CULTURE
31/12/2014 09:01 EET | Updated 01/01/2015 12:58 EET

Τα βιβλία που ξεχώρισαν μέσα στο 2014

Livanhs/Metaixmio/Patakis/Polis/Kixlh

Η HuffPost Greece αγαπά τα βιβλία και στην ανασκόπηση για το 2014 δεν θα μπορούσαν να λείπουν εκείνα τα οποία τη χρονιά που φεύγει ξεχώρισαν ως τα βιβλία της χρονιάς.

ΔΟΚΙΜΙΑ/ ΕΠΙΣΤΗΜΗ

Tόμας Πικετί ,Το κεφάλαιο στον 21ο αιώνα, εκδ. Πόλις

To μπεστ σέλερ πολιτικής οικονομίας που συζητήθηκε όσο κανένα άλλο βιβλίο φέτος και αποδομήθηκε  μέχρι και από τους Financial Times, (εδώ που τα λέμε ποια ήτα η πιθανότητα να μην «προγκήξουν» ένα Γάλλο οικονομολόγο οι συντηρητικοί Financial Times;) έχει ως θέμα την ανισότητα. Όπως έγραψε ο νομπελίστας  Πολ Κρούγκμαν  «αυτό που είναι πραγματικά νέο με το "Κεφάλαιο" είναι ο τρόπος που κατεδαφίζει τους πιο αγαπημένους συντηρητικούς μύθους, την επιμονή ότι ζούμε μια αξιοκρατία, στην οποία ο βαθύς πλούτος κερδίζεται και αποτελεί δικαίωμα»

Μαρκ Μαζάουερ, Δίκτυα εξουσίας στη  σύγχρονη Ελλάδα, εκδ. Αλεξάνδρεια

Μπορεί η έκφραση «διεπιστημονική συλλογή δοκιμίων» να ακούγεται μάλλον τρομακτική αλλά εδώ έχουμε να κάνουμε με μια πραγματικά εξαιρετική συλλογή. Το βιβλίο έχει επιμεληθεί ο Μαρκ Μαζάουερ, ιστορικός και συγγραφέας γνωστός για τα εξαιρετικά του  βιβλία του για τα Βαλκάνια και την Ελλάδα (π.χ. «Θεσσαλονίκη, πόλη των φαντασμάτων») και είναι αφιερωμένο στο σπουδαίο Άγγλο κοινωνικό ανθρωπολόγο Τζον Κάμπελ. Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, και ο πρώτος επιστήμονας που μελέτησε τις κοινωνίες των Σαρακατσαναίων, ο Κάμπελ αφιέρωσε τη ζωή του στη μελέτη της σύγχρονης Ελλάδας. Αυτή η διεπιστημονική συλλογή δοκιμίων συνδυάζει τα πιο ετερόκλητα θέματα με κοινό παρονομαστή ριζοσπαστικές θεωρήσεις  «που αμφισβητούν τις συμβατικές ιδέες περί ελληνικού εθνικισμού και κοινωνικής ανάπτυξης». Από το «λαϊκίστικο ριζοσπαστισμό» του Ανδρέα Παπανδρέου (γραμμένο από το γνωστό Έλληνα ιστορικό Θάνο Βερέμη) έως τις αντιλήψεις για τη θαυματουργή αντίληψη της Παναγίας γραμμένη από τον Μαρκ Μαζάουερ και τον Τσαρλς Στιούαρτ αυτή η συλλογή ρίχνει καινούργιο φως στην ελληνική ταυτότητα.

Δημήτρης Κουσουρής, Οι δίκες των δοσίλογων, εκδ. Πόλις

Ως γνωστόν στην Ελλάδα οτιδήποτε έχει σχέση με τον εμφύλιο αποτελεί ταμπού πόσο μάλλον οτιδήποτε έχει σχέση με τους δοσίλογους της Κατοχής. Σε αυτόν τον ογκώδη τόμο 688 σελίδων ξετυλίγεται (μέσα από ντοκουμέντα και ιστορικά αρχεία) μια συνολική  αποτύπωση του δοσιλογισμού στην Ελλάδα -ως ένα φαινόμενο πολύ περισσότερο συνηθισμένο απ΄ όσο πιστεύαμε στο παρελθόν. Ο Κουσουρής δε σταματά εκεί αλλά εξετάζει το φαινόμενο και πιο συγκεκριμένα- ποιοι ήταν οι δοσίλογοι, ποιοι δικάστηκαν, πόσοι κατηγορήθηκαν και τι απέγιναν μετά.

