ΔΙΕΘΝΕΣ
27/04/2015 07:18 EEST | Updated 27/04/2015 07:30 EEST

Θέμα χρόνου ένας νέος φονικός σεισμός στο Νεπάλ. Οι θεωρίες ντόμινο των επιστημόνων

A general view of the Basantapur Durbar Square that was damaged in Saturday’s earthquake in Kathmandu, Nepal, Sunday, April 26, 2015. The earthquake centered outside Kathmandu, the capital, was the worst to hit the South Asian nation in over 80 years. It destroyed swaths of the oldest neighborhoods of Kathmandu, and was strong enough to be felt all across parts of India, Bangladesh, China's region of Tibet and Pakistan.(AP Photo/Bernat Armangue)
ASSOCIATED PRESS
A general view of the Basantapur Durbar Square that was damaged in Saturday’s earthquake in Kathmandu, Nepal, Sunday, April 26, 2015. The earthquake centered outside Kathmandu, the capital, was the worst to hit the South Asian nation in over 80 years. It destroyed swaths of the oldest neighborhoods of Kathmandu, and was strong enough to be felt all across parts of India, Bangladesh, China's region of Tibet and Pakistan.(AP Photo/Bernat Armangue)

Ήταν αναμενόμενος ο σεισμός των 7,8 Ρίχτερ που έπληξε το Σάββατο το Νεπάλ, κοστίζοντας τη ζωή σε τουλάχιστον 3.218 ανθρώπους, καθώς σύμφωνα με επιστημονικές παρατηρήσεις ένας ισχυρός σεισμός πλήττει περίπου κάθε 75χρόνια το Νεπάλ και τις γύρω περιοχές. Φόβοι εκφράζονται για σεισμικό ντόμινο.

Σύμφωνα με δηλώσεις του Ευθύμιου Λέκκα, του προέδρου του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας, η ισχυρή δόνηση των 7,8 βαθμών αναμένεται να προκαλέσει σεισμικό ντόμινο διευκρινίζοντας ωστόσο, ότι ο σεισμός δεν μπορεί να επηρεάσει τον ελληνικό χώρο.

nepal earthquake

Γιατί είναι σεισμογενής η περιοχή

 

Η Ινδία «σπρώχνει» συνεχώς με δύναμη προς τα πάνω, συμπιέζοντας την υπόλοιπη Ασία, πράγμα που από τη μία έχει δημιουργήσει τα πανύψηλα Ιμαλάια και από την άλλη, προκαλεί μεγάλους σεισμούς κατά διαστήματα.

 

Αυτή είναι η απλή εξήγηση, γιατί ο φονικός σεισμός των 7,8 Ρίχτερ έλαβε χώρα στο Νεπάλ και γιατί, σύμφωνα με τους επιστήμονες, είναι θέμα χρόνου να ξανασυμβεί, πιθανώς, ακόμη πιο ισχυρός, αν και πότε ακριβώς αυτό θα συμβεί παραμένει φυσικά απρόβλεπτο.

Η ιστορική στατιστική ανάλυση δείχνει ότι είναι πιθανό να συμβεί μετά από τέσσερις ή πέντε δεκαετίες.

Ωστόσο στην περιοχή κανείς δεν μπορεί να επαναπαύεται αφού η φύση είναι απρόβλεπτη.

Το ιστορικό

 

Όλα ξεκίνησαν πριν από τουλάχιστον 25 εκατομμύρια χρόνια, όταν η Ινδία, που έως τότε ήταν μία απομονωμένη μάζα ξηράς, σαν ένα μεγάλο νησί, «γλιστρώντας» πάνω σε μία τεκτονική πλάκα που κινείτο από τα νότια προς τα βόρεια, έπεσε πάνω στην ηπειρωτική Ασία. Οι δύο γιγάντιες πλάκες, της Ινδίας και της Ευρασίας, συνεχίζουν να συγκρούονται με ταχύτητα περίπου τεσσάρων έως πέντε εκατοστών κάθε χρόνο, με την ινδική πλάκα να καταβυθίζεται αργά κάτω από την ευρασιατική. Το αντίστοιχο τεκτονικό ρήγμα, όπου συσσωρεύεται η γεωλογική ένταση, «τρέχει» για περίπου 2.200 χιλιόμετρα κατά μήκος των νοτίων συνόρων του Νεπάλ.

