ΔΙΕΘΝΕΣ
11/07/2015 13:18 EEST | Updated 11/07/2015 13:18 EEST

Το ναζιστικό τηλεγράφημα που έσπρωξε τον Χίτλερ στην αυτοκτονία

ASSOCIATED PRESS
Ο Αδόλφος Χίτλερ με τον Χέρμαν Γκέρινγκ

Πρόκειται για ένα από τα πιο ιστορικά έγγραφα της καταστροφικότερης σύγκρουσης της γνωστής ιστορίας: Ένα τηλεγράφημα το οποίο απεστάλη από τον Χέρμαν Γκέρινγκ- ένα εκ των κορυφαίων στελεχών του Τρίτου Ράιχ- στον Αδόλφο Χίτλερ, λίγο πριν αυτοκτονήσει μαζί με την ερωμένη του, Εύα Μπράουν.

Το τηλεγράφημα, το οποίο βρίσκεται στο επίκεντρο εκτενούς δημοσιεύματος της Washington Post- προφανώς σε συνδυασμό με την προέλαση των συμμαχικών δυνάμεων- φέρεται να ήταν ένα από τα τελειωτικά – αν όχι το τελειωτικό – χτύπημα που έσπρωξε τον Φύρερ στην αυτοκτονία, στο καταφύγιό του στο Βερολίνο. Ωστόσο, ήταν για χρόνια ξεχασμένο σε ένα χρηματοκιβώτιο στη Νότια Καρολίνα, μέχρι που ένας φοιτητής ασχολήθηκε μαζί του για ακαδημαϊκούς σκοπούς. Το έγγραφο αυτό πωλήθηκε σε δημοπρασία την περασμένη Τρίτη έναντι 55.000 δολαρίων. Αξίζει να σημειωθεί ότι είχε πέσει στην αφάνεια επειδή ο Αμερικανός στρατιωτικός που το είχε βρει σε πρώτη φάση δεν γνώριζε γερμανικά.

Στις 23 Απριλίου, περίπου έναν χρόνο μετά την απόβαση στη Νορμανδία, οι Αμερικανοί είχαν ήδη περάσει τον Ρήνο, ενώ οι Σοβιετικοί προέλαυναν από την Ανατολή. Το Ράιχ ήταν φανερό ότι περνούσε τις τελευταίες ημέρες του – και ο Φύρερ με τους κορυφαίους συμβούλους του ήταν αποκλεισμένοι στο Βερολίνο. Ωστόσο, ο Χέρμαν Γκέρινγκ απουσίαζε. Βετεράνος πιλότος μαχητικού του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, είχε βοηθήσει τον Χίτλερ να ανεβεί στην εξουσία και αποτελούσε ένα από τα πιο έμπιστα κορυφαία στελέχη του- στο σημείο που τον Ιούνιο του 1941, ο Χίτλερ είχε εκδώσει μυστικό διάταγμα σύμφωνα με το οποίο, εάν ο ίδιος αιχμαλωτιζόταν ή σκοτωνόταν, θα αναλάμβανε καθήκοντα Φύρερ ο Γκέρινγκ. Ωστόσο, σταδιακά η εμπιστοσύνη αυτή άρχισε να χάνεται- και καθώς ο πόλεμος έφτανε στο τέλος του, ο Χίτλερ είχε γίνει εξαιρετικά καχύποπτος απέναντι στο άλλοτε δεξί του χέρι, που, ενώ οι Σοβιετικοί πλησίαζαν, ήταν κρυμμένο στις Βαυαρικές Άλπεις.

