Η παγκόσμια αγορά ενέργειας εισέρχεται στον χειμώνα με τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου σε υψηλά επίπεδα. Η ένταση στη Μέση Ανατολή, οι απειλές κατά ενεργειακών εγκαταστάσεων και τα προβλήματα στις θαλάσσιες μεταφορές εντείνουν την αβεβαιότητα. Οι συνέπειες αφορούν βενζίνη, θέρμανση, ηλεκτρικό ρεύμα, μεταφορές και τρόφιμα.
Πετρέλαιο: Το Brent στα 116 δολάρια
Σύμφωνα με το πρωινό δημοσίευμα του Reuters στις 30 Οκτωβρίου, το Brent διαμορφωνόταν στα 116,08 δολάρια το βαρέλι, με άνοδο 1,04%, και το αμερικανικό WTI στα 103,37 δολάρια, με άνοδο 1,34%. Οι τιμές αυτές δεν αποτελούν τελικό κλείσιμο συνεδρίασης. Το Brent κατευθυνόταν προς μηνιαία άνοδο σχεδόν 11% και το WTI προς 14%.
Φυσικό αέριο: Το TTF στα 100 ευρώ
Στις 28 Οκτωβρίου, ο ευρωπαϊκός δείκτης TTF άγγιξε τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα για πρώτη φορά από τον Δεκέμβριο του 2022, σύμφωνα με το Reuters. Η διαταραχή των μεταφορών LNG από τη Μέση Ανατολή και η προετοιμασία για τον χειμώνα πιέζουν τις τιμές. Το υγροποιημένο φυσικό αέριο μεταφέρεται με ειδικά πλοία και, μετά την επαναεριοποίησή του, τροφοδοτεί τα ευρωπαϊκά δίκτυα.
Ορμούζ, Ιράν και Χούθι
Στα Στενά του Ορμούζ, η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας επηρεάζει άμεσα το ενεργειακό κόστος. Το Reuters μετέδωσε επίθεση σε δεξαμενόπλοιο, χωρίς να έχει αποσαφηνιστεί η ευθύνη. Παράλληλα, οι Χούθι ανακοίνωσαν επιθέσεις σε σαουδαραβικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, ενώ αναφέρθηκε αναχαίτιση πυραύλου από τις σαουδαραβικές δυνάμεις. Η αβεβαιότητα αυξάνει ασφάλιστρα και μεταφορικά κόστη.
Ευρωπαϊκή Ένωση: Ανησυχία για τον χειμώνα
Στη συνεδρίαση των υπουργών Ενέργειας στις 29 Οκτωβρίου συζητήθηκαν η ασφάλεια εφοδιασμού και το κόστος ηλεκτρισμού. Ο επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν προειδοποίησε ότι σχεδόν 50 εκατομμύρια Ευρωπαίοι δυσκολεύονται να θερμάνουν επαρκώς τα σπίτια τους. Τα αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται περίπου στο 75%, έναντι 83% έναν χρόνο νωρίτερα. Εξετάζονται παρεμβάσεις στη φορολογία και στα τέλη δικτύων.
Τι αναφέρουν τα διεθνή μέσα
Το Reuters επισημαίνει ότι ακόμη και μια αποκλιμάκωση της έντασης δεν θα αναπληρώσει αμέσως τα ευρωπαϊκά αποθέματα. Ο αναλυτής της Rystad Energy Ματιέ Ούτινγκ τονίζει τα περιορισμένα περιθώρια ασφαλείας. Η Wall Street Journal καταγράφει την αντιπαράθεση ανάμεσα στις προσδοκίες διπλωματικής αποκλιμάκωσης και στον φόβο νέων επιθέσεων. Παράλληλα, πετρελαϊκοί όμιλοι όπως η Shell ανακοινώνουν ισχυρές επιστροφές κεφαλαίων στους μετόχους.
Οι προβλέψεις για το 2027
Η UniCredit έχει παρουσιάσει βασικό σενάριο με Brent στα 92 δολάρια κατά μέσο όρο το τέταρτο τρίμηνο του 2026 και υποχώρηση προς τα 78 δολάρια στα μέσα του 2027. Για το TTF εκτιμά 60 ευρώ ανά μεγαβατώρα στο τέλος του 2026 και 45 ευρώ στα μέσα του 2027. Πρόκειται για προβλέψεις υπό προϋποθέσεις, όχι βεβαιότητες.
Ελλάδα: Οι τιμές στα καύσιμα
Σύμφωνα με στοιχεία που μετέδωσε η ΕΡΤ, η μέση τιμή της αμόλυβδης αυξήθηκε από 1,74 ευρώ ανά λίτρο τον Οκτώβριο 2025 σε 2,19 ευρώ τον Οκτώβριο 2026. Το diesel κίνησης από 1,53 σε 2,14 ευρώ, το πετρέλαιο θέρμανσης από 1,13 σε 1,56 ευρώ και το υγραέριο από 0,94 σε 1,13 ευρώ. Για 1.000 λίτρα πετρελαίου θέρμανσης, η διαφορά των 43 λεπτών ισοδυναμεί με 430 ευρώ επιπλέον πριν από τυχόν ενισχύσεις.
Ηλεκτρικό ρεύμα και επιχειρήσεις
Η αγορά κατέγραψε στις 26 Οκτωβρίου χονδρεμπορική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας περίπου 258,52 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Οι αυξήσεις της χονδρικής δεν μεταφέρονται αυτομάτως και ισόποσα στους τελικούς λογαριασμούς, αλλά εντείνουν την πίεση. Ακριβότερο diesel και φυσικό αέριο επιβαρύνουν μεταφορές, αγρότες, βιομηχανίες και την εφοδιαστική αλυσίδα.
Κυβερνητικές παρεμβάσεις
Για το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου ανακοινώθηκαν μειώσεις στην τελική τιμή κατά 40 λεπτά ανά λίτρο για το πετρέλαιο θέρμανσης, 20 λεπτά για το diesel κίνησης και 10 λεπτά για την αμόλυβδη, με διαφορετική συμμετοχή κράτους και διυλιστηρίων. Έχει ανακοινωθεί αύξηση 30% στο επίδομα θέρμανσης, με ανώτατο ποσό 1.560 ευρώ. Εξετάζονται πρόσθετα μέτρα, αλλά η παράταση πέραν της 31ης Οκτωβρίου δεν είχε οριστικοποιηθεί κατά τη σύνταξη.
Το μεγάλο ερώτημα
Η διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή, η ασφάλεια των ενεργειακών μεταφορών και η ένταση του ευρωπαϊκού χειμώνα θα καθορίσουν τις επόμενες τιμές. Για την Ελλάδα, το ζητούμενο είναι αν η κρατική στήριξη θα απορροφήσει μέρος της επιβάρυνσης ή αν η ενεργειακή ακρίβεια θα τροφοδοτήσει νέο κύμα ανατιμήσεων.
Πηγές: Reuters (28–30/10/2026), ΕΡΤ (28/10/2026), Wall Street Journal, Rystad Energy, UniCredit. Οι τιμές είναι χρονικά προσδιορισμένες και ενδέχεται να μεταβληθούν.