Άνοιξε τη Δευτέρα 3 Αυγούστου η ηλεκτρονική πλατφόρμα για την υποβολή των δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης και Οικονομικών Συμφερόντων – το γνωστό «Πόθεν Έσχες» – για το έτος 2026.
Οι υπόχρεοι εισέρχονται στην εφαρμογή μέσω της ιστοσελίδας pothen.gr, χρησιμοποιώντας τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet. Η φετινή δήλωση αποτυπώνει, κατά κανόνα, την περιουσιακή κατάσταση που υπήρχε στις 31 Δεκεμβρίου 2025 και τις μεταβολές που πραγματοποιήθηκαν μέσα στη συγκεκριμένη χρήση.
Με βάση τον ισχύοντα νόμο, η ετήσια δήλωση υποβάλλεται μέσα σε αποκλειστική προθεσμία τριών μηνών από τη λήξη της προθεσμίας υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος. Καθώς η γενική προθεσμία των φετινών φορολογικών δηλώσεων μεταφέρθηκε στις 24 Ιουλίου 2026, η αντίστοιχη προθεσμία για το Πόθεν Έσχες φθάνει στις 24 Οκτωβρίου 2026.
Πώς γίνεται η υποβολή
Μετά την είσοδο στην εφαρμογή, ο υπόχρεος μπορεί να ζητήσει την αυτόματη άντληση στοιχείων από τις φορολογικές αρχές, τις τράπεζες και τους υπόλοιπους φορείς που είναι συνδεδεμένοι με το πληροφοριακό σύστημα.
Η προσυμπλήρωση, ωστόσο, δεν μεταφέρει την ευθύνη στο σύστημα. Ο υπόχρεος πρέπει να ελέγξει ότι έχουν εμφανιστεί σωστά:
- τα εισοδήματα,
- τα ακίνητα,
- οι τραπεζικές καταθέσεις και οι λογαριασμοί,
- οι μετοχές, τα ομόλογα και τα επενδυτικά προϊόντα,
- οι συμμετοχές σε επιχειρήσεις,
- τα οχήματα, τα πλωτά και τα εναέρια μέσα,
- καθώς και οι δανειακές ή άλλες υποχρεώσεις όπου απαιτείται.
Εάν κάποιο στοιχείο δεν αντληθεί αυτόματα, ο υπόχρεος δεν απαλλάσσεται από την υποχρέωση να το δηλώσει και να επισυνάψει τα απαραίτητα δικαιολογητικά. Η ευθύνη για την πληρότητα και την ακρίβεια της δήλωσης παραμένει αποκλειστικά δική του.
Μετά την εμπρόθεσμη οριστικοποίηση επιτρέπεται η συμπλήρωση ελλείψεων ή η διόρθωση ανακριβειών μέσα σε 30 ημέρες από τη λήξη της κανονικής προθεσμίας.
Ποιοι είναι υπόχρεοι
Ο κατάλογος δεν περιορίζεται στους πολιτικούς. Ο νόμος 5026/2023 περιλαμβάνει εκατοντάδες διαφορετικές ιδιότητες, από την κεντρική διοίκηση και την Αυτοδιοίκηση μέχρι τα μέσα ενημέρωσης, τον αθλητισμό, τις δημόσιες συμβάσεις και τον χώρο της Υγείας.
Πολιτικά πρόσωπα
Υποχρέωση έχουν τα μέλη της κυβέρνησης, οι υφυπουργοί, οι αρχηγοί κομμάτων που εκπροσωπούνται στη Βουλή ή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση, οι βουλευτές, οι ευρωβουλευτές και όσοι διαχειρίζονται τα οικονομικά των πολιτικών κομμάτων.
Κυβερνητικά και κοινοβουλευτικά στελέχη
Στους υπόχρεους περιλαμβάνονται οι γενικοί και ειδικοί γραμματείς της Βουλής και της κυβέρνησης, οι υπηρεσιακοί γραμματείς, οι ειδικοί σύμβουλοι, οι μετακλητοί υπάλληλοι και το προσωπικό που τοποθετείται σε πολιτικά και κοινοβουλευτικά γραφεία.
Περιφέρειες και δήμοι
Δηλώσεις υποβάλλουν οι περιφερειάρχες, οι δήμαρχοι, οι αντιπεριφερειάρχες, οι αντιδήμαρχοι, οι πρόεδροι και τα μέλη περιφερειακών και δημοτικών συμβουλίων και επιτροπών, οι γενικοί γραμματείς των ΟΤΑ, καθώς και διοικητικά στελέχη δημοτικών και περιφερειακών οργανισμών και επιχειρήσεων. Περιλαμβάνονται επίσης οι πρόεδροι σχολικών επιτροπών και όσοι διαχειρίζονται τους τραπεζικούς τους λογαριασμούς.
