Αστρονόμοι ανακάλυψαν ένα άστρο με ασυνήθιστα υψηλή συγκέντρωση λιθίου, κάτι που δείχνει πως πιθανότατα πολύ πρόσφατα…«έφαγε» έναν πλανήτη.
Αναλυτικότερα, η ομάδα των αστρονόμων, της οποίας ηγήθηκε η Μπρουκ Κότεν του Πανεπιστημίου του Μίτσιγκαν (University of Michigan), έδειξε ότι το άστρο ΤΟΙ-5882, που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 1.300 ετών φωτός και μοιάζει αρκετά με τον Ήλιο μας, δεν μπόρεσε να…«καλύψει τα ίχνη του». Αν και το να πέφτει κάτι σε ένα άστρο φαίνεται ως ο απόλυτος τρόπος για να καταστραφεί ή εξαφανιστεί κάτι, και πάλι βρέθηκαν κάποια στοιχεία στη χημική σύνθεση του ΤΟΙ-5882, ειδικά στην εξαιρετικά υψηλή συγκέντρωση λιθίου.
«Είσαι αυτό που τρως, σωστά;» ρωτά η Κότεν, τελειόφοιτη του Τμήματος Αστρονομίας του πανεπιστημίου και επικεφαλής συγγραφέας του νέου άρθρου στο The Astrophysical Journal. «Ξέρουμε ότι υπάρχει πολύ περισσότερο λίθιο στο πλανητικό υλικό από ό,τι στα άστρα. Οπότε αν ένα άστρο φάει έναν πλανήτη, θα πάρει πολύ λίθιο».
Όταν συμβαίνει κάτι τέτοιο, γίνεται ταχύτατα για τα αστρονομικά δεδομένα- εβδομάδες, ίσως και ημέρες. Οπότε οι αστρονόμοι δύσκολα θα δουν κάτι τέτοιο «ζωντανά», και για αυτό αναπτύσσονται ειδικές μέθοδοι που επιτρέπουντ τη μελέτη του φαινομένου αφού γίνει. «Πραγματικά λύνεις ένα μυστήριο» λέει η Κότεν. «Δεν μπορούμε απλώς να δούμε το έγκλημα να γίνεται, οπότε πρέπει να δουλέψουμε με όλα τα στοιχεία που μας δίνονται για να βρούμε ποιος το έκανε».
Η μελέτη του συγκεκριμένου φαινομένου επιτρέπει την κατανόηση της συχνότητας και των συνθηκών υπό τις οποίες γίνεται. Σημειώνεται πως σε περίπου 5 δισεκατομμύρια χρόνια από σήμερα ο δικός μας Ήλιος θα μπει στο τελευταίο στάδιο της ζωής του και θα γίνει κόκκινος γίγαντας. Καθώς θα διαστέλλεται, θα «φάει» τον Ερμή, την Αφροδίτη και πιθανώς τη Γη. Ωστόσο ο ΤΟΙ-5882 δεν έχει διασταλεί ακόμα σε σημείο όπου το μεγάλωμά του θα μπορούσε να είναι η εξήγηση για το ότι «έφαγε» έναν πλανήτη, οπότε υπάρχει η θεωρία ενός «συνεργού».
Γύρω από το άστρο περιστρέφεται και μια γιγαντιαία σφαίρα αερίου που έχει μάζα πάνω από 20 φορές μεγαλύτερη αυτής του Δία, μα και πάλι όχι τόσο μεγάλη για να «πάρει μπροστά» ως άστρο. Το αντικείμενο αυτό είναι ένας καφέ νάνος, και θεωρείται πως ίσως επηρέασε τον πλανήτη, στέλνοντάς τον να πέσει στο άστρο. Η θεωρία αυτή, ωστόσο, χρήζει δικής της, ξεχωριστής έρευνας.
Σε τέτοιες έρευνες το λίθιο παίζει σημαντικό ρόλο, καθώς οι πλανήτες το έχουν σε μεγάλες ποσότητες, ενώ τα άστρα όχι, όπως σημειώνει άλλος ένας εκ των ερευνητών, ο Σεθ Τζάκομπσον, επίκουρος καθηγητής στο Michigan State University. «Τα άτομα λιθίου που προκύπτουν από την “καταβρόχθιση” ενός πλανήτη σε ένα άστρο είναι σαν τους φιλάθλους που φτάνουν σε ένα στάδιο. Ίσως υπάρχουν λίγοι παρόντες που ήρθαν νωρίς, αντιπροσωπεύοντας την αρχική ποσότητα λιθίου στην ατμόσφαιρα ενός άστρου, μα σύντομα γίνονται η μειονότητα».
Με βάση το λίθιο που παρατήρησαν οι επιστήμονες, ο πλανήτης που «φαγώθηκε» είχε μάζα κάπου μεταξύ δύο πλανητών σαν τη Γη του Ποσειδώνα. «Το ότι μπορούμε να κοιτάξουμε ένα άστρο 1.300 έτη φωτός μακριά και να πούμε με βεβαιότητα “αυτό το άστρο έχει περισσότερο λίθιο από ό,τι θα περιμέναμε” είναι απόδειξη τόσο για την ακρίβεια των σύγχρονων οργάνων όσο και για την σκληρή ερμηνευτική εργασία που χρειάζεται για να κατανοηθεί αυτό το σήμα» είπε άλλη μια ερευνήτρια, η Μελίντα Σοάρες Φουρτάδο, επίκουρη καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Ουϊσκόνσιν.
