Κοινό μήνυμα φον ντερ Λάιεν-Κόστα- Μέτσολα για την Ουκρανία: «Καμία αλλαγή συνόρων διά της βίας-Ο επιτιθέμενος δεν μπορεί να ανταμειφθεί»
Σαφές μήνυμα αρχών από τους τρεις θεσμούς, την ώρα που το ουγγρικό βέτο μπλοκάρει νέες κυρώσεις και χρηματοδότηση.
array(0) {
}
Μια γυναίκα μπροστά σε φωτογραφίες στρατιωτών και θυμάτων της ρωσικής εισβολής, την ημέρα που σηματοδοτεί την τέταρτη επέτειο της πλήρους ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, 24 Φεβρουαρίου 2026. REUTERS/Alina Smutko
Σαφές μήνυμα ενότητας και συνέχειας της στήριξης προς την Ουκρανία έστειλαν με κοινή τους δήλωση για την τέταρτη επέτειο της ρωσικής εισβολής η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα.
Οι τρεις κορυφαίοι θεσμικοί παράγοντες της ΕΕ αποτίουν φόρο τιμής «στον γενναίο ουκρανικό λαό» και τονίζουν ότι, τέσσερα χρόνια μετά, η Ρωσία δεν έχει επιτύχει τους στρατηγικούς της στόχους στο πεδίο της μάχης. Αντιθέτως, όπως σημειώνουν, η Μόσχα συνεχίζει να στοχοποιεί συστηματικά αμάχους και κρίσιμες υποδομές – από ενεργειακά δίκτυα και νοσοκομεία έως σχολεία και κατοικίες – εν μέσω ενός ακόμη σκληρού χειμώνα.
Advertisement
Advertisement
«Σήμερα, πριν από τέσσερα χρόνια, η Ρωσία ξεκίνησε τον πλήρη και παράνομο πόλεμο επιθετικότητας εναντίον της Ουκρανίας. Για άλλη μια φορά, αποτίουμε φόρο τιμής στον γενναίο λαό της Ουκρανίας, ο οποίος συνεχίζει να αντιστέκεται και να υπερασπίζεται τη χώρα του» αναφέρουν στην ανακοίνωσή τους.
Στο πολιτικό σκέλος, η δήλωση επαναλαμβάνει ότι ο στόχος της ΕΕ παραμένει «μια συνολική, δίκαιη και διαρκής ειρήνη», στη βάση του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ και του διεθνούς δικαίου. Η αναφορά είναι σαφής: ο σεβασμός της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της διεθνούς τάξης. «Κανένα κράτος δεν μπορεί να προσαρτήσει τον γείτονά του. Τα σύνορα δεν αλλάζουν διά της βίας. Ο επιτιθέμενος δεν μπορεί να ανταμειφθεί», τονίζεται με τρόπο που απευθύνεται τόσο στη Μόσχα όσο και στο διεθνές ακροατήριο.
Σε ένα ιδιαίτερα φορτισμένο γεωπολιτικό περιβάλλον, οι τρεις ηγέτες επιμένουν επίσης στη σημασία της διατλαντικής και ευρύτερης διεθνούς αλληλεγγύης προς το Κίεβο, μια έμμεση αναφορά στις πιέσεις και τις διαφοροποιήσεις που καταγράφονται το τελευταίο διάστημα.
The EU stands firm with Ukraine. For a just and lasting peace. For a strong and sovereign Ukraine in a strong and sovereign Europe.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση υπενθυμίζει ότι παραμένει ο μεγαλύτερος χρηματοδότης της Ουκρανίας, με σχεδόν 200 δισ. ευρώ στήριξης από το 2022 μέχρι σήμερα. Παράλληλα, οι Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν συμφωνήσει σε νέο πακέτο ύψους 90 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2027, με στόχο την κάλυψη επειγουσών δημοσιονομικών και αμυντικών αναγκών.
Από αυτά, 60 δισ. ευρώ προβλέπεται να κατευθυνθούν σε στρατιωτικές ανάγκες στο πλαίσιο του λεγόμενου «Προγράμματος Σκαντζόχοιρος» (Porcupine programme), με την πρώτη εκταμίευση να προγραμματίζεται το συντομότερο δυνατόν, όπως αναφέρουν στην ανακοίνωση.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην ενεργειακή στήριξη: γεννήτριες, συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας και anti-drone, ανθρωπιστική βοήθεια, καθώς και ένα νέο σχέδιο ενεργειακής ασφάλειας και ετοιμότητας για την ενίσχυση των δικτύων, την ταχεία επανεκκίνηση μονάδων παραγωγής και την επιτάχυνση αποκεντρωμένων ανανεώσιμων πηγών.