Δημόσιος τομέας και ανεξάρτητες αρχές
Υπόχρεοι είναι ανώτατα στελέχη υπουργείων, ΝΠΔΔ, δημόσιων οργανισμών και κρατικών εταιρειών, διοικητές και υποδιοικητές οργανισμών, στελέχη της ΕΥΠ και της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας, μέλη ανεξάρτητων αρχών, επιθεωρητές και υπάλληλοι με ελεγκτικές ή αδειοδοτικές αρμοδιότητες.
Δικαστικοί και εισαγγελικοί λειτουργοί
Υποχρέωση υποβολής έχουν οι δικαστές και οι εισαγγελείς, τα μέλη του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, δικαστικοί λειτουργοί των Ενόπλων Δυνάμεων και συγκεκριμένες κατηγορίες δικαστικών υπαλλήλων.
Τράπεζες και χρηματοπιστωτικός τομέας
Στη δήλωση υπάγονται διοικητικά και διευθυντικά στελέχη της Τράπεζας της Ελλάδος, χρηματιστηριακών φορέων, οργανωμένων αγορών και άλλων κρίσιμων χρηματοπιστωτικών οργανισμών.
Τηλεόραση, ραδιόφωνο, εφημερίδες και ενημερωτικές ιστοσελίδες
Υπόχρεοι είναι ιδιοκτήτες, βασικοί μέτοχοι, εκδότες, εταίροι, πρόεδροι, διευθύνοντες σύμβουλοι, διαχειριστές, γενικοί διευθυντές και διευθυντές ειδήσεων τηλεοπτικών και ραδιοφωνικών σταθμών, εφημερίδων, περιοδικών και διαδικτυακών ενημερωτικών μέσων.
Στον νόμο περιλαμβάνονται επίσης οι δημοσιογράφοι που είναι μέλη αναγνωρισμένων ενώσεων συντακτών, καθώς και όσοι παρέχουν δημοσιογραφικές υπηρεσίες σε έντυπα, ραδιοτηλεοπτικά ή διαδικτυακά μέσα με σύμβαση εργασίας ή έργου.
Ένοπλες Δυνάμεις και Σώματα Ασφαλείας
Υποχρέωση έχουν η ανώτατη στρατιωτική ηγεσία, οι αρχηγοί και υπαρχηγοί της ΕΛ.ΑΣ., του Λιμενικού και της Πυροσβεστικής, το αστυνομικό και πολιτικό προσωπικό της ΕΛ.ΑΣ., οι συνοριακοί φύλακες, οι ειδικοί φρουροί, το προσωπικό του Λιμενικού και της Πυροσβεστικής, καθώς και οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι και οι εξωτερικοί φρουροί των φυλακών.
Εφορίες, τελωνεία και ελεγκτικές υπηρεσίες
Στους υπόχρεους συγκαταλέγονται υπάλληλοι και προϊστάμενοι που ασκούν ελεγκτικά καθήκοντα σε φορολογικές, τελωνειακές, δημοσιονομικές και οικονομικές υπηρεσίες, όπως οι ΔΟΥ, τα Ελεγκτικά Κέντρα, το ΚΕΦΟΜΕΠ, το ΚΕΜΕΕΠ, οι τελωνειακές υπηρεσίες και οι μονάδες εσωτερικού ελέγχου του Δημοσίου.
Αθλητισμός, δημόσιες συμβάσεις και Υγεία
Υπόχρεοι είναι διοικήσεις αθλητικών ομοσπονδιών και επαγγελματικών ομάδων, ορισμένοι μέτοχοι αθλητικών ανώνυμων εταιρειών, διαιτητές και παρατηρητές επαγγελματικών πρωταθλημάτων.
Περιλαμβάνονται επίσης μέλη επιτροπών δημόσιων διαγωνισμών, προμηθειών και έργων –με τα προβλεπόμενα οικονομικά όρια– στελέχη που διαχειρίζονται προγράμματα ΕΣΠΑ και κρατικές ενισχύσεις, καθώς και διευθυντές και συντονιστές διευθυντές γιατροί του ΕΣΥ, στρατιωτικών και πανεπιστημιακών νοσοκομείων.
Υπόχρεα είναι ακόμη τα μέλη επιτροπών εξέτασης υποψήφιων οδηγών, καθώς και πρόεδροι και διαχειριστές κρατικά επιχορηγούμενων Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών.
Ξεχωριστή δήλωση και από τους συζύγους
Με το ισχύον πλαίσιο, οι σύζυγοι, οι εν διαστάσει σύζυγοι και τα πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης με υπόχρεο υποβάλλουν αυτοτελή, ξεχωριστή δήλωση, ακόμη και όταν δεν διαθέτουν κανένα περιουσιακό στοιχείο.
Τα περιουσιακά στοιχεία των ανήλικων παιδιών περιλαμβάνονται στη δήλωση του υπόχρεου, σύμφωνα με τις ειδικότερες προβλέψεις της εφαρμογής.
