Η συζήτηση για το μέλλον της εργασίας έχει πλέον μετακινηθεί πέρα από τους τίτλους θέσεων και τις τεχνικές γνώσεις. Στο επίκεντρο βρίσκονται η προσαρμοστικότητα, η συνεχής μάθηση και η ικανότητα ανθρώπων και οργανισμών να εξελίσσονται με ταχύτητα.
Στο Delphi Economic Forum, δύο συζητήσεις με επίκεντρο τις δεξιότητες και την ηγεσία ανέδειξαν το ίδιο βασικό συμπέρασμα. Η αλλαγή δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως ένα μελλοντικό ενδεχόμενο. Είναι η καθημερινότητα της αγοράς εργασίας, της εκπαίδευσης και των επιχειρήσεων.
Η νέα σχέση εκπαίδευσης και αγοράς εργασίας
Η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφία Ζαχαράκη στάθηκε στην ανάγκη το εκπαιδευτικό σύστημα να ακολουθήσει τις μεγάλες τεχνολογικές και κοινωνικές αλλαγές.
Όπως ανέφερε, η εκπαίδευση εξακολουθεί συχνά να λειτουργεί με δομές και λογικές που ανήκουν σε προηγούμενες δεκαετίες, την ώρα που οι απαιτήσεις της οικονομίας μεταβάλλονται με εξαιρετικά γρήγορους ρυθμούς. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στις αλλαγές στα προγράμματα σπουδών, στην ανανέωση των σχολικών βιβλίων και στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών σε ζητήματα τεχνητής νοημοσύνης και νέων τεχνολογιών.
Ιδιαίτερη σημασία έδωσε στην ισότιμη πρόσβαση όλων των παιδιών στις νέες δεξιότητες, επισημαίνοντας ότι η τεχνολογική μετάβαση συνδέεται άμεσα με την κοινωνική συνοχή και τη δυνατότητα των νέων να προσαρμόζονται σε ένα περιβάλλον διαρκούς αλλαγής.
Το χάσμα ταχύτητας που καλούνται να καλύψουν οι επιχειρήσεις
Ο Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της Παπαστράτος Γιώργος Μάργωνης ανέδειξε τη διαφορά ρυθμού ανάμεσα στην εκπαίδευση και στην παραγωγική πραγματικότητα.
Τα προγράμματα σπουδών εξελίσσονται μέσα σε χρόνια, ενώ οι ανάγκες της αγοράς εργασίας αλλάζουν μέσα σε μήνες. Η τεχνητή νοημοσύνη, η αυτοματοποίηση, η πράσινη μετάβαση και οι γεωπολιτικές εξελίξεις δημιουργούν νέα δεδομένα σχεδόν καθημερινά.
Όπως σημείωσε, οι επιχειρήσεις δεν μπορούν πλέον να περιμένουν έτοιμα ταλέντα. Χρειάζεται να συμμετέχουν ενεργά στην ανάπτυξη δεξιοτήτων και στην προετοιμασία των ανθρώπων τους για το μέλλον.
Παρουσιάζοντας στοιχεία έρευνας της MARC για λογαριασμό της Παπαστράτος, ανέφερε ότι σχεδόν το 90% των συμμετεχόντων πιστεύει πως η τεχνητή νοημοσύνη θα επηρεάσει την εργασία, ενώ η μεγάλη πλειονότητα δηλώνει πρόθυμη να εκπαιδευτεί σε νέες τεχνολογίες. Την ίδια στιγμή, περίπου επτά στους δέκα χρησιμοποιούν ήδη ή σκοπεύουν να χρησιμοποιήσουν εργαλεία AI.
Ο ίδιος έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην κριτική σκέψη, στη λήψη αποφάσεων και στην ικανότητα αξιολόγησης της πληροφορίας. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αναλύει δεδομένα, όμως η ευθύνη της απόφασης παραμένει ανθρώπινη.
Η ηγεσία σε συνθήκες συνεχούς αλλαγής
Το ίδιο θέμα προσεγγίστηκε από διαφορετική οπτική στη συζήτηση «Leadership Reinvention», με συντονίστρια την Partner και Chief People Officer της PwC Greece Μαρία Φιλίππου.
Η General Manager Greece, Cyprus & Malta της Microsoft Γιάννα Ανδρονοπούλου περιέγραψε την επανεφεύρεση της ηγεσίας ως μια συνεχή διαδικασία εξέλιξης, με σταθερό πυρήνα τις αξίες και την ευθύνη απέναντι στους ανθρώπους.
