Ηταν επιθυμία της που η Ελένη Γλύκατζη Αρβελέρ είχε φροντίσει να διατυπώσει στους οικείους της ανθρώπους: Να ταφεί στην πατρογονική γη, στον Βύρωνα, σε στενό κύκλο αγαπημένων της προσώπων.

Κι η ιστορικός, ακαδημαϊκός και στοχάστρια, παιδί μικρασιατικής οικογένειας, που από τον προσφυγικό συνοικισμό του Βύρωνα ανήλθε στα ύπατα αξιώματα της διεθνούς επιστήμης κοσμώντας με το ήθος και τη σοφία της την Ελλάδα και την οικουμένη, «επέστρεψε» στον τόπο καταγωγής της, ο οποίος την υποδέχτηκε ως η τελευταία της κατοικία.

Advertisement
Advertisement

Αμέσως μετά το πέρας της λαμπρής εξόδιου ακολουθίας που τελέστηκε με κάθε επισημότητα στην Μητρόπολη Αθηνών, η σορός της μεγάλης Ελληνίδας πήρε το δρόμο για το Δημοτικό Κοιμητήριο του Βύρωνα κάτω από τα πυκνά χειροκροτήματα των όσων παρέστησαν στην τελετή αλλά και του κόσμου που είχε συγκεντρωθεί σε σημεία γύρω από τον ναό για να αποχαιρετήσει την Ελένη Γλύκατζη Αρβελέρ.

Η αυλαία της, επί της γης, διαδρομής της μεγάλης προσωπικότητας έπεσε στον τόπο που γεννήθηκε παρουσία αποκλειστικά και μόνο συγγενών της, της κόρης της, Μαρί Ελέν και του συζύγου της, Jean Roch Giovachini, των συνεργατών της στο πνευματικό της «τέκνο», Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών, που προήδρευσε επί τρεις δεκαετίες αλλά και των αγαπημένων της φιλενάδων και συνοδοιπόρων, Δήμητρας Φιλίππου, Πέγκυς Ζουμπουλάκη, Κορίνας Μεταξά, Μπριγκίτε Παπασταύρου, Ελένης Βάτη, Ηβης Γόντικα.

Κι όπως ο Μητροπολίτης Λαοδικείας Θεωδώρητος σημείωσε εκπροσωπώντας τον Οικουμενικό Πατριάρχη, κ.κ. Βαρθολομαίο στην εξόδιο ακολουθία που προηγήθηκε στη Μητρόπολη:

«Για εκείνη η ιστορία δεν ήταν απλή καταγραφή γεγονότων, αλλά ζώσα πηγή αυτογνωσίας, μια εσωτερική πατρίδα…. Ανέδειξε με ιδιαίτερη έμφαση το Βυζάντιο, τον ένδοξο Βυζαντινισμό μας. Στο μνημειώδες εκλαϊκευμένο έργο της “Γιατί το Βυζάντιο” αποκατέστησε τη Βυζαντινή κληρονομιά στη συνείδηση του σύγχρονου Ελληνα.

Το έργο αυτό, απόσταγμα πολυετούς έρευνας, υπήρξε πνευματική πηγή που πρώτα ξεδίψασε την ίδια και κατόπιν όλους εμάς. Είχε επίγνωση ότι η αποκοπή της μνήμης από το πολιτιστικό παρελθόν της οδηγεί σε ταυτοτική σύγχυση όπως η ιδεολογικά κατευθυνόμενη ιστοριογραφία τρυματίζει την αλήθεια. Εργάστηκε ακατάπαυστα στα Πανεπιστήμια, δίδαξε, και διέδωσε τη γνώση ώστε η ιστορία να γίνει κοινό βίωμα. Η επιστημονική της ακτινοβολία υπήρξε λαμπρή, αλλά λαμπρότερο υπήρξε το ήθος της ως “γέφυρας” Ανατολής και Δύσεως». Και κατέληξε:

«Αγαπητή αδερφή Ελένη, σήμερα που ολοκληρώνεται η, επι της γης πορεία σου, η εκκλησία δεν αποχαιρετά έναν απλώς διακεκριμένο επιστήμονα . Ο Παναγιώτατος Πατριάρχης σε περιβάλλει όχι μόνο με λόγους τιμής αλλά κυρίως με το λόγο της Αναστάσιμης προσευχής και σε προπέμπει από τα ορατά στα αόρατα στη χώρα ζώντων και μακαρία ανάπαυση. Αιωνία σου η μνήμη».