Το χαρτονόμισμα των 100 ευρώ παραμένει το ίδιο. Το καλάθι που αγοράζει, όμως, έχει μικρύνει αισθητά… Για μια τετραμελή οικογένεια που μπαίνει στο σούπερ μάρκετ για τα βασικά τρόφιμα της εβδομάδας, το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο «πόσο κοστίζουν», αλλά τι μπορεί να αφήσει εκτός για να μη ξεπεράσει τα 100 ευρώ.
«Με 100 ευρώ είναι μισή εβδομάδα», λέει χαρακτηριστικά καταναλώτρια. Άλλοι υπολογίζουν ότι το ποσό μπορεί να φτάσει για περίπου μία εβδομάδα, αλλά μόνο με αυστηρό προγραμματισμό, προσφορές και περιορισμένες ποσότητες.
Τι “χωράει” σήμερα στα 100 ευρώ
Ένα ενδεικτικό καλάθι για τετραμελή οικογένεια θα μπορούσε να διαμορφωθεί ως εξής:
| Κατηγορία | Ενδεικτική δαπάνη |
|---|---|
| Κρέας – κοτόπουλο | 25€ |
| Γάλα – γιαούρτι – τυρί | 18€ |
| Φρούτα – λαχανικά | 18€ |
| Ζυμαρικά – ρύζι – όσπρια | 12€ |
| Ψωμί – είδη πρωινού | 12€ |
| Αυγά | 5€ |
| Αλλαντικά | 5€ |
| Λοιπά βασικά τρόφιμα | 5€ |
| Σύνολο | 100€ |
Και το καλάθι αυτό είναι ήδη περιορισμένο, δεν περιλαμβάνει απορρυπαντικά και καθαριστικά, είδη προσωπικής υγιεινής ή άλλες ανάγκες του νοικοκυριού.
Οι καταναλωτές περιγράφουν και τις υποχωρήσεις που κάνουν. Το ακριβότερο κρέας αντικαθίσταται από χοιρινό ή κοτόπουλο, επώνυμα προϊόντα από οικονομικότερες επιλογές και ακριβότερα τυριά από φθηνότερα λευκά τυριά. Φρούτα και λαχανικά αγοράζονται περισσότερο με κριτήριο την εποχικότητα και την τιμή.
Έτοιμο γεύμα ή κατσαρόλα;
Μέσα σε αυτή την πίεση αναπτύσσεται και μια δεύτερη αγορά, τα έτοιμα γεύματα του σούπερ μάρκετ. Μακαρόνια με κιμά, σουτζουκάκια, γεμιστά, όσπρια και σπανακόρυζο αποτελούν πλέον επιλογή όχι μόνο ευκολίας αλλά, σε ορισμένες περιπτώσεις, και ελεγχόμενου κόστους.
Στην καταγραφή του ρεπορτάζ, μια μερίδα φακές 400 γραμμαρίων κοστίζει από 2,70 ευρώ, τα μακαρόνια με κιμά περίπου 5,40 ευρώ, ενώ ένα πιο ακριβό έτοιμο γεύμα, όπως φιλέτο τσιπούρας με πατατοσαλάτα, φτάνει τα 7,60 ευρώ.
Για έναν εργαζόμενο που χρειάζεται μία μερίδα, η λύση μπορεί να είναι συμφέρουσα. Για μια τετραμελή οικογένεια, όμως, η αριθμητική αλλάζει. Τέσσερις μερίδες παστίτσιο των 5-6 ευρώ σημαίνουν 20-24 ευρώ για ένα γεύμα. Με αντίστοιχο ή μικρότερο ποσό, το σπιτικό μαγείρεμα μπορεί να δώσει περισσότερες μερίδες και φαγητό ακόμη και για την επόμενη ημέρα.
Η ακρίβεια αλλάζει όχι μόνο πόσα, αλλά και τι αγοράζουμε
Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο στοιχείο που καταγράφει η έρευνα στην αγορά. Το όριο των 100 ευρώ αναγκάζει τις οικογένειες να κάνουν συνεχώς επιλογές: λιγότερο κρέας, οικονομικότερο τυρί, περισσότερα ζυμαρικά και όσπρια, προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας και μεγαλύτερη αναζήτηση προσφορών.
Και όταν στο σπίτι υπάρχουν παιδιά, η εξίσωση γίνεται δυσκολότερη. Οι γονείς θέλουν να περιορίσουν το κόστος χωρίς να περιορίσουν την ποιότητα της διατροφής.
Έτσι, το «καλάθι των 100 ευρώ» γίνεται ένα πραγματικό τεστ αγοραστικής δύναμης. Για κάποιους φτάνει οριακά για μία προσεκτικά σχεδιασμένη εβδομάδα, για άλλους ούτε για πέντε ημέρες. Και σχεδόν για όλους απαιτεί πλέον κάτι που πριν από μερικά χρόνια δεν ήταν τόσο έντονο, να μπαίνουν στο σούπερ μάρκετ γνωρίζοντας όχι μόνο τι χρειάζονται, αλλά και τι είναι διατεθειμένοι να μην αγοράσουν.