Γράφει ο Γιώργος Λαγαρίας, Επικεφαλής Οικονομολόγος στη Forvis Mazars.
*
Ακολουθούν μερικές πρώτες σκέψεις για το τι σημαίνει για τις αγορές και την οικονομία η ανάκτηση τόσο της Βουλής των Αντιπροσώπων όσο και της Γερουσίας από τους Δημοκρατικούς.
Η δημοκρατία εξακολουθεί να λειτουργεί πλήρως στη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου, και αυτό είναι καλό για τις επιχειρήσεις. Παρά τις εικασίες των δύο τελευταίων ετών, σημειώθηκε πλήρης αλλαγή στο Κογκρέσο, χωρίς να αναφερθούν σοβαρά προβλήματα στην ψηφοφορία. Καμία αυταρχική κυβέρνηση δεν θα επέτρεπε ποτέ μια τέτοια μετατόπιση εξουσίας. Αυτό είναι γενικά καλή είδηση για τις επιχειρήσεις. Ο υποβιβασμός των ΗΠΑ από «πλήρη» σε «ελλιπή» δημοκρατία στον δείκτη της Economist Intelligence Unit (EIU) αποτελούσε σοβαρή ανησυχία για τις επιχειρήσεις. Οι εκλογές αυτές δείχνουν ότι δεν θα έπρεπε.
Ο πληθωρισμός είναι η σημαντικότερη μακροοικονομική μεταβλητή που επηρεάζει τις εκλογές στις δημοκρατίες (είτε «πλήρεις» είτε «ελλιπείς»). Η οικονομική ανάπτυξη των ΗΠΑ βρίσκεται στην πραγματικότητα σε καλό σημείο, με το ΑΕΠ να αυξάνεται κατά 2,1% σε ετήσια βάση έως τον Σεπτέμβριο. Και ο συνολικός πληθωρισμός είναι σε γενικές γραμμές υπό έλεγχο. Όμως η άνοδος των τιμών στα πρατήρια καυσίμων, περίπου 50% από την αρχή του έτους, ήταν κάτι πολύ ορατό (βλ. πίνακα).
Λιγότερη δημοσιονομική στήριξη: Το μεγαλύτερο μέρος της ατζέντας των Ρεπουμπλικάνων έχει ήδη εξαντληθεί. Ωστόσο, ένα Ρεπουμπλικανικό Κογκρέσο θα μπορούσε να είχε προσφέρει περισσότερες δημόσιες δαπάνες ενόψει των εκλογών του 2028. Σε συνθήκες διαιρεμένης διακυβέρνησης σπάνια επιτυγχάνεται ουσιαστική δημοσιονομική τόνωση, εκτός από περιόδους κρίσης (Covid-19, παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση). Αν και αυτό είναι καθαρά αρνητικό για την οικονομική ανάπτυξη, θα ήταν επίσης παράδοξο να δούμε δημοσιονομική σύσφιξη. Και είναι θετικό από την πλευρά του χρέους, καθώς θα συγκρατήσει μέρος της εκθετικής αύξησης του χρέους τα επόμενα δύο χρόνια.
Αντιπαραθέσεις για το όριο χρέους: Αναμένουμε κάποια αντιπαράθεση για το όριο του χρέους στα τέλη του 2027. Ωστόσο, με τις εκλογές του 2028 να πλησιάζουν και τον Πρόεδρο να μην είναι υποψήφιος για επανεκλογή, οι Δημοκρατικοί πιθανότατα θα είχαν πολύ περισσότερα να χάσουν από ένα αδιέξοδο. Αναμένουμε λοιπόν κάποιο θέαμα, αλλά μια στάση πληρωμών των ΗΠΑ παραμένει πολύ απίθανη.
Παύσεις λειτουργίας της κυβέρνησης (shutdowns): Αναμένουμε περισσότερες. Ο 45ος και 47ος Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών είναι ο πρωταθλητής σε συνολικές ημέρες παύσης λειτουργίας (164, συμπεριλαμβανομένης μιας μερικής παύσης), ακολουθούμενος από τον Κάρτερ (67), τον Ρίγκαν και τον Κλίντον (29 ο καθένας), ενώ απομένουν ακόμη δύο χρόνια θητείας.
Ρύθμιση της τεχνολογίας: Αναμένουμε πίεση για περισσότερη ρυθμιστική εποπτεία, ενδεχομένως ακόμη και για την τεχνητή νοημοσύνη, και ίσως περισσότερα εμπόδια στην κατασκευή κέντρων δεδομένων. Οι εταιρείες τεχνολογίας το γνωρίζουν και έχουν ήδη αυξήσει τους τελευταίους μήνες το προσωπικό των νομικών τους τμημάτων και των τμημάτων άσκησης πίεσης (lobbying).
Ήπια αντίδραση των μετοχών: Βλέπουμε μια ήπια αρνητική αντίδραση, κυρίως στην Ασία και με κάποια αδυναμία στην Ευρώπη, πλήρως αναμενόμενη λόγω της μικρότερης δημοσιονομικής τόνωσης και της μεγαλύτερης πίεσης στην τεχνολογία, αλλά τίποτα που να παραπέμπει σε γενικευμένη υποχώρηση.
Τα ομόλογα σε αναμονή: Οι αγορές ομολόγων έχουν κινηθεί ελάχιστα μέχρι στιγμής, αλλά οι προσδοκίες για δημοσιονομική πειθαρχία θα πρέπει, σε γενικές γραμμές, να είναι θετικές.
Πολιτική: Αναμένουμε ότι ο Λευκός Οίκος θα επικεντρωθεί περισσότερο στην εξωτερική πολιτική και ότι οι διορισμοί θα γίνουν πιο δύσκολη διαδικασία.
