ΟΥΑΣΙΝΓΚΤΟΝ (AP) Ερευνητές στις ΗΠΑ προσπαθούν να προσαρμόσουν μια πολύ ισχυρή θεραπεία για τον καρκίνο ώστε να μπορεί να καταπολεμήσει και τον HIV, ενισχύοντας το ίδιο το ανοσοποιητικό σύστημα των ασθενών.
Την Τρίτη ανακοίνωσαν ότι μία μόνο δόση από αυτά τα «ενισχυμένα» ανοσοκύτταρα κατάφερε να κρατήσει τον HIV σε πολύ χαμηλά επίπεδα σε δύο ανθρώπους — στον έναν για σχεδόν έναν χρόνο και στον άλλον για σχεδόν δύο χρόνια — χωρίς να χρειάζονται τα συνηθισμένα φάρμακά τους. Τα δεδομένα παρουσιάζονται σε συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Γονιδιακής και Κυτταρικής Θεραπείας στη Βοστώνη.
Οι επιστήμονες λένε όμως ότι χρειάζονται μεγαλύτερες και πιο μακροχρόνιες μελέτες για να αποδειχθεί αν αυτή η θεραπεία, που ονομάζεται CAR-T, μπορεί πραγματικά να προσφέρει μακροχρόνια λύση για τον HIV.
Σήμερα σχεδόν 40 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν με HIV παγκοσμίως. Τα υπάρχοντα φάρμακα βοηθούν ώστε ο ιός να παραμένει σε πολύ χαμηλά επίπεδα και οι ασθενείς να ζουν φυσιολογικά, αλλά πρέπει να τα παίρνουν συνεχώς. Αν σταματήσει η θεραπεία, ο ιός επιστρέφει γρήγορα επειδή «κρύβεται» σε διάφορα σημεία του σώματος.
Η θεραπεία CAR-T λειτουργεί ως εξής: οι γιατροί παίρνουν κύτταρα του ανοσοποιητικού από το αίμα του ασθενούς, τα τροποποιούν γενετικά στο εργαστήριο ώστε να αναγνωρίζουν και να σκοτώνουν τα μολυσμένα κύτταρα, και μετά τα επιστρέφουν ξανά στο σώμα. Η μέθοδος αυτή ήδη χρησιμοποιείται σε ορισμένες μορφές καρκίνου.
Για τον HIV, οι επιστήμονες δημιούργησαν ειδικά CAR-T κύτταρα που εντοπίζουν καλύτερα τα κύτταρα τα οποία έχουν μολυνθεί από HIV και προστατεύονται τα ίδια από τον ιό, ώστε να μην μολύνονται εύκολα
Η ιδέα είναι ότι αυτά τα κύτταρα θα μπορούν να πολλαπλασιάζονται μέσα στο σώμα και να κρατούν τον HIV υπό έλεγχο για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Στην αρχική δοκιμή, κάποιοι ασθενείς δεν είδαν αποτέλεσμα και επέστρεψαν στα συνηθισμένα φάρμακά τους. Όμως, όπως προαναφέρθηκε, δύο ασθενείς είχαν πολύ καλή ανταπόκριση: ο HIV έπεσε σε μη ανιχνεύσιμα επίπεδα και έμενε χαμηλά για μεγάλο διάστημα χωρίς φάρμακα.
Οι ειδικοί λένε ότι τα αποτελέσματα είναι πολύ ενθαρρυντικά, αλλά ακόμα νωρίς για να μιλήσουμε για οριστική θεραπεία. Παρ’ όλα αυτά, θεωρούν ότι η μέθοδος είναι ελπιδοφόρα επειδή ενισχύει τις φυσικές άμυνες του ίδιου του οργανισμού.
Οι αριθμοί στην Ελλάδα: Περίπου 500 – 600 περιστατικά διαγιγνώσκονται ετησίως
Σύμφωνα με αναφορές του ΕΟΔΥ, στην Ελλάδα, μέχρι την 31η Οκτωβρίου 2024, είχαν καταγραφεί συνολικά 21.199 περιστατικά HIV λοίμωξης στο Εθνικό Μητρώο, με το 82% των διαγνώσεων να αφορά άνδρες. Περίπου 500-600 νέα περιστατικά διαγιγνώσκονται ετησίως, ενώ το 2023 καταγράφηκαν 657 νέες διαγνώσεις, με ταχύτατη πρόσβαση στη θεραπεία.
Βασικά Επιδημιολογικά Στοιχεία (Ελλάδα)
- Συνολικές Διαγνώσεις: Πάνω από 21.000 (έως 10/2024).
- Φύλο: Η πλειονότητα των περιστατικών αφορά άνδρες (περίπου 82%).
- Νέα Περιστατικά (2023): 657 νέες διαγνώσεις (77% άνδρες, 23% γυναίκες).
- Τρόπος Μετάδοσης: Η σεξουαλική επαφή είναι ο κυρίαρχος τρόπος μετάδοσης.
- Διάγνωση & Θεραπεία: Πολλοί ασθενείς διαγιγνώσκονται σε προχωρημένο στάδιο, ωστόσο η έγκαιρη έναρξη αντιρετροϊκής θεραπείας καθιστά τον HIV χρόνια, διαχειρίσιμη νόσο.
- Επιδημιολογική Επιτήρηση: Πραγματοποιείται από τον ΕΟΔΥ μέσω του Εθνικού Μητρώου HIV.
Σημαντικές Σημειώσεις
- Το 2011 παρατηρήθηκε μεγάλη αύξηση στους χρήστες ενδοφλεβίων ναρκωτικών, η οποία τέθηκε υπό έλεγχο τα επόμενα χρόνια.
- Η έγκαιρη διάγνωση (εξέταση) είναι καίριας σημασίας για την πρόληψη και την αποτελεσματική θεραπεία.
Με πληροφορίες από: AP , ΕΟΔΥ, Επισκόπηση ΑΙ