«Κοπερνίκεια στροφή» στη σχέση του ανθρώπου με τη φύση ζήτησε ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, καλώντας σε αλλαγή νοοτροπίας, περιορισμό του καταναλωτισμού και μεγαλύτερη συλλογική ευθύνη απέναντι στην περιβαλλοντική κρίση. Στο μήνυμά του για την 1η Σεπτεμβρίου, Ημέρα Προσευχής υπέρ της Προστασίας του Φυσικού Περιβάλλοντος, ο Πατριάρχης προειδοποίησε ότι η ανθρωπότητα υπονομεύει το ίδιο της το μέλλον και τόνισε την ανάγκη διεθνούς συνεργασίας για την προστασία της φύσης.
Το Οικουμενικό Πατριαρχείο έχει καθιερώσει από το 1989 την 1η Σεπτεμβρίου ως ημέρα προσευχής για το φυσικό περιβάλλον, με την έναρξη του νέου εκκλησιαστικού έτους να συνδέεται πλέον και με την υπενθύμιση της ευθύνης του ανθρώπου απέναντι στη δημιουργία.
Στο μήνυμά του προς τους ιεράρχες και τους πιστούς, ο κ. Βαρθολομαίος υπογράμμισε ότι η οικολογική κρίση δεν αποτελεί μόνο ζήτημα περιβαλλοντικής προστασίας, αλλά συνδέεται με τον τρόπο με τον οποίο ο σύγχρονος άνθρωπος αντιλαμβάνεται την ελευθερία, την ανάπτυξη και τη σχέση του με τη φύση.
«Η πολυδιάστατη σύγχρονη οικολογική κρίση είναι κρίση της ελευθερίας του ανθρώπου, της θρησκείας και της φιλοσοφίας του, του ήθους και του πολιτισμού του», ανέφερε, επισημαίνοντας παράλληλα την ανάγκη μιας «κοπερνίκειας στροφής» στην αντίληψη της προόδου και στη στάση της ανθρωπότητας απέναντι στο φυσικό περιβάλλον.
«Ο άνθρωπος πρέπει να πάψει να ενεργεί σαν να μην γνώριζε»
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης τόνισε ότι η προστασία της φύσης απαιτεί οικολογική ευθύνη σε κάθε επίπεδο, από την προσωπική συμπεριφορά έως τις αποφάσεις κρατών και διεθνών οργανισμών.
«Τελικά, ο άνθρωπος πρέπει να πάψει να ενεργεί σαν να μην γνώριζε και να εγκαταλείψει οριστικά την ψευδαίσθηση ότι ο πλανήτης Γη μπορεί για πάντα να ξεπερνά τις ανθρωπογενείς επιβαρύνσεις και καταστροφές», σημείωσε.
Όπως υπογράμμισε, η φύση δεν διαθέτει απεριόριστες δυνατότητες ανανέωσης απέναντι στις ανθρώπινες παρεμβάσεις και το «ήθος της ευθύνης» για το περιβάλλον πρέπει να εκφράζεται σε παγκόσμιο, εθνικό, τοπικό αλλά και προσωπικό επίπεδο.
«Ο σύγχρονος ανθρωποθεός επιμένει στη γεωκτονία»
Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίστηκε απέναντι στο μοντέλο ανάπτυξης που βασίζεται στην αδιάκοπη συσσώρευση πλούτου και την υπερκατανάλωση. Ο κ. Βαρθολομαίος συνέδεσε την περιβαλλοντική καταστροφή με την επικράτηση οικονομικών συμφερόντων, γεωπολιτικών σχεδιασμών και μιας διαρκούς προσπάθειας ικανοποίησης ολοένα περισσότερων αναγκών.
«Η ανθρωπότητα υπονομεύει το μέλλον της και καταστρέφει τον “οίκο” της», τόνισε, κάνοντας λόγο για «νεωτερικές αμαρτίες» που έχουν διευρύνει το χάσμα ανάμεσα στον άνθρωπο και τη φύση.
«Ο σύγχρονος “ανθρωποθεός” επιμένει στη γεωκτονία, αγνοεί μέτρα και όρια στο όνομα γεωπολιτικών σχεδιασμών και οικονομικών συμφερόντων, του καταναλωτισμού και της ικανοποίησης, ουσιαστικά ακόρεστων αναγκών», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Κλείνοντας, ο Οικουμενικός Πατριάρχης κάλεσε σε ένα νέο πλαίσιο κοινών αξιών, βασισμένο στην αλληλεγγύη, τη συλλογική ευθύνη και τον σεβασμό τόσο προς τον άνθρωπο όσο και προς τη φύση, ανανεώνοντας τη δέσμευση του Οικουμενικού Πατριαρχείου να αναδεικνύει τη θεολογική και ηθική διάσταση της προστασίας της δημιουργίας.