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ 

Μάκης Τσίτας ,Μάρτυς μου ο Θεός, εκδ. Κίχλη 

Μπορεί το «Μάρτυς μου ο Θεός» να πρωτοεκδόθηκε το 2013 αλλά το βιβλίο έγινε ευρύτερα γνωστό φέτος γιατί κέρδισε το European Union Prize for Literature. Πάλι καλά γιατί έτσι γνώρισαν ακόμα περισσότεροι τη χειμαρρώδη γραφή του Μάκη Τσίτα, ενός συγγραφέα που μέχρι τώρα έγραφε παιδικά βιβλία και θεατρικά μονόπρακτα. Το «Μάρτυς μου ο Θεός» είναι ουσιαστικά ένας μονόλογος : Ο ήρωας του βιβλίου, ο Χρυσοβαλάντης ένας φαινομενικά ταλαιπωρημένος πενηντάρης της διπλανής πόρτας δεν είναι καθόλου αυτό που φαίνεται. Ο Τσίτας καταφέρνει να φτιάξει έναν από τους πιο ενδιαφέροντες χαρακτήρες της ελληνικής λογοτεχνίας των τελευταίων χρόνων.

Ντόνα Ταρτ, Καρδερίνα, εκδ. Λιβάνη

Ίσως το πιο πετυχημένο μυθιστόρημα αγγλοσαξωνικής λογοτεχνίας για το 2014, το βραβευμένο με Πούλιτζερ μυθιστόρημα της Ντόνα Τάρτ, που έγινε γνωστή από την εξαιρετική «Μυστική Ιστορία», έγινε μπεστ-σελερ και στην Ελλάδα. Ο δεκατριάχρονος  Θίο Ντέκερ βρίσκεται ορφανός στη Νέα Υόρκη  και αγκιστρώνεται στο μόνο πράγμα που του θυμίζει την παλιά του ζωή – ένα μικρό σαγηνευτικό πίνακα. Μια ιστορία απώλειας, εμμονής, αυτοεπινόησης και επιβίωσης.

Μίλτος Σαχτούρης, Ποιήματα 1945-1998 εκδ. Κέδρος

«Τα ποιήματά μου εγώ δεν τα γράφω κομματιαστά. Ούτε τα ανακαλύπτω σιγά-σιγά. Το είπα και άλλοτε, μου ξεπηδάνε από μέσα μου μονοκόμματα. Καμιά φορά δύσκολα, αλλά ολόκληρα» είχε πει ο ίδιος ο Σαχτούρης για τα ποιήματα του. Σε αυτόν τον τόμο μαζεύονται για πρώτη φορά και οι δεκατρείς ποιητικές συλλογές του κορυφαίου ποιητή της πρώτης μεταπολεμικής ελληνικής γενιάς. 

Μαρία Μήτσορα, Από τη μέση και κάτω , εκδ. Πατάκη

Ίσως η πιο παραγνωρισμένη Ελληνίδα συγγραφέας η Μαρία Μήτσορα έχει ταυτιστεί με το underground και τη αντισυμβατικότητα. Η Μήτσορα γράφει από το 1978 αλλά έγινε περισσότερο γνωστή το στη δεκαετία του ’90 με το «Σκόρπια Δύναμη» και το «Ο Ήλιος Δύω». Τώρα επιστρέφει μετά από πολλά χρόνια με μια συλλογή 15 διηγημάτων. 

Μένης Κουμανταρέας, Ο θησαυρός του χρόνου, εκδ. Πατάκη

Το τελευταίο βιβλίο του αδικοχαμένου Μένη Κουμανταρέα, κυκλοφόρησε λίγες μέρες πριν το θάνατό του. Εμπνευσμένος από την αρρώστια και το θάνατο της γυναίκας του Λιλής ο μεγάλος συγγραφέας έγραψε μάλλον το πιο προσωπικό του βιβλίο- γεμάτο αντιφάσεις και εξομολογήσεις παντός φύσεως. «Είναι ένα βιβλίο εξαιρετικά αυτοβιογραφικό» είχε πει ο ίδιος στα «Νέα» μερικούς μήνες πριν το θάνατο του. «Ήθελα να μιλήσω και για την αρρώστια της Λιλής αλλά και για τους δικούς μου εγκλεισμούς στο νοσοκομείο τα τελευταία χρόνια. Άρχισα να το γράφω όταν αρρώστησε και το συνέχισα μετά τον θάνατό της, πριν από τέσσερα χρόνια»