Η μη καταχώριση κάποιου προσώπου στον ηλεκτρονικό κατάλογο του φορέα του δεν το απαλλάσσει από την υποχρέωση. Όποιος γνωρίζει ότι κατέχει ιδιότητα που προβλέπεται στον νόμο οφείλει να μεριμνήσει ο ίδιος για την υποβολή.
Ποιος ελέγχει τα Πόθεν Έσχες
Κεντρικό όργανο είναι η Επιτροπή Ελέγχου Δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης, η οποία λειτουργεί ως ανεξάρτητο ειδικό όργανο, διαθέτει διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια και αποτελείται από 13 τακτικά μέλη.
Στην Επιτροπή συμμετέχουν ο πρόεδρος της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής, σύμβουλοι της Επικρατείας και του Ελεγκτικού Συνεδρίου, αρεοπαγίτες, αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου, καθώς και εκπρόσωποι βασικών ελεγκτικών αρχών.
Στο ελεγκτικό έργο συμμετέχουν επίσης:
- η Γ΄ Μονάδα Ελέγχου Δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης της Αρχής για το ξέπλυμα χρήματος,
- η Εθνική Αρχή Διαφάνειας,
- η Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων Σωμάτων Ασφαλείας.
Η Επιτροπή κατανέμει σε αυτά τα όργανα τις διαφορετικές κατηγορίες υπόχρεων και μπορεί να ζητήσει τη συνδρομή άλλης δημόσιας ελεγκτικής αρχής, ορκωτών ελεγκτών ή ειδικών επιστημόνων.
Οι δηλώσεις των πολιτικών προσώπων, των δημάρχων και περιφερειαρχών, καθώς και των δικαστικών και εισαγγελικών λειτουργών, ελέγχονται υποχρεωτικά.
Οι δηλώσεις για τις οποίες υπάρχουν επώνυμες καταγγελίες ή ερωτήματα δικαστικών και άλλων αρχών ελέγχονται κατά προτεραιότητα. Οι υπόλοιπες μπορούν να ελεγχθούν στοχευμένα ή δειγματοληπτικά, βάσει κριτηρίων κινδύνου. Μαζί με τον βασικό υπόχρεο ελέγχεται και η αντίστοιχη δήλωση του συζύγου ή του προσώπου με το οποίο έχει συναφθεί σύμφωνο συμβίωσης.
Ο έλεγχος δεν περιορίζεται στο εάν συμπληρώθηκαν σωστά τα πεδία. Εξετάζεται εάν η απόκτηση νέων περιουσιακών στοιχείων ή η αύξηση της υπάρχουσας περιουσίας δικαιολογείται από τα δηλωμένα εισοδήματα, αφού ληφθούν υπόψη και οι δαπάνες διαβίωσης. Εάν διαπιστωθούν ενδείξεις ποινικού αδικήματος, το πόρισμα διαβιβάζεται στον αρμόδιο εισαγγελέα.
Από πότε υπάρχει το Πόθεν Έσχες στην Ελλάδα
Ο θεσμός συμπληρώνει περισσότερα από 60 χρόνια ζωής. Καθιερώθηκε για πρώτη φορά το 1964, με τον νόμο 4351/1964, ο οποίος δημοσιεύθηκε στις 17 Αυγούστου εκείνης της χρονιάς και είχε τον χαρακτηριστικό τίτλο: «Περί προστασίας της τιμής του πολιτικού κόσμου της Χώρας».
Η πρώτη εκείνη υποχρέωση αφορούσε κυρίως τον πρωθυπουργό, τους αρχηγούς και κοινοβουλευτικούς εκπροσώπους των κομμάτων, τους υπουργούς, τους υφυπουργούς, τους βουλευτές, τους γενικούς γραμματείς υπουργείων και ανώτερους διοικητικούς υπαλλήλους. Στις δηλώσεις περιλαμβανόταν και η περιουσία των συζύγων και των ανήλικων παιδιών τους.
Το αρχικό νομοθέτημα αντικαταστάθηκε σταδιακά από νεότερες ρυθμίσεις. Βασικός κορμός του συστήματος υπήρξε επί δύο δεκαετίες ο νόμος 3213/2003, ενώ σήμερα το κύριο πλαίσιο καθορίζεται από τον νόμο 5026/2023, όπως τροποποιήθηκε το 2024.
Από έναν νόμο που αφορούσε σχεδόν αποκλειστικά την πολιτική τάξη, το Πόθεν Έσχες έχει πλέον εξελιχθεί σε ένα εκτεταμένο σύστημα οικονομικού ελέγχου χιλιάδων προσώπων που κατέχουν δημόσια εξουσία, διαχειρίζονται δημόσιο χρήμα ή εργάζονται σε τομείς αυξημένου κινδύνου διαφθοράς.
