Υπάρχουν ημερομηνίες στην ιστορία της μουσικής που μοιάζουν να έχουν μια παράξενη εύνοια. Η 10η Σεπτεμβρίου είναι μία από αυτές. Αν γυρίσει κανείς τις σελίδες του μουσικού ημερολογίου, θα ανακαλύψει ότι την ίδια ημερομηνία, σε διαφορετικές δεκαετίες, τραγούδια που σήμερα θεωρούνται κλασικά έφτασαν για πρώτη φορά στην κορυφή, καλλιτέχνες έκαναν τα πρώτα τους βήματα και άλμπουμ που άλλαξαν το rock και την pop κατέκτησαν τα charts.
Από το «You Really Got Me» των Kinks μέχρι το «Sweet Child O’ Mine» των Guns N’ Roses και από τους Beatles μέχρι τον Phil Collins, είναι μία μικρή περιήγηση σε σχεδόν μισό αιώνα μουσικής.
1964 – Οι Kinks κατακτούν για πρώτη φορά την κορυφή με το «You Really Got Me»
Στις 10 Σεπτεμβρίου 1964 το «You Really Got Me» φτάνει στο Νο1 της Μεγάλης Βρετανίας και μετατρέπει τους Kinks από ένα ανερχόμενο λονδρέζικο συγκρότημα σε πρωταγωνιστές της βρετανικής rock έκρηξης.
Το τραγούδι γράφτηκε από τον Ray Davies, ενώ το άγριο, παραμορφωμένο κιθαριστικό παίξιμο του αδελφού του Dave Davies έγινε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα riffs στην ιστορία του rock.
Οι Kinks, που είχαν σχηματιστεί στο βόρειο Λονδίνο, αποτέλεσαν μαζί με Beatles, Rolling Stones και Who μία από τις σημαντικότερες βρετανικές μπάντες της δεκαετίας του ’60. Το «You Really Got Me» θεωρείται μάλιστα πρόδρομος του hard rock και, κατά πολλούς, ακόμη και του punk.
1964 – Ο 19χρονος Rod Stewart ηχογραφεί το πρώτο του single
Την ίδια ακριβώς ημέρα ένας άγνωστος ακόμη Rod Stewart, μόλις 19 ετών, μπαίνει στο στούντιο για να ηχογραφήσει το πρώτο του single, το «Good Morning Little Schoolgirl», διασκευή του blues τραγουδιού του Sonny Boy Williamson.
Η πρώτη αυτή απόπειρα δεν γνώρισε εμπορική επιτυχία. Έμεινε όμως στην ιστορία ως το ξεκίνημα μιας καριέρας που θα ξεπερνούσε τις έξι δεκαετίες.
Υπάρχει μάλιστα μια υπέροχη μουσική λεπτομέρεια: στην ηχογράφηση έπαιζε μπάσο ο John Paul Jones, χρόνια πριν γίνει μέλος των Led Zeppelin.
Ο Stewart θα περάσει αργότερα από τους Jeff Beck Group και τους Faces, πριν εξελιχθεί σε έναν από τους εμπορικότερους Βρετανούς solo καλλιτέχνες όλων των εποχών.
1966 – Οι Beatles ανεβάζουν το «Revolver» στο Νο1 της Αμερικής
Στις 10 Σεπτεμβρίου 1966 το «Revolver» των Beatles ανεβαίνει στην κορυφή του αμερικανικού Billboard και παραμένει εκεί για έξι εβδομάδες.
Δεν μιλάμε απλώς για άλλο ένα επιτυχημένο άλμπουμ των Beatles. Το «Revolver» θεωρείται σήμερα ένα από τα σημαντικότερα έργα στην ιστορία της σύγχρονης μουσικής.
John Lennon, Paul McCartney, George Harrison και Ringo Starr είχαν αρχίσει πλέον να εγκαταλείπουν την απλή φόρμα της Beatlemania και να μετατρέπουν το στούντιο σε μουσικό εργαστήριο.
«Eleanor Rigby», «Taxman», «Yellow Submarine», «Tomorrow Never Knows» και «Here, There and Everywhere» έδειξαν πόσο μακριά είχαν φτάσει μέσα σε ελάχιστα χρόνια.
Οι Beatles, που δημιουργήθηκαν στο Λίβερπουλ, δεν ήταν πλέον απλώς το μεγαλύτερο pop συγκρότημα στον κόσμο. Με το «Revolver» άνοιγαν δρόμο για την psychedelic rock, την progressive rock και τη σύγχρονη αντίληψη της ηχογράφησης ενός άλμπουμ.
