Γράφει ο Τέρενς Κουΐκ
Το Google Earthquake Alerts, ή αλλιώς Android Earthquake Alerts System, είναι ένα από τα πιο ενδιαφέροντα εργαλεία πολιτικής προστασίας που έχουν μπει αθόρυβα στην καθημερινότητα εκατομμυρίων ανθρώπων. Δεν είναι εφαρμογή που κατεβάζεις απαραίτητα. Είναι ενσωματωμένη λειτουργία στα περισσότερα σύγχρονα Android κινητά με υπηρεσίες Google.
Η βασική ιδέα είναι απλή αλλά εντυπωσιακή: τα κινητά τηλέφωνα έχουν αισθητήρες κίνησης, τα λεγόμενα accelerometers. Αυτοί οι αισθητήρες μπορούν να καταγράψουν δονήσεις. Όταν πολλά Android κινητά στην ίδια περιοχή «νιώσουν» παρόμοια δόνηση, το σύστημα της Google συγκεντρώνει τα ανώνυμα σήματα, εκτιμά αν πρόκειται για σεισμό, πού είναι το επίκεντρο και πόσο ισχυρός είναι, και στη συνέχεια στέλνει ειδοποίηση σε όσους βρίσκονται σε περιοχές που μπορεί να επηρεαστούν. Η ίδια η Google περιγράφει τα Android κινητά ως ένα τεράστιο παγκόσμιο δίκτυο «μικρών σεισμογράφων».
Βοήθησε στη Βενεζουέλα;
Στους πρόσφατους ισχυρούς σεισμούς στη Βενεζουέλα, το σύστημα φαίνεται ότι πράγματι λειτούργησε για πολλούς χρήστες Android. Σύμφωνα με το Associated Press, η Βενεζουέλα δεν διαθέτει εθνικό σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης σεισμών, όμως αρκετοί πολίτες έλαβαν ειδοποιήσεις από το Google Android Earthquake Alerts δευτερόλεπτα ή ακόμη και λεπτά πριν αισθανθούν την ισχυρή δόνηση. Το AP καταγράφει μάλιστα περίπτωση κατοίκου του Καράκας που πρόλαβε να βγει έξω με την οικογένειά του πριν φτάσει το κούνημα στο σπίτι του.
Υπάρχει και επιβεβαίωση από πλευράς Google: αξιωματούχος της εταιρείας ανέφερε στη Hindustan Times ότι το Android Earthquake Alerts System εντόπισε την αρχική σεισμική δραστηριότητα στη Βενεζουέλα και έστειλε ειδοποιήσεις σε χρήστες λίγα δευτερόλεπτα πριν χτυπήσουν οι σεισμοί. Δεν έγινε γνωστός ο ακριβής αριθμός των χρηστών που ειδοποιήθηκαν.
Σε ποιους άλλους σεισμούς έχει φανεί χρήσιμο
Η Google έχει δώσει συγκεκριμένα παραδείγματα λειτουργίας του συστήματος. Στις Φιλιππίνες, σε σεισμό μεγέθους 6,7 τον Νοέμβριο του 2023, το πρώτο alert στάλθηκε 18,3 δευτερόλεπτα μετά την έναρξη του σεισμού. Όσοι ήταν κοντά στο επίκεντρο είχαν έως 15 δευτερόλεπτα προειδοποίησης, ενώ πιο μακριά κάποιοι είχαν έως και ένα λεπτό. Συνολικά ειδοποιήθηκαν περίπου 2,5 εκατομμύρια άνθρωποι.
Στο Νεπάλ, επίσης τον Νοέμβριο του 2023, σε σεισμό μεγέθους 5,7, το πρώτο alert εκδόθηκε 15,6 δευτερόλεπτα μετά την έναρξη του σεισμού και στάλθηκαν πάνω από 10 εκατομμύρια ειδοποιήσεις. Στην Τουρκία, σε σεισμό 6,2 τον Απρίλιο του 2025, η πρώτη ειδοποίηση βγήκε 8 δευτερόλεπτα μετά την έναρξη του φαινομένου και συνολικά παραδόθηκαν πάνω από 11 εκατομμύρια alerts.
