Τα ανθρακούχα ποτά έχουν μπει για τα καλά στην καθημερινότητά μας. Πολλές φόρες όταν δεν έχουμε όρεξη να πιούμε νέρο αλλά θέλουμε κάτι δροσιστικό για να ξεδιψάσουμε, τα αναψυκτικά είναι η πιο εύκολη λύση που μας έρχεται στο μυαλό.
Ωστόσο ακόμα κι αν προσπαθούμε να τα περιορίσουμε υπάρχει και το ανθρακούχο νερό το όποιο μοιάζει συχνά με την ιδανική εναλλακτική: έχει τις φυσαλίδες που θέλουμε, αλλά συνήθως δεν περιέχει ζάχαρη. Τι συμβαίνει όμως όταν φτάνει στα δόντια μας; Μια νέα μελέτη δίνει μια αρκετά καθησυχαστική απάντηση.
Σύμφωνα με έρευνα που παρουσιάστηκε στο συνέδριο NUTRITION 2026 της American Society for Nutrition το ανθρακούχο νερό χωρίς ζάχαρη φαίνεται να αποτελεί επιλογή χαμηλότερου κινδύνου για το σμάλτο σε σύγκριση με τα ζαχαρούχα αναψυκτικά. Οι ερευνητές εξέτασαν πώς διαφορετικά ποτά επηρεάζουν το pH του σάλιου, δηλαδή την οξύτητα στο στόμα μας
Τι έδειξε η νέα μελέτη
Στη μελέτη συμμετείχαν 20 ενήλικες, οι οποίοι κατανάλωσαν ζαχαρούχο αναψυκτικό, απλό ανθρακούχο νερό, ανθρακούχο νερό εμπλουτισμένο με ασβέστιο και απλό νερό. Στη συνέχεια μετρήθηκε η επίδραση κάθε ροφήματος στο pH του σάλιου. Το αναψυκτικό προκάλεσε τη μεγαλύτερη μείωση του pH, άρα και τη μεγαλύτερη αύξηση της οξύτητας στο στόμα.
Το απλό και το εμπλουτισμένο με ασβέστιο ανθρακούχο νερό προκάλεσαν επίσης μια προσωρινή μείωση, όμως το pH επανήλθε στα φυσιολογικά επίπεδα μέσα σε περίπου 20 λεπτά. Οι ερευνητές καταλήγουν ότι η αντικατάσταση των ζαχαρούχων αναψυκτικών με ανθρακούχο νερό χωρίς ζάχαρη θα μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο διάβρωσης του σμάλτου.
Γιατί η οξύτητα έχει σημασία για το σμάλτο
Το σμάλτο είναι η σκληρή εξωτερική επιφάνεια των δοντιών μας και η συχνή έκθεσή του σε οξέα μπορεί σταδιακά να οδηγήσει σε διάβρωση. Όταν το pH στο στόμα πέφτει σημαντικά, το περιβάλλον γίνεται πιο όξινο και αυξάνεται ο κίνδυνος απώλειας μετάλλων από την επιφάνεια του δοντιού.
Η επιστημονική βιβλιογραφία έχει δείξει επανειλημμένα ότι τα παραδοσιακά αναψυκτικά έχουν σημαντικά μεγαλύτερο διαβρωτικό δυναμικό σε σχέση με το νερό. Μια παλαιότερη μελέτη του Journal of Oral Rehabiliation που συνέκρινε εμφιαλωμένα μεταλλικά νερά με αναψυκτικά διαπίστωσε ότι τα ανθρακούχα μεταλλικά νερά είχαν κάπως μεγαλύτερη διαβρωτική δράση από τα μη ανθρακούχα, όμως αυτή παρέμενε περίπου 100 φορές χαμηλότερη από εκείνη των αναψυκτικών που εξετάστηκαν.
Δεν είναι όμως όλα τα ανθρακούχα νερά ίδια
Εδώ βρίσκεται η σημαντική λεπτομέρεια. Το απλό ανθρακούχο νερό δεν είναι το ίδιο με ένα ανθρακούχο ρόφημα με γεύση λεμόνι, λάιμ ή άλλα φρούτα.
Έρευνες έχουν δείξει ότι τα αρωματισμένα ανθρακούχα νερά, ιδιαίτερα όταν περιέχουν κιτρικό οξύ και άλλα οξέα, μπορεί να έχουν πολύ χαμηλότερο pH και μεγαλύτερο διαβρωτικό δυναμικό. Σε εργαστηριακή μελέτη, ορισμένα αρωματισμένα ανθρακούχα νερά εμφάνισαν επίπεδα οξύτητας και δυνατότητα διάβρωσης που συγκρίνονταν με ή ακόμη και ξεπερνούσαν εκείνη του χυμού πορτοκαλιού.
Και μια πιο πρόσφατη ανάλυση εμφιαλωμένων νερών δείχνει επίσης γιατί δεν μπορούμε να βάζουμε όλα τα προϊόντα στην ίδια κατηγορία: η γεύση, η ανθράκωση και η σύνθεση του κάθε προϊόντος μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά το pH και το πιθανό διαβρωτικό του δυναμικό.
Άρα, μπορούμε να το πίνουμε χωρίς ενοχές;
Αν η επιλογή μας είναι ανάμεσα σε ένα ζαχαρούχο αναψυκτικό και σε ένα σκέτο ανθρακούχο νερό χωρίς ζάχαρη και πρόσθετα οξέα, τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι το δεύτερο είναι σαφώς πιο φιλική επιλογή για τα δόντια μας.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το ανθρακούχο νερό είναι εντελώς ίδιο με το απλό νερό ή ότι μπορούμε να το πίνουμε ασταμάτητα όλη μέρα. Η συχνότητα και η διάρκεια της έκθεσης των δοντιών στα οξέα έχουν επίσης σημασία. Η American Dental Association επισημαίνει ότι η συνεχής κατανάλωση ανθρακούχων ποτών για μεγάλο χρονικό διάστημα, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για προϊόντα με πρόσθετες γεύσεις και οξέα, μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο διάβρωσης.
Με απλά λόγια, αν δεν θέλουμε να αποχωριστούμε τις φυσαλίδες, το σκέτο ανθρακούχο νερό φαίνεται να είναι μια πολύ καλύτερη εναλλακτική από τα ζαχαρούχα αναψυκτικά. Και όπως συμβαίνει με τόσα πράγματα στη διατροφή μας, η διαφορά βρίσκεται όχι μόνο στο τι πίνουμε, αλλά και στο πόσο συχνά το κάνουμε.
Με πληροφορίες από American Society for Nutrition,Journal of Oral Rehabiliation ,American Dental Association
