Ο πόλεμος είναι διαρκώς παρών και γεννιέται μέσα μας πριν να γεννηθεί και απλωθεί γύρω μας.
Αντώνης Σμυρναίος, Παιδαγωγική πολέμου
Νομίζω ότι οφείλουμε να προσεγγίσουμε τον Πόλεμο και την Ειρήνη, τον [κρυφό] Νεο-ολοκληρωτισμό και τη [λαβωμένη] Δημοκρατία με όρους ανθρωπιστικούς κι όχι γεωστρατηγικούς ή ιδεοληπτικούς.
Για πολλούς, τα «πάντα όλα της Βίας» δεν προσεγγίζονται με βάση το Δίκαιο και τους θεσμούς, αλλά αξιολογούνται σύμφωνα με την οπτική γωνία στην οποία στέκονται και τα βλέπουν να συμβαίνουν.
Εκείνοι δε που δηλώνουν ότι κινούνται στη σωστή πλευρά της Ιστορίας συνήθως δεν διαθέτουν ούτε την υπομονή να περιμένουν «πού θα κάτσει στο τέλος η μπίλια της Ιστορίας», ούτε το θάρρος να παραδεχτούν ότι λάθεψαν στις προβλέψεις τους, όταν η Ιστορία τους γυρίσει την πλάτη, ενώ το άδικα χυμένο αίμα δεν θα έχει στεγνώσει.
Πρέπει κάποτε, ως Ανθρωπότητα, να συμφωνήσουμε ότι η Βαρβαρότητα δεν έχει οικόσημο ή κομματικό σύμβολο, γι’ αυτό και η ανοχή στη Βία δεν έχει χρώμα. Ο άδικος, απρόκλητος, αιματηρός πόλεμος δεν μπορεί να στηρίζεται σε επιχειρήματα ηθικού σχετικισμού κινήτρων και σκοπών ή να επικαλείται ιστορικούς συμψηφισμούς.
Εκείνοι σκοτώνονται από βόμβες κι εμείς «σκοτώνουμε» την εθνική μας ενότητα, όχι τόσο στη βάση «του ποιος έχει σήμερα το δίκιο με το μέρος του», όσο με «το ποιανού το μέρος είμαστε διαχρονικά κι εν γένει».
Οι δηλώσεις «ναι μεν αλλά… επειδή και διότι… εάν κι εφόσον» θέτουν εκ νέου το ερώτημα αν στην Ελλάδα εξακολουθούμε, αντί να ερμηνεύουμε με πραγματικά εργαλεία και με καθαρό μάτι τα διεθνή/πολιτικά/κοινωνικά φαινόμενα, προτιμάμε να τα «καπελώνουμε» με βάση προϋπάρχουσες ρετσέτες.
Οι ανακωχές, οι εκεχειρίες, οι φιλειρηνικές δηλώσεις συγκρούονται με τα συμφέροντα των «επενδυτών του πολέμου», την ίδια ώρα που οι διεθνείς οργανισμοί αναζητούν τρόπους να τιμωρούν τους νικητές που έχουν τελέσει εγκλήματα πολέμου.
Μπορεί ο πόλεμος να γεννάει άλλοτε ήρωες κι άλλοτε προδότες, όμως οι απλοί άνθρωποι πάντοτε πληρώνουν το τίμημα, αφού η μοναδική «παιδαγωγική του πολέμου» [Αντώνης Σμυρναίος] συνδέεται με το φόβο και το θάνατο.
Οι συνέπειες του πολέμου δεν είναι μόνον οι απώλειες σε ζωές, οι καταστροφές σε μνημεία του πολιτισμού και οι οικονομικές και περιβαλλοντικές αρνητικές επιπτώσεις. Είναι κυρίως το μίσος που φωλιάζει, για πολλά χρόνια ειρηνικής συνύπαρξης[;], στην ψυχή των θυμάτων και το οποίο πολύ εύκολα μπορεί να πάρει τη μορφή της ιστορικής αντεκδίκησης.
Συχνά, από τη στάχτη μόνο στάχτη προκύπτει.
Γι’ αυτό, ο εκτός των δικών μας συνόρων πραγματικός πόλεμος πρέπει να γίνει μία αφορμή για να θέσουμε τους σταθερούς κι απαράβατους κανόνες και τα ακραία όρια για την ποιοτική λειτουργία της Δημοκρατίας μας, ώστε οι πολιτικές διαφορές μας να μη μετατραπούν κάποια κακιά στιγμή σε «εσωτερικό πόλεμο».