Οι ρίζες του θεσμού βρίσκονται στο 1829, όταν επί Ιωάννη Καποδίστρια ιδρύθηκε το Λογιστικόν και Ελεγκτικόν Συμβούλιον. Το Ελεγκτικό Συνέδριο συστάθηκε με βασιλικό διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου / 9ης Οκτωβρίου 1833. Πρώτος πρόεδρος ήταν ο Αρτεμόν Ρενύ. Η εναρκτήρια συνεδρίαση έγινε στο Ναύπλιο στις 14 Οκτωβρίου 1834.
Τι ακριβώς κάνει
Είναι ένα από τα τρία ανώτατα δικαστήρια της Ελλάδας, μαζί με τον Άρειο Πάγο και το Συμβούλιο της Επικρατείας. Ελέγχει τη νομιμότητα της διαχείρισης του δημόσιου χρήματος: δαπάνες υπουργείων, δήμων και άλλων φορέων, λογαριασμούς δημοσίων υπολόγων και σημαντικές δημόσιες συμβάσεις. Εξετάζει επίσης συγκεκριμένες συνταξιοδοτικές διαφορές και υποθέσεις οικονομικού καταλογισμού. Δεν αποφασίζει αν μια πολιτική επιλογή είναι καλή ή κακή· ελέγχει τη νομιμότητα και τη δημοσιονομική διαχείριση.
Πότε παρεμβαίνει πριν υπογραφεί μια σύμβαση
Στο πλαίσιο του προσυμβατικού ελέγχου εξετάζει σχέδια δημόσιων συμβάσεων που υπάγονται στη δικαιοδοσία του, ώστε να διαπιστώσει εάν πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις. Έτσι, ο έλεγχος δεν γίνεται πάντοτε εκ των υστέρων: σε ορισμένες μεγάλες συμβάσεις προηγείται της υπογραφής.
Πόσες υποθέσεις έχει κάθε χρόνο
Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση για το 2025, που παραδόθηκε στη Βουλή στις 9 Οκτωβρίου 2026, εκδόθηκαν 5.138 δικαστικές αποφάσεις οι οποίες αντιστοιχούσαν σε 28.714 αιτήσεις δικαστικής προστασίας. Ο όγκος εργασίας αυξήθηκε κατά 14%. Οι αποφάσεις δεν ταυτίζονται αριθμητικά με τις αιτήσεις, καθώς μία απόφαση μπορεί να αφορά περισσότερες αιτήσεις. Το 2024 δημοσιεύθηκαν 6.380 δικαστικές αποφάσεις. Οι εκκρεμείς δικαστικές υποθέσεις μειώθηκαν τότε από 18.730 σε 11.108, κατά περίπου 41%. Οι αριθμοί αυτοί δεν αποτυπώνουν όλες τις ελεγκτικές πράξεις του θεσμού.
Δισεκατομμύρια ευρώ υπό έλεγχο
Το 2024 εκδόθηκαν 4.285 πράξεις προσυμβατικού ελέγχου από τις αρμόδιες υπηρεσίες και τα κλιμάκια, για συμβάσεις συνολικού οικονομικού αντικειμένου περίπου 16,26 δισεκατομμυρίων ευρώ. Πρόκειται για διαφορετικό έργο από την εκδίκαση δικαστικών διαφορών και γι’ αυτό δεν πρέπει να αθροίζεται με τις δικαστικές υποθέσεις.
Ποιος ελέγχει τη διαχείριση του κράτους
Το Ελεγκτικό Συνέδριο καταρτίζει έκθεση για τον απολογισμό και τον ισολογισμό του κράτους και διατυπώνει ευρήματα και συστάσεις. Ο θεσμός συνδέει έτσι τον δημοσιονομικό έλεγχο με τη λογοδοσία προς τη Βουλή και τους πολίτες. Σε μια δημοκρατία, η διαφάνεια για κάθε δημόσιο ευρώ δεν είναι απλώς λογιστική διαδικασία: είναι θεμελιώδης εγγύηση εμπιστοσύνης.
Πηγές
Ελεγκτικό Συνέδριο: elsyn.gr/el/istoriki-anadromi · elsyn.gr/el/armodiotites · elsyn.gr/el/στατιστικά. Βουλή των Ελλήνων: δελτίο Τύπου 9 Οκτωβρίου 2026 για την Ετήσια Έκθεση 2025.
