Στις 27 Οκτωβρίου 2019, στις 3.51 τα ξημερώματα τοπική ώρα, ένα ασυνήθιστο αεροσκάφος προσγειώθηκε στον διάδρομο του Διαστημικού Κέντρου Κένεντι στη Φλόριντα. Δεν είχε πιλότο, είχε όμως περάσει 780 ημέρες σε τροχιά γύρω από τη Γη. Ήταν το X-37B, το μικρό επαναχρησιμοποιούμενο διαστημοπλάνο της αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας, που ολοκλήρωνε την πέμπτη αποστολή του, OTV-5. Η διάρκεια αποτελούσε τότε νέο ρεκόρ για το πρόγραμμα.
Ένα μικρό διαστημικό λεωφορείο
Κατασκευασμένο από την Boeing, το X-37B μοιάζει με μικρογραφία των παλαιών διαστημικών λεωφορείων της NASA. Έχει μήκος περίπου 8,9 μέτρα και άνοιγμα πτερύγων περίπου 4,5 μέτρα. Εκτοξεύεται πάνω σε πύραυλο, κινείται αυτόνομα στο διάστημα και επιστρέφει προσγειωνόμενο σαν αεροπλάνο. Δεν μεταφέρει αστροναύτες: σχεδιάστηκε ως επαναχρησιμοποιούμενη πλατφόρμα δοκιμών τεχνολογίας.
Τι έκανε επί 780 ημέρες;
Η αποστολή είχε εκτοξευθεί στις 7 Σεπτεμβρίου 2017 με πύραυλο Falcon 9. Η Πολεμική Αεροπορία ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε πειράματα και μετέφερε μικρούς δορυφόρους, χωρίς να δημοσιοποιήσει πλήρη κατάλογο δραστηριοτήτων και αποτελεσμάτων. Αυτή η περιορισμένη ενημέρωση τροφοδότησε εικασίες για επιτήρηση, δοκιμές στρατιωτικών συστημάτων ή άλλες απόρρητες εφαρμογές. Ωστόσο, δεν υπάρχει δημόσια τεκμηρίωση ότι στη συγκεκριμένη πτήση δοκιμάστηκαν διαστημικά όπλα. Οι υποθέσεις δεν πρέπει να παρουσιάζονται ως γεγονότα.
Γιατί ενδιαφέρει τόσο το Πεντάγωνο;
Η δυνατότητα ενός οχήματος να παραμένει επί χρόνια σε τροχιά, να αλλάζει επιχειρησιακές παραμέτρους και να επιστρέφει για έλεγχο του εξοπλισμού του προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα. Επιτρέπει μελέτη υλικών, ηλεκτρονικών και αισθητήρων υπό πραγματικές διαστημικές συνθήκες. Παράλληλα, σε μια εποχή όπου οι δορυφόροι υποστηρίζουν επικοινωνίες, πλοήγηση και πληροφορίες, κάθε τέτοια τεχνολογία αποκτά αναπόφευκτα στρατηγική σημασία.
Από το 2019 στις νεότερες αποστολές
Το ρεκόρ των 780 ημερών δεν έμεινε ακατάρριπτο. Η έκτη αποστολή, που ολοκληρώθηκε το 2022, διήρκεσε 908 ημέρες. Η έβδομη ολοκληρώθηκε τον Μάρτιο του 2025. Στις 21 Αυγούστου 2025 εκτοξεύθηκε η όγδοη αποστολή με Falcon 9, αυτή τη φορά υπό την αμερικανική Διαστημική Δύναμη. Στους δημόσια ανακοινωμένους στόχους της περιλαμβάνονται δοκιμές διαστημικών επικοινωνιών με λέιζερ και κβαντικού αδρανειακού αισθητήρα πλοήγησης. Η εξέλιξη δείχνει ότι, πέρα από τη μυστικότητα, το X-37B αποτελεί ένα μακροχρόνιο εργαστήριο τεχνολογιών για την επόμενη εποχή της διαστημικής δραστηριότητας.
Το πραγματικό ερώτημα
Το X-37B δεν αποδεικνύει από μόνο του ότι το διάστημα έχει μετατραπεί σε πεδίο ανάπτυξης όπλων. Υπενθυμίζει όμως ότι η γραμμή ανάμεσα στην επιστημονική έρευνα, τη διαστημική υποδομή και τη στρατιωτική ισχύ γίνεται όλο και πιο σύνθετη. Επτά χρόνια μετά την ιστορική προσγείωση, το ερώτημα δεν είναι μόνο τι έκανε τότε επί 780 ημέρες, αλλά πόσο διαφανείς μπορούν να είναι οι επόμενες αποστολές.
