree, δηλαδή ασύρματων ακουστικών που λειτουργούν χωρίς καμία ανάγκη χειροκίνητης παρέμβασης, καθώς και η ανοιχτή ακρόαση μόνο στην περίπτωση που το κινητό βρίσκεται τοποθετημένο σε βάση. Επίσης επιτρέπονται οι φωνητικές εντολές για κλήσεις ή πλοήγηση, αρκεί να μην απαιτείται κανενός είδους άγγιγμα της συσκευής.
Αντίθετα, απαγορεύεται αυστηρά το κράτημα κινητού στο χέρι, η αποστολή μηνυμάτων ή η περιήγηση στο διαδίκτυο, η χρήση ενσύρματων handsfree που πλέον θεωρούνται ρητά μορφή χρήσης κινητού, αλλά και οποιαδήποτε χρήση του τηλεφώνου ακόμη και σε φανάρι ή σε μποτιλιάρισμα, εφόσον το όχημα βρίσκεται υπό τον έλεγχο του οδηγού.
Τα πρόστιμα και οι ποινές
Παράλληλα, ο νέος ΚΟΚ δεν περιορίζεται μόνο στον καθορισμό των κανόνων αλλά προχωρά και σε σημαντική αυστηροποίηση των ποινών. Για την πρώτη παράβαση προβλέπεται πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για 30 ημέρες. Σε περίπτωση υποτροπής, το πρόστιμο ανεβαίνει στα 1.000 ευρώ με αφαίρεση άδειας για έξι μήνες, ενώ σε δεύτερη υποτροπή φτάνει τα 2.000 ευρώ με αφαίρεση για έναν ολόκληρο χρόνο. Σε πιο σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να επιβληθεί και αφαίρεση πινακίδων και διπλώματος έως 60 ημέρες, ενώ αν προκληθεί ατύχημα, προβλέπονται ακόμη και ποινικές ευθύνες.
Μέσα σε αυτό το αυστηρό πλαίσιο, η μόνη απόλυτα συμβατή και ασφαλής επιλογή είναι τα ασύρματα Bluetooth handsfree σε συνδυασμό με τη χρήση βάσης για το κινητό. Έτσι, ο οδηγός μπορεί να δέχεται κλήσεις με αυτόματη σύνδεση, να απαντά με ένα απλό πάτημα στο ακουστικό και να χρησιμοποιεί φωνητικές εντολές χωρίς να χρειάζεται ποτέ να αγγίξει τη συσκευή.
Αντίθετα, τα ενσύρματα handsfree, όσο αξιόπιστα ή ποιοτικά κι αν είναι, θεωρούνται πλέον ξεπερασμένα από νομική σκοπιά, καθώς ο νέος ΚΟΚ δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνειών και καθιστά σαφές ότι ακόμη και το «χρησιμοποιούσα handsfree» δεν αποτελεί επαρκή δικαιολογία, με το πρόστιμο των 350 ευρώ να αποτελεί την πιο άμεση και χειροπιαστή συνέπεια της παράβασης.