Υπάρχει όμως και η άλλη πλευρά. Στον καταστροφικό σεισμό της Τουρκίας το 2023, το σύστημα της Google δέχθηκε έντονη κριτική, καθώς η ίδια η εταιρεία αναγνώρισε ότι δεν προειδοποίησε σωστά τη μεγάλη πλειονότητα των χρηστών που θα έπρεπε να λάβουν το ισχυρότερο επίπεδο προειδοποίησης. Σύμφωνα με το Euronews, αντί να σταλούν εκατομμύρια «Take Action» ειδοποιήσεις, εστάλησαν μόλις 469 τέτοιες προειδοποιήσεις, ενώ περίπου 500.000 χρήστες έλαβαν χαμηλότερου επιπέδου ειδοποίηση.
Υπάρχει στην Ελλάδα;
Ναι. Η Ελλάδα ήταν από τις πρώτες χώρες στον κόσμο όπου ενεργοποιήθηκε το πλήρες σύστημα της Google, μαζί με τη Νέα Ζηλανδία. Η Google ανακοίνωσε τον Απρίλιο του 2021 ότι η Ελλάδα και η Νέα Ζηλανδία θα ήταν οι πρώτες χώρες που θα αξιοποιούσαν και την ανίχνευση και την αποστολή προειδοποιήσεων μέσω του Android Earthquake Alerts System.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι ένας χρήστης Android στην Ελλάδα μπορεί να λάβει ειδοποίηση για σεισμό μεγέθους περίπου 4,5 Ρίχτερ και άνω, εφόσον το σύστημα εκτιμήσει ότι βρίσκεται σε περιοχή που θα επηρεαστεί. Η Google ξεκαθαρίζει ότι η λειτουργία είναι συμπληρωματική και δεν αντικαθιστά τα επίσημα κρατικά συστήματα πολιτικής προστασίας.
Σε ποια κινητά και tablets δουλεύει
Το σύστημα αφορά Android συσκευές με υπηρεσίες Google. Στην πράξη αφορά κυρίως κινητά Android, όπως Samsung, Xiaomi, Google Pixel, Motorola, OnePlus, Oppo, Realme, Sony και άλλες συσκευές που έχουν ενεργές υπηρεσίες Google Play.
Για να δουλέψει πρέπει να υπάρχουν:
ενεργή τοποθεσία,
Wi-Fi ή δεδομένα κινητής,
ενεργοποιημένα Earthquake Alerts,
και ενημερωμένες υπηρεσίες Google Play.
Η Google στις οδηγίες της αναφέρει ότι ο χρήστης μπορεί να πάει στις Ρυθμίσεις, να αναζητήσει Earthquake alerts ή Ειδοποιήσεις σεισμού και να τις ενεργοποιήσει ή να τις απενεργοποιήσει.
Για τα tablets Android, η απάντηση είναι πιο προσεκτική: εάν είναι Android tablet με Google Play Services, τοποθεσία και σύνδεση στο διαδίκτυο, μπορεί να εμφανίζει σχετικές λειτουργίες ασφάλειας, όμως το σύστημα της Google βασίζεται κυρίως στα κινητά τηλέφωνα, γιατί αυτά είναι πολλά, κινούνται παντού και δημιουργούν το μαζικό δίκτυο ανίχνευσης. Για iPhone και iPad, το Google Earthquake Alerts δεν είναι το ίδιο ενσωματωμένο σύστημα· εκεί ο χρήστης βασίζεται σε κρατικές ειδοποιήσεις, όπου υπάρχουν, ή σε ανεξάρτητες εφαρμογές σεισμών.
Το συμπέρασμα
Το Google Earthquake Alerts δεν κάνει θαύματα και δεν προβλέπει τον σεισμό πριν αρχίσει. Μπορεί όμως να δώσει το πιο πολύτιμο πράγμα σε μια κρίσιμη στιγμή: λίγα δευτερόλεπτα. Χρόνος για να απομακρυνθεί κάποιος από τζάμια, να μπει κάτω από γερό τραπέζι, να προστατεύσει ένα παιδί, να μη μπει σε ασανσέρ ή σκάλα.
Στη Βενεζουέλα, όπως και σε σεισμούς σε Τουρκία, Φιλιππίνες και Νεπάλ, φάνηκε ότι η τεχνολογία αυτή μπορεί να σώσει χρόνο και πιθανώς ζωές. Αλλά χρειάζεται και ενημέρωση. Γιατί η ειδοποίηση από μόνη της δεν αρκεί. Το κρίσιμο είναι να ξέρουμε τι κάνουμε όταν τη δούμε: πέφτω χαμηλά, καλύπτομαι, κρατιέμαι και μένω ψύχραιμος.