Με αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την Έξοδο του Μεσολογγίου, το Μουσείο Μπενάκη τιμά την επέτειο με μια μεγάλη έκθεση αφιερωμένη στην Ιερή Πόλη και τον ηρωισμό των υπερασπιστών της.
Η έκθεση, που φιλοξενείται στο Μουσείο Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού (Κουμπάρη 1), έχει στόχο αφενός να τιμήσει το κορυφαίο αυτό γεγονός της Ελληνικής Επανάστασης, που συγκλόνισε τη διεθνή κοινή γνώμη και ενίσχυσε δυναμικά τον Φιλελληνισμό, και αφετέρου να αναδείξει τη σημασία και τη διαχρονικότητα της ηρωικής Εξόδου των Μεσολογγιτών.
Μέσα από 200 περίπου εκθέματα, αντιπροσωπευτικούς πίνακες, σχέδια, χαρακτικά, βιβλία και αντικείμενα παρουσιάζεται ένα εκτεταμένο δείγμα της εικονογραφίας του Μεσολογγίου, του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα και του Φιλελληνισμού.
Η έκθεση διαρθρώνεται σε έξι θεματικές ενότητες: i) το Μεσολόγγι πριν τον Αγώνα, ii) η Ελληνική Επανάσταση και το φιλελληνικό κίνημα, iii) Μάρκος Μπότσαρης (1823) και Λόρδος Byron (1824), iv) 1825-1826: Πολιορκία και Έξοδος, v) Ναβαρίνο και δημιουργία ανεξάρτητου κράτους, vi) το Μεσολόγγι μετά τον Αγώνα.
Στην πρώτη ενότητα παρουσιάζονται σχέδια και χαρακτικά περιηγητών από το προεπαναστατικό Μεσολόγγι που απεικονίζουν τη ζωή και τους κατοίκους της πόλης.
Η δεύτερη ενότητα αφιερώνεται στον Αγώνα και σε φιλελληνικές εκφάνσεις που σταδιακά μετατοπίζονται από τον θαυμασμό για την αρχαιότητα στο έμπρακτο ενδιαφέρον και τη στήριξη της προσπάθειας των Ελλήνων για ανεξαρτησία.
Η τρίτη ενότητα παρουσιάζει τους θανάτους του Μάρκου Μπότσαρη και του Λόρδου Byron και πώς αυτοί ενίσχυσαν τη φήμη της πόλης ως ηρωικού προπυργίου της δυτικής ηπειρωτικής Ελλάδας.
Η τέταρτη ενότητα επικεντρώνεται στην πολιορκία της πόλης και την ηρωική Έξοδο των «Ελεύθερων Πολιορκημένων». Η έκθεση παρουσιάζει την πλούσια παραγωγή Ευρωπαίων καλλιτεχνών μέσα από ζωγραφικά και χαρακτικά έργα που εμπνέονται από την κορυφαία στιγμή ηρωισμού της πόλης.
Η πέμπτη ενότητα πραγματεύεται τη συμμετοχή των Μεγάλων Δυνάμεων στο Ναβαρίνο και τη συμβολή τους στη δημιουργία του ανεξάρτητου ελληνικού κράτους. Τέλος, η έκτη ενότητα παρουσιάζει πώς το Μεσολόγγι αναδείχθηκε ως διαχρονικό σύμβολο του Αγώνα.
Στο σύνολό της, η έκθεση προσφέρει μια διαχρονική ματιά στο Μεσολόγγι από τις αρχές του 19ου αιώνα έως τις ημέρες μας. Παρουσιάζεται σπάνιο εφήμερο υλικό, όπως μονόφυλλα, αφίσες, εικονογραφημένες περιοδικές εκδόσεις, ποιήματα, θεατρικά ή μουσικά έργα που πωλούνταν υπέρ των αγωνιζομένων Ελλήνων με πολλά από αυτά να φέρουν χρονολογία το έτος 1826. Η πληθώρα των εκθεμάτων είναι δηλωτική του αντίκτυπου και της διαχρονικότητας της Εξόδου στη διεθνή κοινή γνώμη.
Την έκθεση εγκαινίασε την Τρίτη 17 Φεβρουαρίου, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Τασούλας, ο οποίος στην ομιλία του υπογράμμισε ότι η ηρωική Έξοδος «αποτέλεσε για την ευρωπαϊκή κοινή γνώμη έναν συνειδησιακό συγκλονισμό, που αναζωπύρωσε το ρεύμα του φιλελληνισμού. Και για εμάς, τους απογόνους εκείνων των ηρώων, διακόσια χρόνια μετά, συνιστά ένα απαρασάλευτο ηθικό μέτρο, που μας καλεί να αναλογιστούμε τι σημαίνει να υπερασπίζεσαι αξίες, οι οποίες υπερβαίνουν την ατομική επιβίωση». Όπως τόνισε «η αυταπάρνηση των Ελεύθερων Πολιορκημένων συνεπήρε τα ελεύθερα πνεύματα της Ευρώπης, γοήτευσε ποιητές και στοχαστές, πυροδότησε την καλλιτεχνική δημιουργία».