Αναφερόμενη στην τεχνητή νοημοσύνη, σημείωσε ότι ο ηγέτης καλείται πρώτα να κατανοήσει την αλλαγή και στη συνέχεια να βοηθήσει την ομάδα του να την υιοθετήσει. Όπως υπογράμμισε, η τεχνητή νοημοσύνη πολλαπλασιάζει την πληροφορία και την ταχύτητα, ενώ η ηγεσία καλείται να προσθέσει νόημα, κατεύθυνση και εμπιστοσύνη.
Στάθηκε επίσης στη σημασία της κουλτούρας μάθησης, της διαφάνειας και της αποδοχής του πειραματισμού, στοιχεία που επιτρέπουν στις ομάδες να λειτουργούν αποτελεσματικά σε περιβάλλον αβεβαιότητας.
Η ανάγκη να «ξεμαθαίνεις»
Ο Γιώργος Μάργωνης προσέγγισε την έννοια της ηγεσίας μέσα από την ικανότητα να μαθαίνεις και να «ξεμαθαίνεις». Όπως σημείωσε, οι ηγέτες καλούνται πλέον να αμφισβητούν ακόμη και παραδοχές που στο παρελθόν τους οδήγησαν στην επιτυχία.
Αναφερόμενος στον μετασχηματισμό της Philip Morris International και της Παπαστράτος, χαρακτήρισε ιδιαίτερα τολμηρή την απόφαση απομάκρυνσης από το προϊόν με το οποίο η εταιρεία είχε ταυτιστεί για περισσότερο από έναν αιώνα. Η αλλαγή αυτή απαίτησε κατανόηση, εκπαίδευση, προσαρμογή και επαναπροσδιορισμό σε όλα τα επίπεδα του οργανισμού.
Ηγεσία με ταπεινότητα και προσαρμοστικότητα
Ο Managing Director της DPort Services και της Piraeus Consolidation and Distribution Centre Γιώργος Πέτσης μίλησε για την εμπειρία διαχείρισης διαδοχικών κρίσεων τα τελευταία χρόνια, από την πανδημία μέχρι τις γεωπολιτικές αναταράξεις και τις πιέσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Όπως σημείωσε, η ηγεσία σήμερα απαιτεί ταχύτητα προσαρμογής, διαφάνεια και ταπεινότητα. Η δύναμη ενός ηγέτη βρίσκεται πλέον και στην ικανότητά του να αναγνωρίζει τι γνωρίζει και τι όχι, χτίζοντας καθημερινά σχέσεις εμπιστοσύνης με τις ομάδες του.
Αντίστοιχα, ο Chairman and CEO του Ομίλου ΜΟΤΟΔΥΝΑΜΙΚΗ Πάρις Κυριακόπουλος σημείωσε ότι η επανεφεύρεση δεν αποτελεί πια μια διαδικασία που συμβαίνει μία φορά ανά γενιά. Οι οργανισμοί και οι άνθρωποι καλούνται να προσαρμόζονται επανειλημμένα μέσα στην ίδια δεκαετία.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην αξία της κουλτούρας και των αξιών ως σταθερών σημείων αναφοράς μέσα σε ένα περιβάλλον που αλλάζει συνεχώς.
Το μέλλον ανήκει στη συνεχή εξέλιξη
Οι δύο συζητήσεις κατέληξαν σε μια κοινή διαπίστωση. Οι δεξιότητες και η ηγεσία δεν μπορούν πλέον να αντιμετωπίζονται ως σταθερές έννοιες.
Η εκπαίδευση, οι επιχειρήσεις και οι οργανισμοί καλούνται να λειτουργούν με μεγαλύτερη ταχύτητα, μεγαλύτερη ευελιξία και διαρκή διάθεση προσαρμογής. Παράλληλα, η ανθρώπινη διάσταση παραμένει πιο σημαντική από ποτέ.
Σε μια εποχή τεχνητής νοημοσύνης, αυτοματοποίησης και συνεχούς αβεβαιότητας, οι δεξιότητες που φαίνεται να αποκτούν τη μεγαλύτερη αξία είναι εκείνες που δύσκολα αυτοματοποιούνται. Η κρίση, η συνεργασία, η εμπιστοσύνη, η προσαρμοστικότητα και η ικανότητα να συνεχίζεις να μαθαίνεις.
