Το γεγονός ότι η ιστορία επαναλαμβάνεται προκαλεί στους ιστορικούς του σήμερα, μια μεγαλύτερη ανησυχία για το που πηγαίνει η παγκόσμια ενεργειακή κρίση μετά τον Αμερικαννοισραηλινό πόλεμο στο Ιράν.
Με τη Μέση Ανατολή να παραμένει μια εύφλεκτη ζώνη για την παγκόσμια οικονομία, η πρόσφατη εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου που συνοδεύεται από υψηλό πληθωρισμό και πιθανές ελλείψεις σε τρόφιμα και καύσιμα, ταυτίζεται από οικονομικούς παράγοντες με τις μεγάλες κρίσεις της δεκαετίας του 1970.
Η πετρελαϊκή Κρίση του 1973, που ξεκίνησε λόγω του ισραηλινού πολέμου του Γιομ Κιπούρ, οδήγησε τον ΟΠΕΚ να επιβάλει εμπάργκο πετρελαίου, τετραπλασιάζοντας σχεδόν τις τιμές. Η κατάσταση κλιμακώθηκε επικίνδυνα λίγα χρόνια αργότερα το 1979 με την Ιρανική Επανάσταση, προκαλώντας νέα διακοπή στις εξαγωγές και περαιτέρω αύξησεις τιμών.
Από τότε μέχρι σήμερα, οι ίδιοι παίκτες στην ίδια γεωπολιτική σκακιέρα, με την Ευρώπη να παραμένει ακόμη ενεργειακά ευάλωτη αν και η παγκόσμια οικονομία διαθέτει περισσότερα όπλα απέναντι στον κίνδυνο του στασοπληθωρισμού, της αύξησης της ανεργίας και φυσικά των ελλείψεων σε βασικά αγαθά.
Οικονομικοί αναλυτές εκτιμούν, ότι αν και υπάρχουν ομοιότητες με τη δεκαετία του 1970, υπάρχουν και σημαντικές διαφορές που μπορεί να κρίνουν το αποτέλεσμα.
Γιατί το 2026 δεν είναι 1970
Σύμφωνα με το CNBC, στα θετικά υπολογίζεται ότι το μερίδιο του πετρελαίου στην παγκόσμια πρωτογενή ενέργεια έχει μειωθεί από 50% το 1973 σε περίπου 35% σήμερα, γεγονός που δίνει μια καλύτερη εικόνα σήμερα.
Σε αντίθεση με τη δεκαετία του 1970, η Ευρώπη έχει αναπτύξει, αν και όχι πλήρως, εναλλακτικές λύσεις όπως το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG), την αιολική και ηλιακή ενέργεια, ακόμη και την πυρηνική σε κάποιες περιπτώσεις αν και δεν επαρκούν για να αποτρέψουν την υψηλή αστάθεια. Όμως σήμερα υπάρχουν τα στρατηγικά αποθέματα, που έχουν καταφέρει να αποτρέψουν τις εικόνες του 1970 με ουρές αυτοκινήτων στα βενζινάδικα και τα άδεια ράφια των σούπερ μάρκετ.
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η μεγάλη διαφορά σε σχέση με τις ενεργειακές κρίσεις των δεκαετιών του 1970 και του 1990, είναι ότι πολλές μεγάλες οικονομίες παραμένουν σταθερές ακόμη και κατά τη διάρκεια των ιστορικά υψηλών τιμών του πετρελαίου.
Οι κυβερνήσεις αντιδρούν πλέον διαφορετικά και πιο ομαδικά σε αυτές τις ενεργειακές προκλήσεις με την Παγκόσμια Τράπεζα, να αναφέρει σε πρόσφατη έκθεσή της ότι «η ενέργεια που απαιτείται για την παραγωγή ενός δολαρίου στο ΑΕΠ, βάσει πληθωρισμού, έχει μειωθεί από το 2000 κατά περίπου 33% σε ΗΠΑ και Ευρώπη και 40% στην Κίνα».
Το γεγονός ότι ο πλανήτης στρέφεται σταδιακά σε άλλες πηγές ενέργειας έχει απορροφήσει το ενεργαικό σοκ με την Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, να υπολογίζει ελαφρώς χαμηλότερη ανάπτυξη το 2026 σε σύγκριση με πέρυσι, υποθέτοντας ότι τα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνουν κλειστά μέχρι τα μέσα του έτους- χωρίς όμως να βλέπει μπροστά την απόλυτη καταστροφή.
