Η ιστορία της γυναίκας που το BBC κατονομάζει με το ψευδώνυμο «Άνια» φωτίζει μια λιγότερο γνωστή πτυχή της υπόθεσης του Τζέφρι Έπσταϊν. Δεν πρόκειται μόνο για τις καταγγελίες σεξουαλικής κακοποίησης που συγκλόνισαν τον κόσμο, αλλά και για έναν, όπως περιγράφει, μηχανισμό απόλυτου ελέγχου, ο οποίος βασιζόταν στη χειραγώγηση, την οικονομική εξάρτηση και τη συστηματική απομόνωση των θυμάτων.
Η ίδια αποφάσισε να μιλήσει δημόσια αρκετά χρόνια μετά τον θάνατο του Έπσταϊν, υποστηρίζοντας ότι χρειάστηκε πολύς χρόνος για να αντιληφθεί πλήρως όσα είχε βιώσει. Όπως εξηγεί, δεν αισθανόταν εγκλωβισμένη με τη συμβατική έννοια, καθώς μπορούσε να κυκλοφορεί ελεύθερα και δεν βρισκόταν υπό φυσική κράτηση. Ωστόσο, περιγράφει ότι οι περιορισμοί που της είχαν επιβληθεί ήταν κυρίως ψυχολογικοί και οικονομικοί, δημιουργώντας μια κατάσταση από την οποία θεωρούσε σχεδόν αδύνατο να απομακρυνθεί.
Η «Άνια» αναφέρει ότι έζησε επί σειρά ετών σε διαμέρισμα που ανήκε στο δίκτυο ακινήτων του Έπσταϊν στη Νέα Υόρκη. Σύμφωνα με την αφήγησή της, μετά τον θάνατό του το 2019, ενημερώθηκε ότι έπρεπε να εγκαταλείψει το σπίτι, γεγονός που σηματοδότησε το τέλος μιας περιόδου την οποία χαρακτηρίζει ως εφιαλτική. Παρά το σοκ της έξωσης, θεωρεί πως εκείνη ήταν η στιγμή που ξεκίνησε ουσιαστικά η προσπάθεια να ανακτήσει τον έλεγχο της ζωής της.
Στη συνέντευξή της περιγράφει ότι ο Έπσταϊν δημιουργούσε γύρω του έναν στενό κύκλο γυναικών, τις οποίες φιλοξενούσε σε ακίνητα που έλεγχε και τις χρησιμοποιούσε ως προσωπικές βοηθούς. Η ίδια εκτιμά ότι ο αριθμός τους έφτανε περίπου τις δώδεκα. Όπως υποστηρίζει, οι γυναίκες αυτές εργάζονταν σχεδόν αδιάκοπα, ενώ παράλληλα υφίσταντο σεξουαλική κακοποίηση και συνεχή ψυχολογική πίεση.
Κατά τη μαρτυρία της, η προσέγγιση των θυμάτων δεν γινόταν με απειλές, αλλά με υποσχέσεις για επαγγελματικές ευκαιρίες και οικονομική ασφάλεια. Η ίδια εργαζόταν ως μοντέλο στην Ευρώπη όταν γνώρισε άτομα που συνδέονταν με τον Έπσταϊν και της παρουσιάστηκε η προοπτική μιας σημαντικής καριέρας στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως λέει, οι υποσχέσεις αυτές αποδείχθηκαν σταδιακά μέσο χειραγώγησης.
Σύμφωνα με όσα περιγράφει, όσο περνούσε ο χρόνος ο Έπσταϊν αποκτούσε ολοένα μεγαλύτερο έλεγχο στην καθημερινότητά της. Υποστηρίζει ότι επηρέαζε τις επαγγελματικές της επιλογές, τα οικονομικά της, ακόμη και τις προσωπικές της σχέσεις. Αναφέρει επίσης ότι ασκούσε έντονη κριτική στην εμφάνισή της και, όπως ισχυρίζεται, την πίεσε να υποβληθεί σε αισθητική επέμβαση την οποία σήμερα θεωρεί αχρείαστη.