Πίεση στη Μόσχα και λογοδοσία
Οι τρεις θεσμοί διαμηνύουν ότι η ΕΕ θα εντείνει την πίεση στη Ρωσία, ιδίως στον ενεργειακό και χρηματοπιστωτικό τομέα, καθώς και απέναντι στον λεγόμενο «σκιώδη στόλο». Ταυτόχρονα, επαναβεβαιώνουν τη δέσμευση για λογοδοσία: ενεργοποίηση του Ειδικού Δικαστηρίου για το Έγκλημα της Επιθετικότητας κατά της Ουκρανίας και σύσταση Διεθνούς Επιτροπής Αποζημιώσεων, στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Advertisement
Η δήλωση κοιτά και «την επόμενη ημέρα». Η ΕΕ και τα κράτη-μέλη δηλώνουν έτοιμα να συμβάλουν σε «ισχυρές και αξιόπιστες εγγυήσεις ασφαλείας», ώστε να διασφαλιστεί ότι η Ρωσία δεν θα μπορέσει να επιτεθεί ξανά.
Η ευρωπαϊκή προοπτική
Τέλος, το κοινό μήνυμα υπογραμμίζει ότι το μέλλον μιας «ασφαλούς και ευημερούσας Ουκρανίας βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση». Παρά τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, το Κίεβο έχει σημειώσει πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται για την ένταξη, και «μπορεί να υπολογίζει στην πλήρη στήριξή μας», τόσο για την ευρωπαϊκή του πορεία όσο και για τη μεταπολεμική ανοικοδόμηση.
Το μήνυμα κλείνει με μια συμπυκνωμένη πολιτική διατύπωση που συνοψίζει τη στρατηγική γραμμή των Βρυξελλών: στήριξη στην Ουκρανία, δίκαιη και διαρκής ειρήνη, ισχυρή και κυρίαρχη Ουκρανία μέσα σε μια ισχυρή και κυρίαρχη Ευρώπη.
Advertisement
«Θα φροντίσουμε ώστε η Ρωσία να λογοδοτήσει για τα εγκλήματα που διέπραξε και τις ζημίες που προκάλεσε. Δεσμευόμαστε να θέσουμε σε λειτουργία το Ειδικό Δικαστήριο για τα Εγκλήματα Επιθετικότητας κατά της Ουκρανίας και μια Διεθνή Επιτροπή Αξιώσεων για την Ουκρανία, και τα δύο στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης, το συντομότερο δυνατόν.
Το μέλλον μιας ασφαλούς και ευημερούσας Ουκρανίας βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ουκρανία έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις για την ένταξή της στην ΕΕ, υπό πολύ δύσκολες συνθήκες. Η Ουκρανία μπορεί να υπολογίζει στην πλήρη υποστήριξή μας για την ένταξή της στην ΕΕ και την μεταπολεμική της ανασυγκρότηση.
Στεκόμαστε αταλάντευτα στο πλευρό της Ουκρανίας. Για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη. Για μια ισχυρή και κυρίαρχη Ουκρανία σε μια ισχυρή και κυρίαρχη Ευρώπη.»
Το κοινό μήνυμα των τριών θεσμών επιχειρεί να αποτυπώσει συνέχεια, σταθερότητα και στρατηγική συνέπεια. Όμως η πολιτική πραγματικότητα παραμένει πιο σύνθετη. Οι πρόσφατες εμπλοκές στη λήψη αποφάσεων με χαρακτηριστικό παράδειγμα το ουγγρικό βέτο που «πάγωσε» νέο πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας και χρηματοδότησης υπέρ της Ουκρανίας, υπενθυμίζουν ότι η ευρωπαϊκή ενότητα δεν είναι αυτονόητη. Είναι προϊόν ισορροπιών, εσωτερικών πιέσεων και διαρκούς διαπραγμάτευσης.