Και το 1968 οι Beatles ανεβαίνουν στο Νο1 του αγγλικού πίνακα επιτυχιών με το τραγούδι «Hey Jude».
1966 – Οι Supremes και το «You Can’t Hurry Love»
Την ίδια ημέρα, το «You Can’t Hurry Love» των Supremes ανεβαίνει στο Νο1 του Billboard Hot 100.
Ήταν ακόμη μία τεράστια επιτυχία για το κορυφαίο γυναικείο συγκρότημα της Motown, με τις Diana Ross, Florence Ballard και Mary Wilson.
Οι Supremes υπήρξαν ένα από τα σημαντικότερα σύμβολα της αμερικανικής pop και soul των ’60s και βοήθησαν αποφασιστικά ώστε οι μαύροι καλλιτέχνες της Motown να περάσουν στο μαζικό, λευκό αμερικανικό κοινό.
Και το συγκεκριμένο τραγούδι επρόκειτο να ξαναγράψει ιστορία δεκαέξι χρόνια αργότερα, όταν το διασκεύασε ο Phil Collins και το οδήγησε επίσης στο Νο1 της Βρετανίας.
1966 – Οι Monkees ξεκινούν με το «Last Train to Clarksville»
Η 10η Σεπτεμβρίου 1966 συνδέεται και με μία άλλη μεγάλη αρχή: την κυκλοφορία του «Last Train to Clarksville», του πρώτου single των Monkees.
Το συγκρότημα είχε δημιουργηθεί αρχικά για την ομώνυμη τηλεοπτική σειρά, με τους Micky Dolenz, Michael Nesmith, Peter Tork και Davy Jones.
Αυτό που ξεκίνησε σχεδόν ως τηλεοπτική απάντηση στη Beatlemania εξελίχθηκε πολύ γρήγορα σε πραγματικό μουσικό φαινόμενο.
Το «Last Train to Clarksville» έγινε η πρώτη μεγάλη επιτυχία τους και έφτασε στο Νο1 των ΗΠΑ. Οι Monkees συνέχισαν με τραγούδια όπως «I’m a Believer» και «Daydream Believer» και απέδειξαν ότι ήταν πολύ περισσότερα από μια τηλεοπτική κατασκευή.
1983 – Το «Maniac» του Michael Sembello στην κορυφή
Στις 10 Σεπτεμβρίου 1983 το «Maniac» του Michael Sembello ξεκινά δύο εβδομάδες στην κορυφή του Billboard Hot 100.
Το κομμάτι είχε γίνει παγκόσμιο μέσα από την ταινία «Flashdance» και είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με την περίφημη χορευτική σκηνή της Jennifer Beals.
Ο Sembello δεν ήταν ένας τυχαίος νεοεμφανιζόμενος. Ήταν εξαιρετικός κιθαρίστας και session μουσικός, ο οποίος είχε συνεργαστεί με τον Stevie Wonder πριν γίνει ο ίδιος pop star.
Το «Maniac» παραμένει μακράν η μεγαλύτερη επιτυχία του και ένα από τα χαρακτηριστικότερα τραγούδια της δεκαετίας του ’80.
1988 – Guns N’ Roses: Το «Sweet Child O’ Mine» γίνεται Νο1
Και φτάνουμε στη 10η Σεπτεμβρίου 1988.
Το «Sweet Child O’ Mine» ανεβαίνει στο Νο1 του Billboard Hot 100 και γίνεται το πρώτο —και τελικά μοναδικό— αμερικανικό Νο1 των Guns N’ Roses.
Το αρχικό riff του Slash, που σήμερα αναγνωρίζεται μέσα σε δευτερόλεπτα, γεννήθηκε σχεδόν σαν αστείο σε μια πρόβα. Ο Axl Rose έγραψε τους στίχους έχοντας στο μυαλό του την τότε σύντροφό του Erin Everly.
Οι Guns N’ Roses —Axl Rose, Slash, Izzy Stradlin, Duff McKagan και Steven Adler στην κλασική τους σύνθεση— είχαν κυκλοφορήσει το 1987 το εκπληκτικό ντεμπούτο «Appetite for Destruction».
Το άλμπουμ ξεκίνησε σχετικά αργά αλλά εξελίχθηκε σε κολοσσιαία επιτυχία. Το «Sweet Child O’ Mine», μαζί με τα «Welcome to the Jungle» και «Paradise City», έκανε τους Guns N’ Roses το μεγαλύτερο hard rock συγκρότημα της εποχής.
1988 – Την ίδια μέρα ο Phil Collins είναι Νο1 στη Βρετανία
Και εδώ βρίσκεται μία από τις ωραιότερες συμπτώσεις της ημέρας.
