Οι ευρωπαϊκές χώρες κατέγραψαν περισσότερους από 10.000 επιπλέον θανάτους κατά τη διάρκεια του πρωτοφανούς κύματος καύσωνα που έπληξε το δυτικό τμήμα της ηπείρου στα τέλη Ιουνίου, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία.
Η συντριπτική πλειονότητα —πάνω από 9.000 άτομα— αφορούσε άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω, βάσει στοιχείων που δημοσιεύθηκαν από το EuroMOMO, ένα δίκτυο που υποστηρίζεται από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.
Η ακραία ζέστη μπορεί να αποβεί θανατηφόρα προκαλώντας θερμοπληξία ή επιδεινώνοντας καρδιαγγειακά και αναπνευστικά νοσήματα, με τους ηλικιωμένους να συγκαταλέγονται στις πλέον ευάλωτες ομάδες.
«Το να παρατηρούνται τέτοια επίπεδα υπερβάλλουσας θνησιμότητας αυτή την εποχή του χρόνου είναι ασυνήθιστο. Είναι πραγματικά υψηλά», δήλωσε στο Reuters ο Lasse Vestergaard, επικεφαλής ιατρός στο Statens Serum Institut της Δανίας, το οποίο φιλοξενεί το δίκτυο EuroMOMO. «Είναι δύσκολο να εξηγηθεί αυτή η υψηλή υπερβάλλουσα θνησιμότητα με οτιδήποτε άλλο πέρα από την ακραία ζέστη», πρόσθεσε ο Vestergaard.
Οι επιστήμονες έχουν επισημάνει ότι το κύμα καύσωνα στα τέλη Ιουνίου θα ήταν «πρακτικά αδύνατο» να συμβεί χωρίς την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή, η οποία καθιστά τα κύματα καύσωνα συχνότερα και εντονότερα.
Τα δεδομένα, τα οποία συγκεντρώθηκαν από τα εθνικά στατιστικά στοιχεία θνησιμότητας 27 ευρωπαϊκών χωρών, περιλάμβαναν τους θανάτους που υπερέβαιναν τα αναμενόμενα επίπεδα από κάθε αιτία —και όχι μόνο εκείνους που σχετίζονταν με τη ζέστη— κατά τη διάρκεια της εβδομάδας 22-28 Ιουνίου, όταν το κύμα καύσωνα κορυφώθηκε στη Γαλλία, την Ισπανία, τη Βρετανία και άλλες χώρες.
Ωστόσο, οι επιστήμονες ανέφεραν ότι δεν υπήρχαν άλλοι γνωστοί σημαντικοί παράγοντες, όπως εξάρσεις της COVID-19, που θα μπορούσαν να έχουν συμβάλει στην απότομη αύξηση των 10.650 επιπλέον θανάτων κατά τη συγκεκριμένη εβδομάδα.
Η συνολική θνησιμότητα στις ίδιες ευρωπαϊκές χώρες κατά τη διάρκεια των προηγούμενων οκτώ εβδομάδων κυμάνθηκε, κατά μέσο όρο, περίπου 500 θανάτους την εβδομάδα κάτω από τα συνήθη επίπεδα.
Τα στοιχεία του EuroMOMO ενδέχεται να αναθεωρηθούν τις επόμενες εβδομάδες, καθώς θα συγκεντρώνονται περισσότερα δεδομένα.
Ο ακραίος καύσωνας στα τέλη Ιουνίου προκάλεσε διακοπές στην ηλεκτροδότηση, οδήγησε στο κλείσιμο σχολείων και κατέρριψε ρεκόρ θερμοκρασίας στη Γαλλία, την Ισπανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Το EuroMOMO δεν δημοσιεύει στοιχεία για την υπερβάλλουσα θνησιμότητα ανά χώρα, ωστόσο επισήμανε ότι η Γαλλία και το Βέλγιο ήταν οι μόνες δύο ευρωπαϊκές χώρες που κατέγραψαν «πολύ υψηλή υπερβάλλουσα» θνησιμότητα την τελευταία εβδομάδα του Ιουνίου.
Η υπερβάλλουσα θνησιμότητα στο Βέλγιο ήταν η υψηλότερη που έχει καταγραφεί ποτέ κατά τη διάρκεια καύσωνα, βάσει των στοιχείων που τηρούνται από το 2000, σύμφωνα με το Sciensano, το ινστιτούτο δημόσιας υγείας της χώρας.
Μια ξεχωριστή επιστημονική μελέτη, η οποία δημοσιεύτηκε, εκτίμησε ότι 2.700 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από αίτια που σχετίζονται με τη ζέστη μόνο στην Αγγλία και την Ουαλία, κατά τη διάρκεια των καυσώνων του Μαΐου και του Ιουνίου.
Από αυτούς τους θανάτους, το 42% οφειλόταν στις υψηλές θερμοκρασίες που προκλήθηκαν από την υπερθέρμανση του πλανήτη και συνέβαλε στην ένταση των καυσώνων, σύμφωνα με τα ευρήματα του Imperial College London, της Μετεωρολογικής Υπηρεσίας του Ηνωμένου Βασιλείου (Met Office) και της Σχολής Υγιεινής και Τροπικής Ιατρικής του Λονδίνου (London School of Hygiene & Tropical Medicine).