Advertisement
Τέσσερα χρόνια μετά, η στήριξη προς την Ουκρανία παραμένει κεντρικός άξονας της ευρωπαϊκής πολιτικής. Το ζητούμενο, όμως, δεν είναι μόνο η διακηρυγμένη αλληλεγγύη. Είναι η ικανότητα της Ένωσης να μετατρέψει τη βούληση σε συνεκτική, μακροπρόθεσμη στρατηγική που θα αντέξει στον χρόνο, στην πολιτική κόπωση και στις γεωπολιτικές μετατοπίσεις.Άλλωστε η πορεία της Ουκρανίας είναι άρρητα συνδεδεμένη με αυτή της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Κοινό μήνυμα φον ντερ Λάιεν-Κόστα- Μέτσολα για την Ουκρανία: «Καμία αλλαγή συνόρων διά της βίας-Ο επιτιθέμενος δεν μπορεί να ανταμειφθεί»
Σαφές μήνυμα ενότητας και συνέχειας της στήριξης προς την Ουκρανία έστειλαν με κοινή τους δήλωση για την τέταρτη επέτειο της ρωσικής εισβολής η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα.
Οι τρεις κορυφαίοι θεσμικοί παράγοντες της ΕΕ αποτίουν φόρο τιμής «στον γενναίο ουκρανικό λαό» και τονίζουν ότι, τέσσερα χρόνια μετά, η Ρωσία δεν έχει επιτύχει τους στρατηγικούς της στόχους στο πεδίο της μάχης. Αντιθέτως, όπως σημειώνουν, η Μόσχα συνεχίζει να στοχοποιεί συστηματικά αμάχους και κρίσιμες υποδομές – από ενεργειακά δίκτυα και νοσοκομεία έως σχολεία και κατοικίες – εν μέσω ενός ακόμη σκληρού χειμώνα.
«Σήμερα, πριν από τέσσερα χρόνια, η Ρωσία ξεκίνησε τον πλήρη και παράνομο πόλεμο επιθετικότητας εναντίον της Ουκρανίας. Για άλλη μια φορά, αποτίουμε φόρο τιμής στον γενναίο λαό της Ουκρανίας, ο οποίος συνεχίζει να αντιστέκεται και να υπερασπίζεται τη χώρα του» αναφέρουν στην ανακοίνωσή τους.
Στο πολιτικό σκέλος, η δήλωση επαναλαμβάνει ότι ο στόχος της ΕΕ παραμένει «μια συνολική, δίκαιη και διαρκής ειρήνη», στη βάση του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ και του διεθνούς δικαίου. Η αναφορά είναι σαφής: ο σεβασμός της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της διεθνούς τάξης. «Κανένα κράτος δεν μπορεί να προσαρτήσει τον γείτονά του. Τα σύνορα δεν αλλάζουν διά της βίας. Ο επιτιθέμενος δεν μπορεί να ανταμειφθεί», τονίζεται με τρόπο που απευθύνεται τόσο στη Μόσχα όσο και στο διεθνές ακροατήριο.
Σε ένα ιδιαίτερα φορτισμένο γεωπολιτικό περιβάλλον, οι τρεις ηγέτες επιμένουν επίσης στη σημασία της διατλαντικής και ευρύτερης διεθνούς αλληλεγγύης προς το Κίεβο, μια έμμεση αναφορά στις πιέσεις και τις διαφοροποιήσεις που καταγράφονται το τελευταίο διάστημα.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση υπενθυμίζει ότι παραμένει ο μεγαλύτερος χρηματοδότης της Ουκρανίας, με σχεδόν 200 δισ. ευρώ στήριξης από το 2022 μέχρι σήμερα. Παράλληλα, οι Ευρωπαίοι ηγέτες έχουν συμφωνήσει σε νέο πακέτο ύψους 90 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2027, με στόχο την κάλυψη επειγουσών δημοσιονομικών και αμυντικών αναγκών.
Από αυτά, 60 δισ. ευρώ προβλέπεται να κατευθυνθούν σε στρατιωτικές ανάγκες στο πλαίσιο του λεγόμενου «Προγράμματος Σκαντζόχοιρος» (Porcupine programme), με την πρώτη εκταμίευση να προγραμματίζεται το συντομότερο δυνατόν, όπως αναφέρουν στην ανακοίνωση.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην ενεργειακή στήριξη: γεννήτριες, συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας και anti-drone, ανθρωπιστική βοήθεια, καθώς και ένα νέο σχέδιο ενεργειακής ασφάλειας και ετοιμότητας για την ενίσχυση των δικτύων, την ταχεία επανεκκίνηση μονάδων παραγωγής και την επιτάχυνση αποκεντρωμένων ανανεώσιμων πηγών.
