Σε μια πολύ δύσκολη υπόθεση, όπως αυτή της κατάρρευσης κτιρίου στα Πετράλωνα, την ώρα που σε διπλανό χώρο είχαν αρχίσει οικοδομικές εργασίες, το πρώτο που προέχει είναι η διάσωση των ανθρώπων και η ασφάλεια της γύρω περιοχής.
Αυτό τόνισε, μιλώντας στη HuffPost και στον Τέρενς Κουίκ, η Γραμματή Μπακλατσή, τοπογράφος μηχανικός με εξειδίκευση σε θέματα πολεοδομικής νομοθεσίας, ξεκαθαρίζοντας από την πρώτη στιγμή ότι κανείς δεν μπορεί να βγάλει ασφαλή συμπεράσματα μόνο από εικόνες ή από τις πρώτες πληροφορίες.
Προέχει η διάσωση και η ασφάλεια
«Αυτή τη στιγμή προέχει η διάσωση των ανθρώπων που βρίσκονται στο κτίριο και, βέβαια, η ασφάλεια της γύρω περιοχής», ανέφερε η κ. Μπακλατσή.
Με αυτή τη φράση έβαλε τη συζήτηση στη σωστή της βάση. Πριν από οποιαδήποτε τεχνική ή νομική αξιολόγηση, υπάρχει η ανθρώπινη διάσταση: οι έρευνες, οι εγκλωβισμένοι, οι ένοικοι, οι γείτονες, αλλά και η ανάγκη να αποκλειστεί κάθε πρόσθετος κίνδυνος για τα όμορα κτίρια και τους περαστικούς.
Τι πρέπει να εξετάζεται πριν αρχίσουν οι εργασίες
Η κ. Μπακλατσή εξήγησε ότι όταν εκτελούνται εργασίες σε πυκνό αστικό ιστό, ιδιαίτερα δίπλα σε παλιά ή κατοικούμενα κτίρια, απαιτείται εξαιρετική προσοχή.
Όπως είπε, πρέπει να εξετάζονται η κατάσταση των διπλανών κτιρίων, τα θεμέλιά τους, το είδος του εδάφους, το βάθος της εκσκαφής, αλλά και η ανάγκη αντιστήριξης ή υποθεμελίωσης.
Με απλά λόγια, όταν κάποιος χτίζει ή σκάβει δίπλα σε υφιστάμενες οικοδομές, δεν αρκεί να κοιτάζει μόνο το δικό του οικόπεδο. Πρέπει να γνωρίζει τι υπάρχει γύρω του. Αν τα διπλανά κτίρια είναι παλιά. Αν έχουν φθορές. Αν έχουν υπόγεια. Αν υπάρχουν αυθαίρετες παρεμβάσεις. Αν το έδαφος μπορεί να αντέξει τις νέες εργασίες.
Οι μελέτες δεν αρκεί να υπάρχουν στα χαρτιά
Το κρίσιμο ερώτημα, σύμφωνα με την κ. Μπακλατσή, είναι διπλό: έγιναν οι σωστές μελέτες και, αν έγιναν, εφαρμόστηκαν σωστά στο εργοτάξιο;
«Δεν υπάρχει μόνο η περίπτωση να έχουμε τις μελέτες στα χαρτιά μας. Πρέπει αυτές να εφαρμόζονται σωστά και στο εργοτάξιο», υπογράμμισε.
Εδώ βρίσκεται και η ουσία της υπόθεσης. Διότι μια τεχνική μελέτη μπορεί να προβλέπει μέτρα προστασίας, αλλά το ζήτημα είναι αν αυτά τα μέτρα εφαρμόστηκαν στην πράξη, αν υπήρξε επίβλεψη, αν τηρήθηκαν οι κανόνες ασφαλείας και αν οι εργασίες έγιναν με τρόπο που δεν έθετε σε κίνδυνο τα γειτονικά κτίρια.
Τα ερωτήματα που πρέπει να απαντηθούν
Η κ. Μπακλατσή απέφυγε να προδικάσει οποιαδήποτε ευθύνη. Έθεσε, όμως, τα ερωτήματα που πλέον πρέπει να απαντηθούν από την τεχνική και δικαστική έρευνα.
Ήταν επαρκείς οι μελέτες; Ελήφθησαν υπόψη τα χαρακτηριστικά των διπλανών κτιρίων; Εξετάστηκε σωστά το έδαφος; Προβλέφθηκαν αντιστηρίξεις; Έγινε υποθεμελίωση όπου χρειαζόταν; Υπήρχε σωστή επίβλεψη από τον αρμόδιο μηχανικό; Εφαρμόστηκαν στο εργοτάξιο όλα όσα έπρεπε να εφαρμοστούν;
Αυτά είναι τα ερωτήματα που θα δείξουν αν η κατάρρευση ήταν αποτέλεσμα αστοχίας, παράλειψης, κακής εκτίμησης ή μη εφαρμογής των προβλεπόμενων μέτρων.
Άμεση τεχνική διερεύνηση και απόδοση ευθυνών
«Χρειάζεται άμεση τεχνική διερεύνηση και απόδοση ευθυνών όπου υπάρχουν», σημείωσε η κ. Μπακλατσή.
Και αυτή είναι η κρίσιμη επόμενη μέρα. Οι αρμόδιες υπηρεσίες, οι πραγματογνώμονες και η Δικαιοσύνη θα πρέπει να εξετάσουν όλα τα στοιχεία: τις άδειες, τις μελέτες, την κατάσταση των όμορων κτιρίων, το εργοτάξιο, τις εργασίες που εκτελούνταν, αλλά και το κατά πόσο τηρήθηκαν οι κανόνες ασφαλείας.
Γιατί σε τέτοιες περιπτώσεις δεν αρκεί να λέμε ότι «έγιναν εργασίες». Πρέπει να γνωρίζουμε πώς έγιναν, με ποια μέτρα, με ποια επίβλεψη και με ποια πρόβλεψη για τους ανθρώπους που ζουν δίπλα.
Δεν δικάζουμε – θέτουμε τα ερωτήματα
Η συζήτηση έκλεισε με μια βασική επισήμανση: κανείς δεν μπορεί και δεν πρέπει να δικάσει πριν ολοκληρωθεί η έρευνα.
Όμως η δημοσιογραφία οφείλει να θέτει τα ερωτήματα. Και η Πολιτεία οφείλει να δώσει απαντήσεις.
Γιατί όταν ένα κτίριο καταρρέει μέσα στην πόλη, δίπλα σε ένα εργοτάξιο, το ζήτημα δεν είναι μόνο τεχνικό. Είναι ζήτημα ασφάλειας, ελέγχου, ευθύνης και εμπιστοσύνης στους κανόνες με τους οποίους χτίζονται και προστατεύονται οι πόλεις μας.