Ντέιβιντ Έγκερς, Ο κύκλος, εκδ. Κέδρος

Πρόσφατη έκδοση που κυκλοφόρησε στην ελληνική αγορά το βιβλίο του Έγκερς καλείται να απαντήσει στο όλο και πιο επίκαιρο ερώτημα «Υπάρχει ιδιωτική ζωή στην εποχή των social media;». Η  ηρωϊδα του βιβλίου Μέι Χόλαντ προσλαμβάνεται στον Κύκλο, την ισχυρότερη εταιρία internet στον κόσμο. Αρχικά αυτός ο γενναίος νέος κόσμος όπου τα πάντα- από τα email μέχρι τις τραπεζικές συναλλαγές είναι ενοποιημένα σε μια ταυτότητα- την ενθουσιάζει. Σύντομα όμως το όνειρο της θα γίνει εφιάλτης. Η ιδιωτικότητα, η δημοκρατία και σύγχρονη πραγματικότητα του διαδικτύου μπαίνουν στο μικροσκόπιο σε αυτό το βιβλίο που έχει ήδη μεταφραστεί σε 22 γλώσσες.

Ίαν Ράνκιν, Άγιος ή Αμαρτωλός, εκδ. Μεταίχμιο

Ο Σκωτσέζος συγγραφέας ξαναφέρνει τον Ρέμπους, μια από τις πιο αγαπημένες φιγούρες της αστυνομικής λογοτεχνίας, στο επίκεντρο. «Μια υπόθεση τριάντα χρόνων ξανανοίγει, και υποψίες για κακό χειρισμό της πέφτουν στον Ρέμπους και στην τότε ομάδα του. Έχει ο Ρέμπους τίποτα να κρύψει; Είναι άγιος ή αμαρτωλός; ». Ένα απολαυστικό βιβλίο που διαβάζεται μονορούφι.

 

Κρίστοφερ Ίσεργουντ, Αντίο Βερολίνο, εκδ. Μεταίχμιο 

Ένα πραγματικό αριστούργημα, μια σειρά σχεδόν διακεκομμένων ιστοριών πάνω στις οποίες βασίστηκε το γνωστό μιούζικαλ «Καμπαρέ», το Αντίο Βερολίνο περιγράφει μοναδικά το κλίμα και την ατμόσφαιρα μέσα στη οποία αναπτύχθηκε ο ναζισμός. Ένα εξαιρετικά επίκαιρο, καλογραμμένο και ατμοσφαιρικό βιβλίο.

Τόμας Πίντσον, Υπεραιχμή, εκδ. Ψυχογυιός

Είτε αγαπάς τον συγγραφέα- φάντασμα (ο Πίντσον δεν έχει εμφανιστεί στο κοινό ή στους δημοσιογράφους για πάνω από 40 χρόνια) είτε όχι, το μόνο σίγουρο είναι ότι δεν μπορεί κανείς να αγνοήσει αυτό τον τόσο σπουδαίο Αμερικάνο συγγραφέα. Αυτό το βιβλίο είναι άλλος ένας «Πιντσονικός λαβύρινθος». Ιστορίες συνωμοσίας, οι αλλαγές που φέρνει το internet και όλα αυτά με μια μεγάλη δόση Πυντσονικής τρέλας.

Τζον Τσίβερ, Φάλκονερ, εκδ. Καστανιώτη

Μετά την περσινή επιτυχία του «Κολυμβητή», του βιβλίου με τα εξαιρετικά διηγήματα του διάσημου Αμερικανού διηγηματογράφου Τζον Τσίβερ, (ο Τσίβερ που συχνά αποκαλείται «Ο Τσεχωφ των προαστείων»,μεσουράνησε στη δεκαετία του ’60 και του ’70) οι εκδόσεις Καστανιώτη κυκλοφόρησαν σε νέα μετάφραση και το «Φάλκονερ». Ο Ιεζεκιήλ Φάραγκατ, φυλακίζεται στο Σωφρονιστικό Ίδρυμα «Φάλκονερ» για τον φόνο του αδελφού του. Κλεισμένος στη φυλακή και ενώ ζει μια κόλαση αναπολεί την τραυματική παιδική του ηλικία και το γάμο του παλεύοντας να κρατήσει την ανθρωπιά του μέσα στην απόλυτη εξαθλίωση.