Μετά τις δηλώσεις του Γάλλου προέδρου Εμμ. Μακρόν και του Ισπανού πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ από τη Μαδρίτη, για το ενδεχόμενο επιστροφής της Βρετανίας στην ΕΕ λέγοντας «καλώς ήρθατε πίσω» σας περιμένουμε με «με ανοιχτές αγκάλες» ανοίγει και στη Βρετανία η συζήτηση για το Brexit.
Ο βρετανός πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο ενός νέου δημοψηφίσματος για τη σχέση της Βρετανίας με την ΕΕ, αφήνοντας ανοιχτά όλα τα πιθανά σενάρια.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός δήλωσε ότι η κυβέρνηση εξετάζει διαφορετικές επιλογές για τη μελλοντική σχέση με τις Βρυξέλλες, από την επιστροφή στην ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση μέχρι το καθεστώς «συνδεδεμένης συμμετοχής», αντίστοιχο με αυτό που έχει προταθεί πρόσφατα στον Καναδά.
Ο Μπέρναμ υποστήριξε ότι η συζήτηση είναι αναγκαία, καθώς έχουν περάσει δέκα χρόνια από το δημοψήφισμα του 2016 και, όπως είπε, η χώρα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα.
«Δεν μπορώ να αποφύγω το ευρωπαϊκό ζήτημα αν θέλω να παρουσιάσω ένα αξιόπιστο δεκαετές σχέδιο για τη Βρετανία. Γι’ αυτό ξεκίνησα αυτή τη διαδικασία», δήλωσε.
Μιλώντας στο ITV, πρόσθεσε: «Αυτό που θεωρώ σωστό είναι να ανοίξουμε τη συζήτηση, γιατί, δέκα χρόνια μετά, δεν βρισκόμαστε εκεί που πρέπει να βρισκόμαστε. Η χώρα δεν λειτουργεί όπως θα έπρεπε».
Όταν ρωτήθηκε από το BBC εάν το επόμενο προεκλογικό πρόγραμμα των Εργατικών θα μπορούσε να προβλέπει ένα νέο δημοψήφισμα «μέσα ή έξω» από την ΕΕ, απάντησε ότι «ναι, όλα είναι πιθανά». Ωστόσο, στη συνέχεια αναγνώρισε ότι απαιτείται προσοχή, καθώς «τα δημοψηφίσματα προκαλούν ζημιά, διχάζουν οικογένειες και κοινότητες».
Οι δηλώσεις του αποκτούν ιδιαίτερη σημασία, καθώς μόλις πριν από λίγους μήνες, κατά την προεκλογική του εκστρατεία σε μια έντονα φιλο-Brexit περιφέρεια, είχε δηλώσει ότι δεν επιθυμούσε να «ξανανοίξει» τη συζήτηση για το Brexit ούτε να «υπονομεύσει» το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος.
Οι αντιδράσεις της αντιπολίτευσης
Παράλληλα, στο συνέδριο των Εργατικών είχε δηλώσει ότι θέλει να «βάλει μια γραμμή κάτω από μια δεκαετία διχασμού».
Ο Μπέρναμ δέχθηκε πιέσεις από Εργατικούς βουλευτές που εκπροσωπούν περιοχές υπέρ του Brexit, καθώς και από την εκλογική του περιφέρεια, το Μέικερφιλντ, όπου το 65% των ψηφοφόρων είχε ταχθεί υπέρ της αποχώρησης από την ΕΕ.
Παράλληλα, ο αρχηγός του Reform UK Νάιτζελ Φάρατζ αναμένεται να υποστηρίξει σε συγκέντρωση στο Ντόνκαστερ ότι ο Μπέρναμ θέλει να οδηγήσει τη Βρετανία στο ευρώ και να επαναφέρει την ελεύθερη μετακίνηση με τα 500 εκατομμύρια κατοίκους της ηπειρωτικής Ευρώπης.