Πίεση στη Μόσχα και λογοδοσία
Οι τρεις θεσμοί διαμηνύουν ότι η ΕΕ θα εντείνει την πίεση στη Ρωσία, ιδίως στον ενεργειακό και χρηματοπιστωτικό τομέα, καθώς και απέναντι στον λεγόμενο «σκιώδη στόλο». Ταυτόχρονα, επαναβεβαιώνουν τη δέσμευση για λογοδοσία: ενεργοποίηση του Ειδικού Δικαστηρίου για το Έγκλημα της Επιθετικότητας κατά της Ουκρανίας και σύσταση Διεθνούς Επιτροπής Αποζημιώσεων, στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Η δήλωση κοιτά και «την επόμενη ημέρα». Η ΕΕ και τα κράτη-μέλη δηλώνουν έτοιμα να συμβάλουν σε «ισχυρές και αξιόπιστες εγγυήσεις ασφαλείας», ώστε να διασφαλιστεί ότι η Ρωσία δεν θα μπορέσει να επιτεθεί ξανά.
Η ευρωπαϊκή προοπτική
Τέλος, το κοινό μήνυμα υπογραμμίζει ότι το μέλλον μιας «ασφαλούς και ευημερούσας Ουκρανίας βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση». Παρά τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, το Κίεβο έχει σημειώσει πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται για την ένταξη, και «μπορεί να υπολογίζει στην πλήρη στήριξή μας», τόσο για την ευρωπαϊκή του πορεία όσο και για τη μεταπολεμική ανοικοδόμηση.
Το μήνυμα κλείνει με μια συμπυκνωμένη πολιτική διατύπωση που συνοψίζει τη στρατηγική γραμμή των Βρυξελλών: στήριξη στην Ουκρανία, δίκαιη και διαρκής ειρήνη, ισχυρή και κυρίαρχη Ουκρανία μέσα σε μια ισχυρή και κυρίαρχη Ευρώπη.
«Θα φροντίσουμε ώστε η Ρωσία να λογοδοτήσει για τα εγκλήματα που διέπραξε και τις ζημίες που προκάλεσε. Δεσμευόμαστε να θέσουμε σε λειτουργία το Ειδικό Δικαστήριο για τα Εγκλήματα Επιθετικότητας κατά της Ουκρανίας και μια Διεθνή Επιτροπή Αξιώσεων για την Ουκρανία, και τα δύο στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης, το συντομότερο δυνατόν.
Το μέλλον μιας ασφαλούς και ευημερούσας Ουκρανίας βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ουκρανία έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο στις μεταρρυθμίσεις για την ένταξή της στην ΕΕ, υπό πολύ δύσκολες συνθήκες. Η Ουκρανία μπορεί να υπολογίζει στην πλήρη υποστήριξή μας για την ένταξή της στην ΕΕ και την μεταπολεμική της ανασυγκρότηση.
Στεκόμαστε αταλάντευτα στο πλευρό της Ουκρανίας. Για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη. Για μια ισχυρή και κυρίαρχη Ουκρανία σε μια ισχυρή και κυρίαρχη Ευρώπη.»
Το κοινό μήνυμα των τριών θεσμών επιχειρεί να αποτυπώσει συνέχεια, σταθερότητα και στρατηγική συνέπεια. Όμως η πολιτική πραγματικότητα παραμένει πιο σύνθετη. Οι πρόσφατες εμπλοκές στη λήψη αποφάσεων με χαρακτηριστικό παράδειγμα το ουγγρικό βέτο που «πάγωσε» νέο πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας και χρηματοδότησης υπέρ της Ουκρανίας, υπενθυμίζουν ότι η ευρωπαϊκή ενότητα δεν είναι αυτονόητη. Είναι προϊόν ισορροπιών, εσωτερικών πιέσεων και διαρκούς διαπραγμάτευσης.
Τέσσερα χρόνια μετά, η στήριξη προς την Ουκρανία παραμένει κεντρικός άξονας της ευρωπαϊκής πολιτικής. Το ζητούμενο, όμως, δεν είναι μόνο η διακηρυγμένη αλληλεγγύη. Είναι η ικανότητα της Ένωσης να μετατρέψει τη βούληση σε συνεκτική, μακροπρόθεσμη στρατηγική που θα αντέξει στον χρόνο, στην πολιτική κόπωση και στις γεωπολιτικές μετατοπίσεις.Άλλωστε η πορεία της Ουκρανίας είναι άρρητα συνδεδεμένη με αυτή της Ευρωπαϊκής Ένωσης.