Νικήτρια του Νόμπελ Λογοτεχνίας 2026 αναδείχθηκε η Καναδή ποιήτρια Αν Κάρσον, «για το τολμηρό και ευρηματικό της έργο το οποίο μέσα από έναν παιγνιδιάρικο διάλογο με την κλασική παράδοση έχει δημιουργήσει νέες φόρμες για την σύγχρονη λογοτεχνία», σύμφωνα με την ανακοίνωση της επιτροπής.
Το έργο της 76χρονης Κάρσον κινείται ανάμεσα στην ποίηση, την πεζογραφία και το δοκίμιο, συνομιλώντας συχνά με την αρχαία ελληνική γραμματεία και μυθολογία. Ανάμεσα στα γνωστότερα βιβλία της είναι το «Autobiography of Red» (1998), μια σύγχρονη αναδημιουργία της ιστορίας του Γηρυόνη και του Ηρακλή.
Η Αν Κάρσον ήταν από τα μεγάλα φαβορί -σύμφωνα με τις αποδόσεις που έδιναν μέχρι χθες οι στοιχηματικές, όπως οι Ladbrokes- καθώς υποψηφιότητες παραμένουν μυστικές για 50 χρόνια.
Νικητής του Νόμπελ Λογοτεχνίας 2025 ήταν ο Ούγγρος συγγραφέας Λάσλο Κρασναχορκάι, ενώ νικήτρια του Νόμπελ Λογοτεχνίας 2024 ήταν η Νοτιοκορεάτισσα Χαν Γκανγκ, η πρώτη συγγραφέας από τη Νότια Κορέα που τιμήθηκε με το περιώνυμο βραβείο.
Το Νόμπελ Λογοτεχνίας έχει απονεμηθεί 118 φορές από το 1901.
Τα 18 ισόβια μέλη της Σουηδικής Ακαδημίας που αποφασίζουν για το Νόμπελ Λογοτεχνίας -ιστορικοί λογοτεχνίας, νομικοί, γλωσσολόγοι, δημοσιογράφοι- αναφέρονται συχνά ως «Οι Δεκαοκτώ». Επτά εξ αυτών είναι γυναίκες, ενώ ένας -ο γλωσσολόγος David Stefan Håkansson- είναι κάτω των 50 ετών.
Η επιλογή του νικητή για το Νόμπελ Λογοτεχνίας είναι μια διαδικασία που διαρκεί ολόκληρο τον χρόνο. Τον Σεπτέμβριο του προηγούμενου έτους, εκατοντάδες φυσικά πρόσωπα και οργανισμοί που έχουν δικαίωμα συμμετοχής καλούνται να υποβάλουν υποψηφιότητες. Σε αυτούς περιλαμβάνονται καθηγητές λογοτεχνίας και γλωσσολογίας σε πανεπιστήμια και κολέγια, προηγούμενοι βραβευμένοι με Νόμπελ Λογοτεχνίας, καθώς και επικεφαλής ενώσεων συγγραφέων. Κανείς δεν μπορεί να προτείνει τον εαυτό του.
Την άνοιξη, μια Επιτροπή αποτελούμενη από τέσσερις ή πέντε ακαδημαϊκούς περιορίζει στη συνέχεια τις υποψηφιότητες σε μια απολύτως εμπιστευτική λίστα πέντε επικρατέστερων, την οποία παρουσιάζει στην Ακαδημία. Η Ακαδημία διαβάζει το καλοκαίρι τα έργα και αποφασίζει στις αρχές Οκτωβρίου.
Το Νόμπελ Λογοτεχνίας συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 12 εκατ. σουηδικών κορωνών (περίπου 1,07 εκατ. ευρώ).