Η αρχηγός των Συντηρητικών, Κέμι Μπάντενοκ, επίσης επιτέθηκε στον Βρετανό πρωθυπουργό, υποστηρίζοντας ότι η επιστροφή στην ΕΕ δεν θα αντιμετωπίσει τα σημερινά προβλήματα της χώρας.
«Η επανένταξη στην ΕΕ δεν θα μειώσει τους λογαριασμούς ενέργειας, δεν θα φέρει πίσω τους επιχειρηματίες που έχουν φύγει, δεν θα μειώσει τις δαπάνες για κοινωνική πρόνοια ούτε θα χρηματοδοτήσει επαρκώς την άμυνά μας», δήλωσε. «Αντί να προσπαθούμε να ξαναδώσουμε μάχες του παρελθόντος, θα έπρεπε να συζητάμε για το τι πρέπει να κάνουμε ώστε να αντιμετωπίσουμε τις πραγματικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα μας».
Καμία αντίδραση από την ΕΕ
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή,κρατά προς το παρόν μια πιο θεσμική στάση. Εκπρόσωπός της δήλωσε: «Εναπόκειται στη βρετανική κυβέρνηση να καθορίσει πώς επιθυμεί να αναπτύξει τη σχέση της με την ΕΕ. Παραμένουμε ανοιχτοί σε διάλογο σχετικά με τις επιλογές που μπορεί να προτείνει».
Ο Μαρκ Φρανσουά, πρόεδρος της European Research Group των Συντηρητικών βουλευτών, υποστήριξε ότι εδώ και χρόνια πιστεύει πως ο Μπέρναμ θέλει την επιστροφή στην ΕΕ και προειδοποίησε ότι «οι Βρυξέλλες αναμφίβολα θα προσπαθούσαν να εκμεταλλευτούν πλήρως μια τέτοια προσπάθεια».
Τα σχέδια της Ντάουνινγκ Στριτ
Ανώτεροι αξιωματούχοι της Ντάουνινγκ Στριτ έχουν έρθει σε επαφή με κέντρα μελετών και εταιρείες δημοσκοπήσεων, καθώς επιδιώκουν να διερευνήσουν την υποστήριξη του κοινού για την επανένταξη του Ηνωμένου Βασιλείου στην ΕΕ, αποκαλύπτει η Guardian σε δημοσίευμά της.
Συνεργάτες του Άντι Μπέρναμ έχουν συζητήσει με εμπειρογνώμονες της ΕΕ από διάφορους οργανισμούς σχετικά με το πώς θα αντιλαμβανόταν το κοινό μια υπόσχεση για επανένταξη, καθώς ενισχύεται η δυναμική για την ένταξη μιας τέτοιας δέσμευσης στο επόμενο προεκλογικό μανιφέστο των Εργατικών.
Η Guardian έμαθε ότι οι δηλώσεις του Μπέρναμ αποτελούν μέρος αυτής της ευρύτερης προσπάθειας της Ντάουνινγκ Στριτ να διερευνήσει την ύπαρξη συναίνεσης σχετικά με την επανένταξη, με σκοπό την ενδεχόμενη συμπερίληψη μιας τέτοιας υπόσχεσης στο επόμενο εκλογικό μανιφέστο.
Την περασμένη εβδομάδα, το Ινστιτούτο Τόνι Μπλερ δημοσίευσε μια μελέτη στην οποία υποστηρίζεται ότι ο Μπέρναμ θα πρέπει να επιδιώξει συνομιλίες με τις Βρυξέλλες για την επανένταξη, αλλά μόνο εάν η Ευρώπη χαλαρώσει τους κανονισμούς της σε τομείς όπως η ενέργεια και η τεχνολογία.
Την ίδια ημέρα, η φιλοευρωπαϊκή ομάδα εκστρατείας «Best for Britain» δημοσίευσε μια μεγάλη δημοσκόπηση που διεξήγαγε η YouGov, η οποία υποδηλώνει ότι το Εργατικό Κόμμα θα μπορούσε να υπερδιπλασιάσει τον συνολικό αριθμό των εδρών του αν συμμετείχε στις επόμενες εκλογές υποσχόμενο την επανένταξη.