Αβέβαιο είναι το μέλλον του τελευταίου εργοστάσιου πενικιλίνης στην Ευρώπη, καθώς η κινεζική βιομηχανία παράγει τα ίδια αντιβιοτικά και δραστικές ουσίες, αλλά σε πολύ χαμηλότερο κόστος για την ευρωπαϊκή αγορά.
Το εργοστάσιο της Sandoz στο Κουντλ της Αυστρίας κινδυνεύει να κλείσει, την ίδια στιγμή που άλλες εταιρείες έχουν ανακοινώσει ότι βάζουν λουκέτο ή μεταφέρουν την παραγωγή στην Κίνα. Η παραγωγή της Ευρώπης βρίσκεται σε χαμηλά επίπεδα, καθώς το 90% των παγκόσμιων δραστικών ουσιών για αντιβιοτικά παράγεται πλέον εκτός Ευρώπης, κυρίως στην Κίνα, ή στην Ινδία με τη χρήση κινεζικών χημικών
Την ίδια ώρα, το υψηλό ενεργειακό κόστος δυσχεραίνει τις διαδικασίες στο εργοστάσιο του Κουντλ, το οποίο καταναλώνει όσο αέρα και ενέργεια χρειάζεται η γειτονική πόλη του Ίνσμπρουκ των 130.000 κατοίκων. Ενώ το κόστος ενέργειας ανεβαίνει, οι τιμές της πενικιλίνης στην Ευρώπη παραμένουν στάσιμες ή υποχωρούν.
Το αυξημένο μερίδιο της Κίνας στην παραγωγή πενικιλίνης
Η αβεβαιότητα της αγοράς πενικιλίνης ανησυχεί την Ευρώπη, γιατί εάν πράγματι το εργοστάσιο έκλεινε, η Ευρώπη «θα εξαρτιόταν πλήρως» από την Κίνα, όπως δήλωσε στο Reuters η διευθύντρια Στέφανι Γιέντνερ.
Το μερίδιο της Κίνας στις εισαγωγές πενικιλινών και παραγώγων της στην ΕΕ —κυρίως υπό τη μορφή πρώτων υλών δραστικών φαρμακευτικών ουσιών (API)— σχεδόν διπλασιάστηκε, από 44% το 2019 σε 86% πέρυσι, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat.
Europe’s last penicillin plant faces a bitter fight against China’s cheaper drugs https://t.co/xCZBc5xtoi
— Economic Times (@EconomicTimes) October 21, 2026
Μάλιστα, η παραγωγή αναγκαίων συστατικών για τις περίπου 1,5 δισεκατομμύριο ημερήσιες δόσεις που χορηγούνται κάθε χρόνο στην Ευρώπη εξασφαλίζεται από την Κίνα, η οποία επένδυσε σε ένα δεκαετές πρόγραμμα, το «Made in China», το οποίο ενισχύει την οικονομική παρουσία του Πεκίνου στην παγκόσμια βιομηχανία.
Ο αυξημένος ρόλος που έχει η Κίνα στην παραγωγή πενικιλίνης οφείλεται σε χαλαρότερους περιβαλλοντικούς νόμους, το δραστικά χαμηλότερο εργατικό κόστος και τις κρατικές επιδοτήσεις.
Την ίδια ώρα, οι εξαγωγές των ίδιων προϊόντων από την Ευρώπη φτάνουν μόλις το ένα πέμπτο του επιπέδου στο οποίο βρίσκονταν στις αρχές της δεκαετίας του 2000, όταν είχαν καταγράψει ιστορικό υψηλό.
Αυτό αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του πώς η Κίνα πέρασε από την κλωστοϋφαντουργία και τα εργοστάσια συναρμολόγησης στην προηγμένη βιομηχανία και σε παραδοσιακά ευρωπαϊκούς τομείς, από τα φάρμακα μέχρι τα μηχανολογικά εργαλεία. Με το εμπορικό έλλειμμα της ΕΕ σε αγαθά με την Κίνα να εκτοξεύεται στα 1 δισεκατομμύριο ευρώ την ημέρα, οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναζητούν εσπευσμένα νέα μέτρα για την προστασία των εταιρειών και των θέσεων εργασίας.