Από τη βάση του στο Μπερχτεσγκάντεν, ο Γκέρινγκ έστειλε λίγο μετά τα μεσάνυχτα ένα τηλεγράφημα: «Φύρερ μου. Ο στρατηγός Κόλερ σήμερα με ενημέρωσε, στη βάση των επικοινωνιών που του αποδόθηκαν από τον στρατηγό Γιοντλ και τον στρατηγό Κριστιάν, σύμφωνα με τις οποίες είχατε παραπέμψει συγκεκριμένες αποφάσεις σε εμένα και υπογραμμίσει ότι εγώ, εάν απαιτούνταν διαπραγματεύσεις, θα ήμουν σε καλύτερη θέση από ό,τι εσείς στο Βερολίνο. Οι απόψεις αυτές μου προκάλεσαν τέτοια έκπληξη και τις βρήκα τόσο σοβαρές, που ένιωσα υποχρεωμένος να θεωρήσω, σε περίπτωση που στις 22.00 δεν έχω λάβει απάντηση, ότι έχετε χάσει την ελευθερία δράσης σας. Σε αυτή την περίπτωση θα θεωρήσω ότι οι προϋποθέσεις του διατάγματός σας έχουν καλυφθεί και θα αναλάβω δράση για την ευημερία του Έθνους και της Πατρίδας. Ξέρετε τι νιώθω για εσάς αυτές τις δύσκολες ώρες της ζωής μου και δεν μπορώ να τα εκφράσω σε λέξεις. Ο Θεός να σας φυλάει και να σας επιτρέψει, να έρθετε εδώ το συντομότερο δυνατόν. Πιστός σας, Χέρμαν Γκέρινγκ».

Το τηλεγράφημα αυτό θεωρήθηκε προδοσία – ειδικά και με λίγη «ενθάρρυνση» από τον Μάρτιν Μπόρμαν, έτερο κορυφαίο στέλεχος του καθεστώτος και ανταγωνιστή του Γκέρινγκ- και ο Χίτλερ αφαίρεσε από τον Γκέρινγκ τα δικαιώματα «διαδοχής», κατηγορώντας τον για προδοτική ενέργεια εναντίον του ίδιου και του εθνικοσοσιαλισμού.

«Το ήξερα πάντοτε. Ήξερα ότι ο Γκέρινγκ ήταν τεμπέλης. Άφησε την αεροπορία να πάει κατά διαόλου. Ήταν διεφθαρμένος. Το παράδειγμά του έκανε τη διαφθορά δυνατή στο κράτος μας. Εξάλλου, ήταν ναρκομανής εδώ και χρόνια. Το ήξερα πάντα» είπε σχετικά, εξοργισμένος, όπως αναφέρεται στα απομνημονεύματα του Άλμπερτ Σπέερ. Στη συνέχεια, η οργή μετατράπηκε σε κατάθλιψη. Σύμφωνα με τον Σπέερ, λίγο αργότερα είπε τα εξής: «Εντάξει, ας αφήσουμε τον Γκέρινγκ να διαπραγματευτεί την παράδοση. Έτσι κι αλλιώς, αν ο πόλεμος έχει χαθεί, δεν έχει σημασία ποιος θα το κάνει».

Ο Χίτλερ είχε φτάσει στο τέλος των δυνάμεών του, είχε πια παραιτηθεί, γράφει ο Σπέερ. Μία εβδομάδα μετά, αυτοκτονούσε μαζί με την Εύα Μπράουν. Όσον αφορά στον Γκέρινγκ, κατευθύνθηκε προς τη Δύση για να παραδοθεί στους Αμερικανούς αντί για τους Σοβιετικούς. Συνελήφθη στις 6 Μαΐου και φυλακίστηκε αρχικά στο Λουξεμβούργο και αργότερα στη Νυρεμβέργη, όπου ήταν ένας από τους κορυφαίους αξιωματούχους που δικάστηκαν. Καταδικάστηκε σε θάνατο δι'απαγχονισμού, αλλά ώρες πριν αυτοκτόνησε με κάψουλα με κυάνιο.

Το τηλεγράφημα βρέθηκε στα ερείπια του καταφυγίου από τον λοχαγό Μπέντζαμιν Μπρέιντιν, ο οποίος το πήρε στο σπίτι του στη Νότια Καρολίνα, χωρίς να ξέρει τι περιείχε. Εκεί έμεινε ως το 1958, οπότε και ο γιος του, Τζέιμς (επίσης στρατιωτικός) το πήγε μαζί με άλλα χαρτιά στον καθηγητή ιστορίας του στο Τσάρλεστον. Εκεί ο Ρόμπερτ Ράικε, γνώστης γερμανικών, αντιλήφθηκε τη σημασία του και τον ενθάρρυνε να γράψει διατριβή πάνω σε αυτό.