 

Αν και για την ανθρώπινη αντίληψη του χρόνου η ταχύτητα σύγκρουσης των τεσσάρων έως πέντε εκατοστών ετησίως δεν φαίνεται μεγάλη, για τα γεωλογικά δεδομένα θεωρείται πολύ γρήγορη.

Το ιστορικό των σεισμών στην περιοχή

Έως τώρα ήταν υπεραρκετή για να έχει δημιουργήσει τα υψηλότερα βουνά στον κόσμο (που συνεχίζουν να ψηλώνουν περίπου ένα εκατοστό ετησίως) και, κατά περιόδους, να «πυροδοτεί» καταστροφικούς σεισμούς. Ο προηγούμενος σεισμός στο Νεπάλ, το 1934 (πριν 81 χρόνια), ήταν ακόμη πιο ισχυρός, της τάξης των 8,1 Ρίχτερ, σκοτώνοντας πάνω από 10.600 ανθρώπους.

nepal earthquake

 

Οι ειδικοί έχουν προειδοποιήσει για τους κινδύνους εδώ και πολύ καιρό. Ο νέος σεισμός -κατά τον οποίο εκτιμάται ότι η ινδική πλάκα προχώρησε απότομα κατά περίπου δύο μέτρα προς τον Βορρά- δεν αποτελεί παρά μία οδυνηρή υπενθύμιση. Όποιος ζει σε αυτή την περιοχή ή την επισκέπτεται για να περιηγηθεί στο Κατμαντού ή να σκαρφαλώσει στο Έβερεστ, πρέπει να έχει επίγνωση των κινδύνων.

Το Κατμαντού μετακινήθηκε τρία μέτρα

Σύμφωνα με τον αμερικανικό μη κερδοσκοπικό οργανισμό εκτίμησης γεωκινδύνων GeoHazards International, κατά μέσο όρο, μετά το 1255, ένας ισχυρός σεισμός γύρω στους 8 βαθμούς της κλίμακας Ρίχτερ πλήττει το Νεπάλ και τις γύρω περιοχές, κάθε 75 χρόνια. Ο ίδιος οργανισμός εκτιμά ότι αν -ή μάλλον όταν- ξανασυμβεί ένας σεισμός ανάλογος του 1934, δηλαδή των 8,1 βαθμών, οι νεκροί μπορεί να ξεπεράσουν τους 40.000, καθώς η περιοχή είναι πλέον πολύ πιο πυκνοκατοικημένη, με δεδομένο ότι στην κοιλάδα του Κατμαντού, της πρωτεύουσας του Νεπάλ, ο πληθυσμός (σήμερα είναι περίπου 1,5 εκατομμύριο κάτοικοι) αυξάνεται με ετήσιο ρυθμό 6,5%.

 

Υπολογίζεται ότι ο σεισμός της 25ης Απριλίου όχι μόνο ισοπέδωσε μεγάλο μέρος του ιστορικού κέντρου του Κατμαντού, αλλά, επίσης, μετακίνησε όλη την πόλη κατά περίπου τρία μέτρα προς τα νότια. Η τεκτονική ενέργεια που απελευθερώθηκε, ισοδυναμούσε με τουλάχιστον 20 βόμβες υδρογόνου (κάθε μία από αυτές πολύ ισχυρότερη από την ατομική βόμβα που κατέστρεψε τη Χιροσίμα). Κατά τη διάρκεια του τελευταίου αιώνα, στο Νεπάλ έχουν γίνει τέσσερις σεισμοί άνω των 6 Ρίχτερ.

nepal earthquake

Ποιες άλλες περιοχές κινδυνεύουν

 

Άλλες πυκνοκατοικημένες αστικές περιοχές που κινδυνεύουν από ισχυρούς σεισμούς, σύμφωνα με τους γεωλόγους, είναι η Τεχεράνη (Ιράν), η Αϊτή, η Λίμα (Περού), η Παντάνγκ (Ινδονησία) και η Κωνσταντινούπολη, που βρίσκονται κοντά σε μεγάλα τεκτονικά ρήγματα.

 

Ο ισχυρότερος σεισμός που έχει συμβεί παγκοσμίως μετά το 1900, έγινε στις 22 Μαϊου 1960 στη βόρεια Χιλή και ήταν μεγέθους 9,5 βαθμών της κλίμακας Ρίχερ, προκαλώντας τσουνάμι και σκοτώνοντας πάνω από 1.700 ανθρώπους.

(Με πληροφορίες από ΑΠΕ - ΜΠΕ)