Η καθυστέρηση της Ευρώπης
Σε γραπτή κατάθεσή της προς τους Βρετανούς νομοθέτες, η Sandoz έκανε λόγο για την αδυναμία του εργοστασίου να προμηθεύει την αγορά της Ευρώπης, εκτός εάν οι κυβερνήσεις πληρώνουν περισσότερα για την πενικιλίνη. Περιορισμένη είναι επίσης η πρόσβαση σε κρίσιμες πρώτες ύλες, γιατί η Κίνα ελέγχει την αλυσίδα εφοδιασμού πενικιλίνης.
«Ο εφοδιασμός με αντιβιοτικά θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο οικονομικού καταναγκασμού ή υβριδικού πολέμου, ιδιαίτερα σε περιόδους διπλωματικής έντασης», αναφέρθηκε στην ανακοίνωση.
Ο Κινέζος οικονομιολόγος Νταοκούι Λι, πρώην μέλος της επιτροπής νομισματικής πολιτικής της κεντρικής τράπεζας της Κίνας, είχε προκαλέσει ανησυχία στις δυτικές χώρες κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, όταν άφησε να εννοηθεί ότι η προμήθεια δραστικών ουσιών (APIs) θα μπορούσε να τεθεί στο τραπέζι των εμπορικών διαφωνιών.
Αμερικανός αξιωματούχος στην Κίνα, μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας, δήλωσε στο Reuters ότι Κινέζοι ομόλογοί του είχαν αφήσει να εννοηθεί σε συναντήσεις πως το Πεκίνο θα μπορούσε να διακόψει τις εξαγωγές δραστικών ουσιών για ορισμένα φάρμακα ως αντίποινα σε μια εμπορική διαμάχη.
Για την Ευρώπη, ένα τέτοιο σενάριο θα την άφηνε ευάλωτη σε περιορισμούς εφοδιασμού κατά τη διάρκεια πανδημιών ή συρράξεων.
Μόνο μετά την πανδημία —όταν η Ευρώπη συνειδητοποίησε την εξάρτησή της από τις ασιατικές ιατρικές προμήθειες— άρχισαν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής να αντιμετωπίζουν τη φαρμακευτική παραγωγή ως στρατηγικό ζήτημα, σύμφωνα με την Άννα Μιχάιλοβα, ειδική σε θέματα πολιτικής στο Ιατρικό Πανεπιστήμιο της Πλόβντιβ.
Οι Ευρωπαίοι ενεργοποιήθηκαν το 2022, όταν τα αποθέματα αμοξυκιλλίνης (του τύπου πενικιλίνης που παράγεται στο Κουντλ) υποχώρησαν σε επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα στην Ευρώπη κατά τη διάρκεια έξαρσης των αναπνευστικών λοιμώξεων μετά την πανδημία. Έναν χρόνο αργότερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε 28,3 εκατομμύρια ευρώ για την επέκταση της μονάδας, αυξάνοντας τη δυναμικότητα παραγωγής κατά 20%.
Η Sandoz διαμαρτύρεται ότι δεν μπορεί να αυξήσει τις τιμές λόγω του ανταγωνισμού και των διαδικασιών προμηθειών των ευρωπαϊκών κρατών.
Η εταιρεία υποστηρίζει ότι η Κίνα κατακλύζει την αγορά με φθηνές πρώτες ύλες.Τον Μάρτιο, κατέθεσε καταγγελία στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τον έλεγχο που ασκεί η Κίνα σε τμήματα της αγοράς αντιβιοτικών, βλέποντας ότι η κινεζική αμοξυκιλλίνη πωλείται στην Ευρώπη κάτω από το κόστος παραγωγής, επιδοτούμενη από το κινεζικό κράτος.
Οι προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει το εργοστάσιο είναι μεγάλες και φέρνει στο προσκήνιο τις χρόνιες παθογένειες της αγοράς της ΕΕ: ότι δεν επένδυσε σε μία μακροπρόθεσμη στρατηγική παραγωγικότητας και διαφοροποίησης της οικονομίας της.
Πηγή: Reuters