Η ψυχολόγος Τάρα Κουίν-Τσιρίλο, η οποία έχει εργαστεί με θύματα καταναγκαστικού ελέγχου και μίλησε επίσης στο BBC, εξηγεί ότι τέτοιες περιπτώσεις συχνά παρερμηνεύονται από την κοινή γνώμη. Όπως σημειώνει, πολλοί θεωρούν ότι η χειραγώγηση αφορά αποκλειστικά ανήλικους ή ανθρώπους που βρίσκονται υπό φυσική κράτηση, ενώ στην πραγματικότητα ακόμη και ενήλικες μπορούν να οδηγηθούν σταδιακά σε πλήρη εξάρτηση μέσα από συστηματική ψυχολογική πίεση.
Η «Άνια» υποστηρίζει ότι μετά την πρώτη καταδίκη του Έπσταϊν το 2008 εκείνος άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο προσέγγιζε τα θύματά του, στρεφόμενος κυρίως σε ενήλικες γυναίκες, πολλές από τις οποίες προέρχονταν από χώρες της Ανατολικής Ευρώπης. Όπως αναφέρει, εκμεταλλευόταν το γεγονός ότι αρκετές επιθυμούσαν να κάνουν καριέρα στον χώρο της μόδας ή να ξεκινήσουν μια νέα ζωή στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Στην αφήγησή της περιγράφει ακόμη πως ο Έπσταϊν φρόντιζε να δημιουργεί πλήρη οικονομική εξάρτηση. Οι γυναίκες, όπως λέει, δυσκολεύονταν να αποκτήσουν δικούς τους τραπεζικούς λογαριασμούς ή να νοικιάσουν κατοικία χωρίς τη δική του βοήθεια, γεγονός που τις καθιστούσε ακόμη πιο ευάλωτες. Παράλληλα, ισχυρίζεται ότι χρησιμοποιούσε απειλές, οικονομικές απαιτήσεις και προσωπικά στοιχεία ώστε να αποθαρρύνει οποιαδήποτε προσπάθεια αποχώρησης.
Η ίδια περιγράφει επίσης ένα κλίμα συνεχούς καχυποψίας μεταξύ των γυναικών. Όπως αναφέρει, ενθαρρύνονταν να μην εμπιστεύονται η μία την άλλη, ενώ ο Έπσταϊν φέρεται να καλλιεργούσε ανταγωνισμό και απομόνωση, περιορίζοντας έτσι τις πιθανότητες να αντιδράσουν συλλογικά ή να καταγγείλουν όσα συνέβαιναν.
Το δυσκολότερο σημείο της μαρτυρίας της αφορά, όπως λέει, την πίεση που δεχόταν να προσεγγίζει νέες γυναίκες και να τις φέρνει σε επαφή με τον Έπσταϊν. Η ίδια δηλώνει ότι για χρόνια ένιωθε ενοχές γι’ αυτόν τον ρόλο, μέχρι που αντιλήφθηκε πως και η ίδια λειτουργούσε υπό καθεστώς χειραγώγησης και εξάρτησης.
Σήμερα, η «Άνια» αναφέρει ότι αποφάσισε να μοιραστεί δημόσια την εμπειρία της όχι μόνο για να αφηγηθεί τη δική της ιστορία, αλλά και για να συμβάλει στην καλύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο λειτουργούν οι κακοποιητικές σχέσεις. Όπως τονίζει, η βία δεν εκδηλώνεται πάντα με εμφανή σημάδια και ο έλεγχος μπορεί να οικοδομηθεί σταδιακά, μέσα από την εκμετάλλευση της εμπιστοσύνης, της ανάγκης και της ελπίδας ενός ανθρώπου για ένα καλύτερο μέλλον.
