Υπήρξαν πολλές όμορφες γυναίκες στον ελληνικό κινηματογράφο. Πολλές ταλαντούχες ηθοποιοί. Πολλές πρωταγωνίστριες που αγαπήθηκαν από το κοινό. Η Μάρθα Καραγιάννη, όμως, είχε κάτι ξεχωριστό. Ήταν η γυναίκα που μπορούσε να γεμίσει την οθόνη με ένα χαμόγελο, μια χορευτική κίνηση, μια ατάκα ή ακόμη και με ένα βλέμμα.
Γεννημένη στις 6 Νοεμβρίου 1939, η Μάρθα Καραγιάννη έγινε ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα της χρυσής εποχής του ελληνικού κινηματογράφου. Συνδέθηκε με τα περίφημα μιούζικαλ της Φίνος Φιλμ, συνεργάστηκε με κορυφαίους ηθοποιούς και σκηνοθέτες και άφησε πίσω της ταινίες που εξακολουθούν να προβάλλονται και να συγκινούν το κοινό.
Έφυγε από τη ζωή στις 18 Σεπτεμβρίου 2022, σε ηλικία 82 ετών. Η παρουσία της, όμως, παραμένει ζωντανή μέσα από τις κινηματογραφικές και θεατρικές επιτυχίες της.
Από το Κερατσίνι στη μεγάλη οθόνη
Η Μάρθα Καραγιάννη γεννήθηκε από γονείς ποντιακής καταγωγής και μεγάλωσε στο Κερατσίνι. Η οικογένειά της είχε ρίζες στον ελληνισμό της Μαύρης Θάλασσας, με τη μητέρα της να προέρχεται από το Μπακού και τον πατέρα της από το Αικατερινεντάρ.
Από πολύ μικρή ηλικία έδειξε την κλίση της προς την τέχνη. Σπούδασε χορό και, μόλις οκτώ ετών, συμμετείχε σε παραστάσεις της Λυρικής Σκηνής, στο παιδικό μπαλέτο της Λουκίας Σακελλαροπούλου.
Η πρώτη κινηματογραφική εμφάνισή της πραγματοποιήθηκε το 1956, στην ταινία «Η άγνωστος», σε σκηνοθεσία Ορέστη Λάσκου. Ήταν μόλις 16 ετών όταν κυκλοφόρησε η ταινία, αλλά είχε ήδη αρχίσει να διαγράφεται η μελλοντική πορεία της.
Η συνεργασία με τον Γιάννη Δαλιανίδη που έγραψε ιστορία
Καθοριστική στιγμή στην καριέρα της υπήρξε η γνωριμία και συνεργασία της με τον σκηνοθέτη Γιάννη Δαλιανίδη.
Το 1961 εμφανίστηκε στην ταινία «Ζητείται ψεύτης» και ακολούθησαν οι μεγάλες επιτυχίες που καθιέρωσαν το ελληνικό κινηματογραφικό μιούζικαλ.
Η Καραγιάννη συνδύαζε το χορευτικό ταλέντο με την κωμική ερμηνεία και τη σκηνική αυτοπεποίθηση. Μπορούσε να σταθεί ισότιμα δίπλα σε πρωταγωνιστές με τεράστια εμπειρία και να δώσει σε κάθε ρόλο τη δική της προσωπικότητα.
Στη Φίνος Φιλμ συμμετείχε σε 20 παραγωγές, αφήνοντας ανεξίτηλη τη σφραγίδα της.
Οι μεγαλύτερες κινηματογραφικές επιτυχίες της Μάρθας Καραγιάννη
Η φιλμογραφία της περιλαμβάνει μερικές από τις πιο αγαπημένες ελληνικές ταινίες:
«Μερικοί το προτιμούν κρύο» (1963): Μία από τις ταινίες που άνοιξαν τον δρόμο στο ελληνικό μιούζικαλ.
«Κάτι να καίει» (1964): Μια μεγάλη μουσικοχορευτική επιτυχία.
«Κορίτσια για φίλημα» (1965): Χιούμορ, τραγούδια και εντυπωσιακές χορογραφίες.
«Ραντεβού στον αέρα» (1966): Μια ακόμη δημοφιλής μουσική κωμωδία.
«Οι θαλασσιές οι χάντρες» (1967): Από τις πλέον χαρακτηριστικές ταινίες της εποχής.
«Μια κυρία στα μπουζούκια» (1968): Η ελληνική μουσική και η κωμωδία στην πιο λαμπερή τους εκδοχή.
«Γοργόνες και μάγκες» (1968): Μία από τις εμβληματικότερες εμφανίσεις της.
«Πεθαίνω κάθε ξημέρωμα» (1969): Δραματικός ρόλος που ανέδειξε μια διαφορετική πλευρά του ταλέντου της.
«Μαριχουάνα Στοπ» (1971): Κωμωδία που συνδέθηκε με την κοινωνική ατμόσφαιρα της εποχής.
Ιδιαίτερα στις «Γοργόνες και μάγκες», η Μάρθα Καραγιάννη έμεινε αξέχαστη και για την ερμηνεία της στο τραγούδι «Ο άντρας που θα παντρευτώ», σε μουσική Μίμη Πλέσσα και στίχους Λευτέρη Παπαδόπουλου.
