Τα πρώτα στοιχεία από την εφαρμογή της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου για την αντιμετώπιση της αθέμιτης κερδοφορίας κάνουν την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς να μιλά για θετικά αποτελέσματα. Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η Αρχή, οι μηνιαίες ανατιμήσεις στις 63 βασικές κατηγορίες προϊόντων που βρίσκονται υπό έλεγχο μειώθηκαν από 881 κατά μέσο όρο την περίοδο Οκτωβρίου 2025 – Μαρτίου 2026 σε μόλις 17,5 την περίοδο Απριλίου – Μαΐου 2026. Με άλλα λόγια, οι αυξήσεις τιμών εμφανίζονται μειωμένες κατά περισσότερο από… 50 φορές! Παράλληλα, οι μειώσεις τιμών αυξήθηκαν θεαματικά, από 27 σε 1.808 ανά μήνα.
Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι η αγορά έχει γίνει σαφώς πιο προσεκτική μετά την ενεργοποίηση των αυστηρότερων ελέγχων και των υψηλών προστίμων. Η Αρχή υποστηρίζει ότι η απειλή κυρώσεων λειτουργεί αποτρεπτικά απέναντι σε πρακτικές υπέρβασης του επιτρεπόμενου περιθωρίου κέρδους, ενώ ήδη έχουν επιβληθεί σημαντικά πρόστιμα σε μεγάλες επιχειρήσεις τροφίμων και καταναλωτικών προϊόντων.
Άλλα βλέπει όμως ο καταναλωτής…
Ωστόσο, η εικόνα αυτή δεν πρέπει να οδηγήσει στο συμπέρασμα ότι η ακρίβεια αποτελεί πλέον παρελθόν. Άλλο πράγμα η μείωση των νέων ανατιμήσεων και άλλο η μείωση των ίδιων των τιμών. Οι καταναλωτές συνεχίζουν να αγοράζουν προϊόντα που έχουν ήδη ακριβύνει σημαντικά το προηγούμενο διάστημα και οι οικογενειακοί προϋπολογισμοί εξακολουθούν να πιέζονται από το υψηλό κόστος τροφίμων, ενέργειας, στέγασης και υπηρεσιών.
Η ίδια η Αρχή διευκρινίζει ότι τα στοιχεία αυτά δεν σημαίνουν μηδενισμό του πληθωρισμού τροφίμων. Ο γενικός δείκτης τιμών επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, όπως τα νωπά προϊόντα, οι διεθνείς τιμές πρώτων υλών, η εποχικότητα και κατηγορίες αγαθών που δεν καλύπτονται από το συγκεκριμένο πλαίσιο ελέγχου.
Αυτό εξηγεί και το παράδοξο που… βιώνουν πολλοί πολίτες, οι οποίοι διαβάζουν για περιορισμό των ανατιμήσεων, αλλά στο ταμείο του σούπερ μάρκετ δεν διαπιστώνουν αντίστοιχη ανακούφιση. Οι τιμές μπορεί να μην αυξάνονται πλέον με τον ίδιο ρυθμό, αλλά παραμένουν σε επίπεδα αισθητά υψηλότερα σε σχέση με εκείνα που ίσχυαν πριν από την περίοδο των έντονων πληθωριστικών πιέσεων.
Η πραγματική επιτυχία των μέτρων δεν θα κριθεί μόνο από τον αριθμό των ανατιμήσεων που αποφεύχθηκαν, αλλά από το κατά πόσο θα αρχίσει να αποκαθίσταται η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών. Για τον πολίτη, η στατιστική αποκλιμάκωση αποκτά αξία μόνο όταν μεταφράζεται σε μικρότερο λογαριασμό στο σούπερ μάρκετ, σε χαμηλότερο κόστος διαβίωσης και σε μεγαλύτερη οικονομική ασφάλεια.
Οι έλεγχοι φαίνεται να περιορίζουν τις αδικαιολόγητες αυξήσεις και να ενισχύουν τη συμμόρφωση της αγοράς. Όμως η απόσταση ανάμεσα στους δείκτες και στο πορτοφόλι του καταναλωτή παραμένει σημαντική. Και αυτή η απόσταση είναι που θα καθορίσει τελικά αν η μάχη κατά της ακρίβειας κερδίζεται ή απλώς επιβραδύνεται…
