Πόλεμος στην Ουκρανία: Πόσο πιθανό είναι να αποσυνδεθεί η Ρωσία από το παγκόσμιο ίντερνετ

Η Ρωσία πειραματίζεται με μια δικιά της έκδοση του Διαδικτύου, με το όνομα Runet, εδώ και αρκετά χρόνια.
NurPhoto via Getty Images

Όλος ο κόσμος, φυσικός και ψηφιακός, βρίσκεται σε πρωτόγνωρους καιρούς καθώς μαίνεται η σύγκρουση στην Ουκρανία. Τεχνολογικοί κολοσσοί όπως η Meta, η Google και η Apple, που πάντα αυτοαποκαλούνταν ουδέτερες εταιρείες τεχνολογίας, τώρα παίρνουν θέση εξαιτίας όσων συμβαίνουν στην Ουκρανία με απογορεύσεις των προϊόντων τους στη Ρωσία.

Εντωμεταξύ, το ίδιο το διαδίκτυο αλλάζει για τους Ρώσους χρήστες, με το Twitter και το Facebook να είναι αποκλεισμένα, το TikTok να μην επιτρέπει στους Ρώσους χρήστες να δημοσιεύουν και την αστυνομία να σταματά τους ανθρώπους στο δρόμο για να ελέγχουν τι βλέπουν στα τηλέφωνά τους.

Γι′ αυτό το λόγο εγείρονται ερωτήματα σχετικά με το εάν ο πόλεμος στην Ουκρανία μπορεί να αλλάξει όχι μόνο τη γεωγραφία του κόσμου, αλλά και τη φύση του παγκόσμιου Διαδικτύου.

Πρέπει η Ρωσία να αποκοπεί από το Διαδίκτυο;

Η ουκρανική κυβέρνηση έχει απευθυνθεί σε εταιρείες τεχνολογίας για να τους ζητήσει να απαγορεύσουν τις υπηρεσίες στη Ρωσία και ο κατάλογος των εταιρειών τεχνολογίας που αρνούνται να συνεχίσουν τις δραστηριότητές τους ή να πουλήσουν τα προϊόντα τους εκεί, αυξάνεται μέρα με τη μέρα.

Τώρα οι ηγέτες της Ουκρανίας στον τομέα της τεχνολογίας ζητούν κάτι μεγαλύτερο, να αποσυνδεθεί εντελώς η Ρωσία από το παγκόσμιο διαδίκτυο.

Οι εκκλήσεις έλαβαν ένα κατηγορηματικό «Όχι» από την ICANN (Internet Corporation for Assigned Names and Numbers), η οποία είναι υπεύθυνη για την ηλεκτρονική διακυβέρνηση.

Η ομάδα ψηφιακού απορρήτου Electronic Frontier Foundation (EFF) ήταν ένας από τους πολλούς οργανισμούς που υποστήριξαν την απόφαση. Σε κοινή δήλωσή τους, η Κορίν ΜακΣέρι του EFF και ο Κωνσταντίνος Κομαΐτης ανέφεραν ότι κατά τον πόλεμο δεν μπορεί να «παίζει κανείς με το διαδίκτυο». Η παρέμβαση στα θεμελιώδη πρωτόκολλα υποδομής του Διαδικτύου θα είχε «επικίνδυνες και μακροχρόνιες συνέπειες».

Μερικές από αυτές:

  • Στέρηση των πολιτών από το πιο ισχυρό εργαλείο για την ανταλλαγή πληροφοριών
  • Δημιουργία ενός άνευ προηγουμένου επικίνδυνου γεγονότος
  • Κατάσταση κινδύνου για την ασφάλεια και το απόρρητο

Τι είναι το Splinternet και πώς λειτουργεί;

Για πολλούς, οι εκκλήσεις για τη διακοπή του διαδικτύου θα ήταν ένας επικίνδυνος εκτροχιασμός προς αυτό που είναι γνωστό ως Splinternet - όπου διαφορετικές χώρες έχουν διαφορετικές εκδόσεις του Διαδικτύου.

Το Μεγάλο Τείχος προστασίας της Κίνας, όπως είναι γνωστό, είναι ίσως το πιο τρανταχτό παράδειγμα για το πώς μια χώρα μπορεί να δημιουργήσει τον δικό της ιστό. Αλλά και στο Ιράν, το περιεχόμενο ελέγχεται και οι εξωτερικές πληροφορίες περιορίζονται από την κρατική εταιρεία τηλεπικοινωνιών του Ιράν.

Και η Ρωσία πειραματίζεται με ένα διαφορετικιό Διαδίκτυο, με το όνομα Runet, εδώ και αρκετά χρόνια. Το 2019, η ρωσική κυβέρνηση δήλωσε ότι είχε δοκιμάσει με επιτυχία το σύστημα. Εκείνη την εποχή λίγοι καταλάβαιναν την ανάγκη του, αλλά τώρα, στο πλαίσιο της εισβολής στην Ουκρανία, όλα «έχουν πολύ μεγαλύτερο νόημα», είπε ο καθηγητής Άλαν Γούντγουορντ, επιστήμονας υπολογιστών από το Πανεπιστήμιο του Surrey.

Τώρα φαίνεται ότι η Ρωσία δοκιμάζει εκ νέου αυτά τα συστήματα. Σε μια οδηγία της ρωσικής κυβέρνησης, ζητήθηκε από τους παρόχους υπηρεσιών Internet να ενισχύσουν την ασφάλειά τους και να συνδεθούν με διακομιστές συστήματος ονομάτων τομέα (DNS) στη Ρωσία.

Κάποιοι πιστεύουν ότι το σημείωμα και η ημερομηνία ολοκλήρωσης της δοκιμής στις 11 Μαρτίου, είναι η ημερομηνία που η Ρωσία σκοπεύει να αποκοπεί από το παγκόσμιο διαδίκτυο.

Ποιες θα ήταν οι συνέπειες;

Ο Αμπισούρ Πλακάς, συγγραφέας του βιβλίου The World is Vertical: How Technology is remaking Globalisation, πιστεύει ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία θα αναδιαμορφώσει το Διαδίκτυο, από «ένα παγκόσμιο σύστημα στο οποίο έχει συνδεθεί ολόκληρος ο κόσμος» σε κάτι πιο διχωτομημένο. Και, σύμφωνα με τον Τζέιμς Γκρίφιθς, ο νέος άξονας θα μοιραστεί μεταξύ της Δύσης και της Κίνας/Ρωσίας.

Πηγή: BBC