Ήταν μια χαρακτηριστική κινηματογραφική στιγμή, που επιβεβαίωσε ότι δεν επρόκειτο απλώς για μια εντυπωσιακή παρουσία, αλλά για μια ολοκληρωμένη καλλιτέχνιδα.
Το θέατρο και οι σπουδαίες συνεργασίες
Η Μάρθα Καραγιάννη δεν περιορίστηκε στον κινηματογράφο.
Η θεατρική της διαδρομή ξεκίνησε το 1957, στην επιθεώρηση «Ελέφαντες και ψύλλοι», με τον θίασο του Κώστα Χατζηχρήστου.
Στη συνέχεια πρωταγωνίστησε σε επιθεωρήσεις, κωμωδίες και μουσικές παραστάσεις, συνεργαζόμενη με σημαντικές μορφές της ελληνικής σκηνής, όπως η Ρένα Βλαχοπούλου, ο Νίκος Σταυρίδης, ο Βασίλης Αυλωνίτης και η Γεωργία Βασιλειάδου.
Το θέατρο ήταν για εκείνη χώρος καλλιτεχνικής ελευθερίας. Εκεί μπορούσε να αυτοσχεδιάζει, να επικοινωνεί απευθείας με το κοινό και να αξιοποιεί τον αυθορμητισμό της.
Η προσωπική ζωή, ο γάμος και οι έρωτες
Πίσω από τη λαμπερή κινηματογραφική εικόνα υπήρχε μια γυναίκα με έντονη προσωπικότητα, πάθη, ευαισθησίες και προσωπικές δοκιμασίες.
Η Μάρθα Καραγιάννη παντρεύτηκε τον ποδοσφαιριστή Μίμη Στεφανάκο, έναν από τους γνωστούς αθλητές της εποχής. Ο γάμος τους δεν κράτησε και η ηθοποιός συνέχισε τη ζωή και την επαγγελματική της πορεία ανεξάρτητα.
Η προσωπική της ζωή απασχόλησε κατά καιρούς τον Τύπο, αλλά η ίδια δεν θέλησε ποτέ να περιοριστεί στην εικόνα μιας κινηματογραφικής καλλονής.
Είχε ισχυρές φιλίες στον καλλιτεχνικό χώρο, ενώ όσοι τη γνώρισαν μιλούσαν συχνά για τον αυθορμητισμό, τη γενναιοδωρία και την ευθύτητά της.
Από την τηλεόραση μέχρι τις τελευταίες εμφανίσεις
Η Μάρθα Καραγιάννη συνέχισε να εργάζεται και μετά το τέλος της μεγάλης εποχής των κινηματογραφικών μιούζικαλ.
Συμμετείχε σε τηλεοπτικές παραγωγές, θεατρικές παραστάσεις και μεταγενέστερες κινηματογραφικές ταινίες, αποδεικνύοντας ότι η καλλιτεχνική της παρουσία δεν εξαρτιόταν αποκλειστικά από τη νοσταλγία του παλιού ελληνικού σινεμά.
Η συμμετοχή της στην ταινία «Πεθαίνω για σένα!» το 2009 υπενθύμισε στο κοινό τη διαχρονική της σχέση με την υποκριτική.
Η τελευταία αυλαία στις 18 Σεπτεμβρίου 2022
Ο θάνατος της Μάρθας Καραγιάννη, στις 18 Σεπτεμβρίου 2022, προκάλεσε συγκίνηση στον καλλιτεχνικό κόσμο.
Η ηθοποιός έφυγε από τη ζωή έχοντας διαγράψει μια πορεία πολλών δεκαετιών στον κινηματογράφο, στο θέατρο και στην τηλεόραση.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι παρέμεινε αγαπητή σε διαφορετικές γενιές Ελλήνων. Από όσους τη θαύμασαν στις κινηματογραφικές αίθουσες της δεκαετίας του 1960 μέχρι τους νεότερους που τη γνώρισαν μέσα από τις τηλεοπτικές επαναλήψεις.
Μάρθα Καραγιάννη: Μία σταρ που δεν θα ξεχαστεί
Υπάρχουν ηθοποιοί που τους θυμόμαστε για έναν ρόλο. Άλλοι για μια μεγάλη ερμηνεία. Και υπάρχουν εκείνοι που γίνονται αναπόσπαστο κομμάτι της συλλογικής μνήμης.
Η Μάρθα Καραγιάννη ανήκει στην τελευταία κατηγορία.
Δεν ήταν μόνο τα όμορφα μάτια, το χαμόγελο, η εντυπωσιακή εμφάνιση ή η χορευτική της δεινότητα. Ήταν εκείνη η αίσθηση ότι κάθε φορά που εμφανιζόταν στην οθόνη, έφερνε μαζί της τη χαρά της ζωής.
Και ίσως γι’ αυτό οι ταινίες της εξακολουθούν να μας κάνουν να χαμογελάμε.
Γιατί η Μάρθα Καραγιάννη δεν υπήρξε απλώς μια μεγάλη πρωταγωνίστρια.
Υπήρξε ένα ολόκληρο κεφάλαιο της χρυσής εποχής του ελληνικού κινηματογράφου.