Δεν είναι ότι οι άλλοι δεν καταλαβαίνουν. Τις περισσότερες φορές καταλαβαίνουν πολύ καλά. Απλώς παρατηρούν μέχρι πού αντέχεις και πηγαίνουν λίγο παραπέρα. Και μετά λίγο ακόμα.
Κάπου εκεί γεννιέται η απορία: «Γιατί μου φέρονται έτσι;».
Όμως η πιο ειλικρινής, αν και πιο δύσκολη, ερώτηση είναι άλλη: «Πότε έδειξα ότι αυτό επιτρέπεται;».
Η αλήθεια είναι ότι τα όρια δεν είναι κάτι που λες μία φορά. Δεν είναι μια δήλωση, ούτε μια εξήγηση. Είναι κάτι που δείχνεις -ξανά και ξανά – μέσα από τη στάση σου, τις επιλογές σου, τις αντιδράσεις σου. Και όταν δεν τα δείχνεις, οι άλλοι δεν μένουν στο κενό· δημιουργούν τα δικά τους όρια για εσένα.
Στην καθημερινότητα, αυτό δεν φαίνεται πάντα ξεκάθαρα. Φαίνεται όμως στα μικρά: όταν λες «ναι» ενώ μέσα σου θέλεις να πεις «όχι». Όταν νιώθεις ενοχές επειδή έβαλες τον εαυτό σου πρώτο. Όταν εξαντλείσαι για να μη δυσαρεστήσεις τους άλλους. Αυτές οι μικρές, επαναλαμβανόμενες στιγμές είναι που χτίζουν μια ζωή χωρίς όρια.
Και αυτή η κατάσταση οδηγεί σχεδόν πάντα στο ίδιο σημείο: εξάντληση, θυμό, απογοήτευση από τους ανθρώπους. Όχι γιατί οι άλλοι είναι απαραίτητα «κακοί», αλλά γιατί εσύ έχεις μάθει να παραχωρείς χώρο χωρίς να το συνειδητοποιείς.
Το να αρχίσεις να βάζεις όρια δεν σημαίνει ότι θα αλλάξεις τα πάντα από τη μια μέρα στην άλλη. Σημαίνει ότι θα ξεκινήσεις από κάτι μικρό αλλά ουσιαστικό. Ένα «όχι» εκεί που πάντα έλεγες «ναι». Μια απόφαση να μη δικαιολογήσεις υπερβολικά τον εαυτό σου. Το «δεν μπορώ» είναι μια ολοκληρωμένη πρόταση και δεν χρειάζεται απολογία.
Είναι επίσης σημαντικό να καταλάβεις ότι οι ενοχές θα εμφανιστούν. Είναι αναμενόμενο. Δεν σημαίνουν ότι κάνεις κάτι λάθος. Σημαίνουν ότι κάνεις κάτι διαφορετικό από αυτό που είχες συνηθίσει. Και κάθε αλλαγή, ειδικά όταν αφορά τις σχέσεις, φέρνει μια εσωτερική αντίσταση.
Στην αρχή, οι άλλοι μπορεί να αντιδράσουν. Όχι απαραίτητα επειδή θέλουν να σε πιέσουν, αλλά επειδή τους αλλάζεις το πλαίσιο μέσα στο οποίο σε είχαν μάθει. Τους αλλάζεις το «σύστημα». Και κάθε σύστημα, όταν αλλάζει, αντιστέκεται.
Με τον χρόνο όμως, κάτι μετακινείται. Οι άνθρωποι προσαρμόζονται. Οι ισορροπίες επαναπροσδιορίζονται. Και, το πιο σημαντικό, αρχίζεις να αλλάζεις εσύ τον τρόπο που βλέπεις τον εαυτό σου.
Γιατί τα όρια δεν είναι μόνο το τι επιτρέπεις στους άλλους. Είναι το πώς τοποθετείς εσύ τον εαυτό σου μέσα στις σχέσεις σου.
Και κάπου εκεί συμβαίνει η πραγματική αλλαγή: αρχίζεις να σε σέβεσαι. Όχι θεωρητικά, αλλά έμπρακτα. Και αυτός ο σεβασμός γίνεται η βάση για κάθε σχέση που αξίζει να υπάρχει.
«Αλλάζεις τη σκέψη σου. Αλλάζει η ζωή σου.»
Βίκυ Αναστασοπούλου
Personal Life Coach | Μαθήματα Ζωής