Η έκθεση συνοδεύεται από δίγλωσσο κατάλογο (ελληνικά / αγγλικά) που χρηματοδοτήθηκε αποκλειστικά από τον Δήμο της Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου. Στην έκδοση συνεισφέρουν οι παρακάτω συγγραφείς: Roderick Beaton, Όλγα Γιαννακογεώργου, Αντώνης Διακάκης, Σπυριδούλα Δημητρίου, Πανωραία Μπενάτου, Παντελής Μπουκάλας, Ξένια Πολίτου, Σταυρούλα Πολονύφη, John Robertson, Κωνσταντίνος Ι. Στεφανής, Αριστείδης Χατζής. Επιμελητές έκθεσης: Κωνσταντίνος Ι. Στεφανής, Σπυριδούλα Δημητρίου, John Robertson Σχεδιασμός έκθεσης: Ναταλία Μπούρα, υπεύθυνη Αρχείων Νεοελληνικής Αρχιτεκτονικής Μουσείου Μπενάκη.
Στην έκθεση και στον κατάλογο προσέφεραν πρόθυμα υλικό τα παρακάτω ιδρύματα και συλλέκτες: Βιβλιοθήκη της ΕΣΗΕΑ «Δημήτρης Ι. Πουρνάρας», Bibliothèque Na}onale de France, Βρετανική Σχολή Αθηνών, Γεννάδειος Βιβλιοθήκη, Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα, Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, Συλλογή Θανάση και Μαρίνας Μαρτίνου, Συλλογή Ιδρύματος Αντωνίου Ε. Κομνηνού, Packard Humani}es Ins}tute, Walters Art Museum, Κωνσταντίνος Αρνιακός, Θόδωρος Θεοδώρου, Ειρήνη-Ευανθία Καΐρη, Μιχάλης Κοτίνης, Νίκος Λύρος, Κίτσος Μπότσαρης, Νίκος Παπαλέξης, John Robertson, Συλλογή Σπύρου Σακαλή, Ρίκα και Φοίβος Σακαλής, Πέτρος Σιάμος, Αρτεμισία Τζάνου και ιδιώτες συλλέκτες που επιθυμούν να παραμείνουν ανώνυμοι.
Παράλληλες εκδηλώσεις – Ξεναγήσεις
Ξεναγήσεις πραγματοποιούνται από τον συνεπιμελητή της έκθεσης Κωνσταντίνο Ι. Στεφανή και τις συνεργάτιδες της έκθεσης Μαρία Ξεναρίου και Αθηνά Ζουπαντή, τις ακόλουθες ημέρες και ώρες: Πέμπτη 12/03/2026, ώρα 18:00 Πέμπτη 26/03/2026, ώρα 18:00 Πέμπτη 02/04/2026, ώρα 18:00 Πέμπτη 23/04/2026, ώρα 18:00 Η συμμετοχή στις ξεναγήσεις επιβαρύνει το εισιτήριο της έκθεσης (€ 9, € 7) κατά € 2
Ομιλία
Τρίτη 07/04/2026, ώρα 19:30 Ομιλία του συγγραφέα και δημοσιογράφου Παντελή Μπουκάλα για τα δημοτικά τραγούδια που αναφέρονται στις πολιορκίες και την Έξοδο του Μεσολογγίου.
Εκπαιδευτικά προγράμματα
Σχολικές ομάδες (από την Ε΄ Δημοτικού έως τη Γ΄ Λυκείου) θα έχουν την ευκαιρία να επισκεφθούν την έκθεση μέσα από το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Γράφουμε Ιστορία!».
Ειδικά σχεδιασμένη δράση θα απευθυνθεί και σε επισκέπτες με απώλεια όρασης ή τυφλότητα στο πλαίσιο του τακτικού προγράμματος «Βλέποντας με τις Αισθήσεις», ενώ το τακτικό πρόγραμμα «Ώρα για Μουσείο!» θα προσκαλέσει στην έκθεση επισκέπτες με ήπια γνωσιακή διαταραχή ή αρχόμενη άνοια.
Info
Διάρκεια: 18.02.2026 – 03.05.2026
Μουσείο Μπενάκη Ελληνικού Πολιτισμού, I Κουμπάρη 1, 106 74 Αθήνα, 210 3671 000
Ώρες λειτουργίας: Δευτέρα, Τετάρτη, Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή: 10:00-18:00, Πέμπτη: 10:00-00:00, Τρίτη: κλειστά
Τιμή εισιτηρίου έκθεσης: €9, €6