Ενώ οι Guns N’ Roses ήταν στην κορυφή της Αμερικής, στη Μεγάλη Βρετανία το Νο1 ανήκε στον Phil Collins με το «A Groovy Kind of Love».
Η μπαλάντα ακουγόταν στην ταινία «Buster», στην οποία πρωταγωνιστούσε ο ίδιος ο Collins. Το τραγούδι δεν ήταν καινούργιο: είχε γίνει επιτυχία το 1966 από τους Mindbenders, φτάνοντας στο Νο2 τόσο στη Βρετανία όσο και στις ΗΠΑ.
Η λιτή, σχεδόν εύθραυστη εκδοχή του Collins το μετέτρεψε ξανά σε παγκόσμια επιτυχία. Λίγο αργότερα θα έφτανε στο Νο1 και στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο Collins είχε ήδη γράψει ιστορία ως ντράμερ —και στη συνέχεια τραγουδιστής— των Genesis, μετά την αποχώρηση του Peter Gabriel. Παράλληλα, η solo καριέρα του τον έκανε έναν από τους μεγαλύτερους pop stars της δεκαετίας του ’80.
Και υπάρχει ακόμη μια όμορφη σύνδεση: ο Collins είχε ήδη κατακτήσει το βρετανικό Νο1 το 1982 με τη δική του εκδοχή του «You Can’t Hurry Love» των Supremes, που επίσης πρωταγωνιστούν στη μουσική ιστορία της 10ης Σεπτεμβρίου.
1991 – Το «Smells Like Teen Spirit» απελευθερώνει τη grunge επανάσταση
Στις 10 Σεπτεμβρίου 1991 κυκλοφορεί στις Ηνωμένες Πολιτείες το «Smells Like Teen Spirit» των Nirvana.
Κανείς εκείνη τη στιγμή δεν μπορούσε να προβλέψει τι επρόκειτο να ακολουθήσει.
Οι Nirvana, με τους Kurt Cobain, Krist Novoselic και Dave Grohl, προέρχονταν από τη σκηνή του Seattle και μέχρι τότε ήταν γνωστοί κυρίως στους φίλους της alternative rock.
Το «Smells Like Teen Spirit» άλλαξε τα πάντα. Το «Nevermind» εκτοξεύθηκε, η grunge έγινε παγκόσμιο φαινόμενο και μια ολόκληρη γενιά βρήκε στο πρόσωπο του Kurt Cobain έναν απρόθυμο εκπρόσωπό της.
Ήταν από εκείνες τις σπάνιες κυκλοφορίες που δεν κάνουν απλώς επιτυχία: αλλάζουν την κατεύθυνση της mainstream μουσικής.
2000 – Οι Modjo και το «Lady (Hear Me Tonight)»
Η μουσική σκυτάλη φτάνει στη νέα χιλιετία.
Στις 10 Σεπτεμβρίου 2000 το «Lady (Hear Me Tonight)» των Modjo ανεβαίνει στο Νο1 της Μεγάλης Βρετανίας.
Οι Modjo ήταν γαλλικό house ντουέτο, αποτελούμενο από τον παραγωγό Romain Tranchart και τον τραγουδιστή Yann Destagnol.
Το χαρακτηριστικό κιθαριστικό sample προέρχεται από το «Soup for One» των Chic, του θρυλικού συγκροτήματος των Nile Rodgers και Bernard Edwards.
Το «Lady» έγινε ένα από τα εμβληματικότερα τραγούδια της εποχής της French house, όταν η γαλλική ηλεκτρονική σκηνή —Daft Punk, Cassius, Stardust και Modjo— κυριαρχούσε στα ευρωπαϊκά clubs και charts.
Μία ημερομηνία, πολλές διαφορετικές εποχές της μουσικής
Αν τις βάλει κανείς όλες δίπλα δίπλα, οι συμπτώσεις είναι εντυπωσιακές.
Kinks και Rod Stewart το 1964. Beatles, Supremes και Monkees το 1966. Michael Sembello το 1983. Guns N’ Roses και Phil Collins ταυτόχρονα στις δύο πλευρές του Ατλαντικού το 1988. Nirvana το 1991. Modjo το 2000.
Διαφορετικές γενιές, διαφορετικά είδη και διαφορετικοί κόσμοι: rock, soul, pop, hard rock, grunge, dance.
Κι όμως όλα ενώνονται σε μία ημερομηνία.
Τη 10η Σεπτεμβρίου, μια ημέρα που αποδεικνύεται εξαιρετικά γενναιόδωρη για την ιστορία της σύγχρονης μουσικής.